سی شب؛ سی آموزه توحیدی

شب بیست و سوم/ اقسام توحید در "دعای جوشن کبیر"

  • کد خبر : 721509
  • منبع : اختصاصی ابنا
دعای جوشن کبیر، دعایی است که مشتمل بر هزار اسم و صفت خداوند است که در مجموع بیان کننده تمام مراتب توحید و مشتمل بر توحید ذاتی، صفاتی، افعالی و دیگر اقسام توحید است.

خبرگزاری اهل بیت(ع) ـ ابنا / سرویس صفحات فرهنگی:

ماه مبارک رمضان از راه رسید و دوباره این توفیق به ما داده شد که این روزها و شب های الهی را درک کنیم؛ باشد که آن را قدر بدانیم و در قیام و صیام آن بکوشیم.

به مناسبت این لیالی خوب و خاطره انگیز، هر شب آموزه ای از ارزشهای دینی و اسلامی را به مدد قرآن و سنت، یادآوری و به خوانندگان خبرگزاری ابنا تقدیم می کنیم.

                        

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
شب بیست و دوم / اقسام توحید در "دعای جوشن کبیر"
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

یکی از دعاهایی که معمولاً در شب‌های قدر خوانده می‌شود "دعای جوشن کبیر" است. در این دعا هزار اسم و صفت از اسماء و صفات خداوند متعال مطرح شده است و ما او را با این فرازها می خوانیم تا ما را از آتش خشم خود نجات دهد.

این دعای دلنشین، بیان کننده تمام مراتب توحید و مشتمل بر توحید ذاتی، افعالی و دیگر اقسام توحید است.

امشب و در سومین شب قدر و در ادامه مباحث توحیدی، به بیان برخی از این اقسام در این دعا می پردازیم.

1.  توحید ذاتی:

فراز 10: یا مالِکَ کُلِّ مَملوک ــ ای صاحب هر دارایی.

فراز 16: یا مَن هُوَ رَبُّ کُلِّ شَی‏ء، یا مَن هُوَ إلَهُ کُلِّ شَیء، یا مَن هُوَ خَالِقُ کُلِّ شَیء، یا مَن هُوَ صَانِعُ کُلِّ شَی‏ء، یا مَن هُوَ قَبلَ کُلِّ شَی‏ء، یا مَن هُوَ بَعدَ کُلِّ شَی‏ء، یا مَن هُوَ فَوقَ کُلِّ شَیء، یا مَن هُوَ عَالِمٌ بِکُلِّ شَی‏ء، یا مَن هُوَ قَادِرٌ عَلَی کُلِّ شَی‏ء، یَا مَن هُوَ یَبقَی وَ یَفنی کُلُّ شَیء ــ ای آن‏که پروردگار همه اوست، ای آن‏که معبود همه اوست، ای آن‏که آفریننده همه اوست،‏ ای آن‏که سازنده همه اوست، ای آن‏که پیش از همه بود، ای آن‏که بعد از همه هست، ای آن‏که از هر چیز برتر است، ای آن‏که به همه ‏چیز داناست، ای آن‏که بر هر چیز توانا است، ای آن‏که همیشگی است و همه‏ چیز رفتنی است.

فراز 19: یا مَن لَیسَ أَحَدٌ مِثلَهُ ــ ای آن‏ که هیچکس همانندش نیست.

فراز 32: یا أحَدُ، یا واحِد ــ ای یکتا، ای یگانه.

فراز 46: یا صَانِعا غَیرَ مَصنُوع، یَا خَالِقا غَیرَ مَخلُوق ــ ای سازنده ناساخته، ای آفریننده ناآفریده.

فراز 47: یا نُوراً لَیْسَ کَمِثلِهِ نُور ــ ای نوری که همانندش نوری نیست.

فراز 50: یا مَن یَخلُقُ وَ لا یُخلَق... یا مَن لَم یَلِد وَ لَم یُولَد و لَم یَکُن لَهُ کُفُوا أَحَد ــ ای آن‏که بیافریند و آفریده نشود... ای آن‏که نزاده و زاده نشده، و برای او همتایی نبوده‏ است.

فراز 52: یَا إِلَهَ الْأَوَّلِینَ وَ الْآخِرِین ــ ای معبود گذشتگان و آیندگان.

فراز 53: یَا رَبَّنَا یَا إِلَهَنَا ــ ای پروردگار ما، ای معبود ما.

فراز 54: یَا رَبَّ النَّبِیِّینَ وَ الْأَبْرَارِ یَا رَبَّ الصِّدِّیقِینَ وَ الْأَخْیَارِ یَا رَبَّ الْجَنَّةِ وَ النَّارِ یَا رَبَّ الصِّغَارِ وَ الْکِبَارِ یَا رَبَّ الْحُبُوبِ وَ الثِّمَارِ یَا رَبَّ الْأَنْهَارِ وَ الْأَشْجَارِ یَا رَبَّ الصَّحَارِی وَ الْقِفَارِ یَا رَبَّ الْبَرَارِی وَ الْبِحَارِ یَا رَبَّ اللَّیْلِ وَ النَّهَارِ یَا رَبَّ الْأَعْلانِ وَ الْأَسْرَار ــ ای پروردگار پیامبران و نیکان،ای پروردگار صدّیقان و خوبان،ای پروردگار بهشت و دوزخ،ای پروردگار خردسالان‏ و بزرگسالان،ای پروردگار دانه‏ها و میوه‏ها،ای پروردگار نهرها و درختان،ای پروردگار دشتها و بیشه‏ها،ای پروردگار خشیکیها و دریاها،ای پروردگار شب و روز،ای پروردگار آشکارها و نهانها.

فراز 55: یا مَنِ الْعَظَمَةُ وَ الْکِبْرِیَاءُ رِدَاؤُه ــ ای آن‏که بزرگی و بزرگ‏منشی ‏پوشش اوست.

2.  توحید اَفعالی 

فراز 6: یا مَن تَوَاضَعَ کُلُّ شَی‏ءٍ لِعَظَمَتِه، یا مَنِ استَسلَمَ کُلُّ شَی‏ءٍ لِقُدْرَتِه، یا مَن ذَلَّ کُلُّ شَی‏ءٍ لِعِزَّتِه، یَا مَن خَضَعَ کُلُّ شَیءٍ لِهَیبَتِه، یا مَنِ انقَادَ کُلُّ شَی‏ءٍ مِن خَشیَتِه ــ ای آن‏که همه در برابر عظمتش فروتن،ای آن‏که همه در برابر قدرتش تسلیم،ای آن‏که همه در برابر عزّتش خوار، ای آن‏که همه در برابر هیبتش هراسان،ای آن‏که همه از ترسش فرمانبردار.

فراز 10: یا صَانِعَ کُلِّ مَصْنُوعٍ یَا خَالِقَ کُلِّ مَخْلُوقٍ یَا رَازِقَ کُلِّ مَرْزُوق ــ ای سازنده هر ساخته، ای آفریننده هر آفریده، ای روزی ‏بخش هر روزی‏ خوار.

فراز 19:  یا مَن لا سُلطَانَ إِلا سُلطَانُهُ ــ ای آن‏که جز سلطنتش سلطنتی نیست.

فراز 23: یا ذَا القُدرَةِ الکَامِلَة ــ ای دارای قدرت کامل.

فراز 37: یا مَن کُلُّ شَیءٍ کَائِنٌ لَه، یا مَن کُلُّ شَی‏ءٍ مَوْجُودٌ بِه ــ ای آن‏که هستی هرچیز از او است، ای آن‏که هرچیز به او پدیدار است.

فراز 38: یا مَن لا حَولَ وَ لا قُوَّةَ إِلا بِه، یَا مَن لا یُستَعَانُ إِلا بِه، یا مَن لا یُتَوَکَّلُ إِلا علیه، یا مَن لا یُرجی إِلا هُو ــ ای آن‏که جنبش و نیرویی نیست جز به او،ای آن‏که جز از او مدد نجویند، ای آن‏که جز بر او توکلّ نشود، ای آن‏که جز به او امیدی نیست.

فراز 43: یا مَن عَلَیهِ یَتَوَکَّلُ المُتَوَکِّلُون ــ ای آن‏که توکّل ‏کنندگان بر او توکّل کنند.

فراز 55: یا مَنْ نَفَذَ فِی کُلِّ شَیْ‏ءٍ أَمْرُهُ یَا مَنْ لَحِقَ بِکُلِّ شَیْ‏ءٍ عِلْمُهُ یَا مَنْ بَلَغَتْ إِلَی کُلِّ شَیْ‏ءٍ قُدْرَتُهُ... یا مَنْ لا تَرُدُّ الْعِبَادُ قَضَاءَهُ یَا مَنْ لا مُلْکَ إِلا مُلْکُهُ یَا مَنْ لا عَطَاءَ إِلا عَطَاؤُه ــ ای آن‏که فرمانش در هرچیز نفوذ یافته،ای آن‏که دانشش به هر چیز رسیده،ای آن‏که قدرتش هر چیز را دربر گرفته... ای‏ که بندگان توان برگرداندن حکمش را ندارند،ای آن‏که فرمانروایی جز فرمانروایی او نیست،ای آن‏که عطایی جز عطای او نیست.

3.  توحید عبادی

فراز 37: یا مَن کُلُّ شَی‏ءٍ یُسَبِّحُ بِحَمدِه ــ ای آن‏که هر چیز به ستایش او تسبیح ‏گو است.

فراز 38: یا مَن لا یُعبَدُ إِلا هُو ــ ای آن‏که جز او پرستیده نشود.

4.  توحید صفاتی

همچنین شاید بتوان از فراز 35 این دعاء، "توحید صفاتی" را استفاده کرد:

ــ یا مَن هُوَ فِی وَفَائِهِ قَوِیّ، یا مَن هُوَ فِی قُوَّتِهِ عَلِیّ، یا مَن هُوَ فِی عُلُوِّهِ قَرِیب، یا مَن هُوَ فِی قُربِهِ لَطِیف، یا مَن هُوَ فِی لُطفِهِ شَرِیف، یا مَن هُوَ فِی شَرَفِهِ عَزِیز، یا مَن هُوَ فِی عِزِّهِ عَظِیم، یا مَن هُوَ فِی عَظَمَتِهِ مَجید، یا مَن هُوَ فِی مَجدِهِ حَمِید ــ ای آن‏که در وفاداری‏اش پایدار است، ای آن‏که در پایداری ‏اش والاست، ای آن‏ که در والایی ‏اش نزدیک است، ای آن‏که در نزدیکی ‏اش با نرمی است، ای آن‏که در نرمی‏ اش شریف است، ای آن‏که در شرفش با عزّت است، ای آن‏که در عزّتش بزرگ است، ای آن‏که در بزرگی ‏اش شکوهمند است، ای آن‏که در شکوهش‏ ستوده است.

...........................
پایان پیام/101

یادداشت های معنوی رمضان:
ــ یادداشت اول/ ماه مبارک رمضان و "یاد والدین از دست رفته"
ــ یادداشت دوم/ ماه مبارک رمضان و "بازگشت به قرآن کریم"
ــ یادداشت سوم/ "آشتی کنان و آشتی دادن" ؛ برتر از نماز و روزه مستحبی

هدیه های رمضانی ابـنا:
1. دانلود رایگان نرم‌افزار "ذکری" (قرآن کریم، نهج البلاغه و صحیفه سجادیه) نسخه ویندوز
2. دانلود رایگان کتاب "دیوان کرامت" (کریم اهل بیت امام حسن مجتبی(ع) در شعر آیینی فارسی)

سی شب ؛ سی آموزه (به مناسبت ماه مبارک رمضان):
ــ شب اول/ توحید؛ آزاد شدن انسان
ــ شب دوم/ توحید ذاتی؛ یکی بود «یکی» نبود
ــ شب سوم/ توحید صفاتی؛ ذات و صفت از هم جدا نیستند
ــ شب چهارم/ توحید افعالی؛ هشدار شرک پنهان
ــ شب پنجم/ توحید عبادی؛ مرز باریک عبادت و زیارت
ــ شب ششم/ جلوه های توحید در دعای افتتاح
ــ شب هفتم/ جلوه های توحید در دعای سحر
ــ شب هشتم/ جلوه های توحید در دعای ابوحمزه ثمالی ـ 1
ــ شب نهم/ جلوه های توحید در دعای ابوحمزه ثمالی ـ 2
ــ شب دهم/ جلوه های توحید در دعای دیگر سحر ماه مبارک رمضان
ــ شب یازدهم/ ثواب اهل توحید در کلام معصومان(ع)
ــ شب دوازدهم/ هفت معنای توحیدی "الله اکبر" در کلام امیرالمؤمنین علی(ع)
ــ شب سیزدهم/ معنای "اشهد أن لا اله الا الله" در کلام امیرالمؤمنین علی(ع)
ــ شب چهاردهم/ خداوند و داشتن فرزند!
ــ شب پانزدهم/ جلوه های توحید در سیره امام حسن مجتبی(ع)
ــ شب شانزدهم/ توحید و شرک در "اطاعت"
ــ شب هفدهم/ ریاکاری؛ شرک اصغر
ــ شب هجدهم/ رابطه "توحید" و "امام"
ــ شب نوزدهم/ توحید در بیان امیر بیان ــ 1
ــ شب بیستم/ توحید در بیان امیر بیان ــ 2
ــ شب بیست و یکم/ توحید در بیان امیر بیان ــ 3 ؛ دلایل توحید
ــ شب بیست و دوم/ "حق خدا" در رساله حقوق امام سجاد(ع)
ــ شب بیست و سوم/ اقسام توحید در "دعای جوشن کبیر"
ــ شب بیست و چهارم/ توحید و "مردم سالاری دینی"
ــ شب بیست و پنجم/ رفتارهای توحیدی؛ 1. دوری از تملق و چاپلوسی
ــ شب بیست و ششم/ رفتارهای توحیدی؛ 2. دوری از تکبر و خودپرستی
ــ شب بیست و هفتم/ رفتارهای توحیدی؛ 3. اجتناب از "افتادن به حرام از ترس معیشت"
ــ شب بیست و هشتم/ رفتارهای توحیدی؛ 4. لذت از عبادت
ــ شب بیست و نهم/ رفتارهای توحیدی؛ 5. آرامش روانی و رفتاری
ــ سی امین و آخرین شب/ جمع بندی مطالب یک ماهه


نظر خود را ارسال کنید

پست الکترونیکی شما منتشر نخواهد شد. فیلدهای ضروری با * علامت خورده اند

*