درس اخلاق (134)

سالک: امر به معروف و نهی از منکر را از خودمان شروع کنیم

  • کد خبر : 743594
  • منبع : اختصاصی ابنا
خلاصه

مدیر حوزه علمیه مکت الولایه تهران با اشاره به شرایط امر به معروف و نهی از منکر گفت: شرط اخلاقی امر به معروف و نهی از منکر شروع آن از خودمان است.

به گزارش خبرگزاری اهل بیت(ع) - ابنا - جلسه هفتگی درس اخلاق حوزه های علمیه "امام محمد تقی(ع)" و "مکتب الولایة" تهران در سال جدید تحصیلی، این هفته صبح شنبه 19 آبان ماه 1397 با سخنرانی «حجت الاسلام و المسلمین مهدی سالک» مدیر حوزه علمیه مکتب الولایة در مسجد امام محمد تقی(ع) این حوزه برگزار شد.

حجت الاسلام و المسلمین سالک در این جلسه به ادامه مبحث امر به معروف و نهی از منکر پرداخت و گفت: بحث مان درباره ریشه کن کردن صفات رذیله و جایگزین کردن صفات حمیده بود که در جلسات قبل به موضوع امر به معروف و نهی از منکر پرداختیم و شرایط آن بیان شد؛ در این جلسه به مراتب آن خواهیم پرداخت.

شرایط امر به معروف و نهی از منکر

این استاد حوزوی با بیان شرایط امرمعروف و نهی از منکر گفت: با بیان اینکه امر معروف و نهی از منکر دارای شرایطی است که این شرایط 5 شرط می باشد که با وجود این 5 شرط امر به معروف و نهی از منکر واجب می شود. از این 5 شرط یک شرط اخلاقی هست و 4 شرط دیگر فقهی است.

وی ادامه داد: اینجور نیست که به همین راحت بدون هیچ شرایطی امر معروف و نهی از منکر کرد و یا اینکه از امر معروف و نهی از منکر دست کشید.

حجت الاسلام سالک با تشریح شرط اخلاقی امر به معروف و نهی از منکر بیان کرد: شرط اخلاقی در امر به معروف و نهی از منکر نمودن این است که اول این امر و نهی نمودن را از خودمان شروع کردیم؛ این نیست که خودمان را نساخته باشیم و رذیله ای داشته باشیم و همان مورد را بخواهیم به کسی که مرتکب شده تذکر بدهیم و او را از انجام این کار نهی کنیم.

وی ادامه داد: و نکته مهم اینکه شما چه در این خصوص اصلاح شده باشید یا نشده باشید، امر به معروف و نهی از منکر امری واجب است و چون جزء واجبات است باید طبق شرایط آن، آن را انجام داد.
این استاد اخلاق گفت: مثلا در نهی از منکر نمودن فردی دروغ می گوید و دروغ هم حرام است، حالا من که خودم دروغگو هستم نباید به کسی بگوید شما دروغ نگو، این شرط اخلاقی امر به معروف و نهی از منکر است؛ اما در بعضی مواقع وظیفه است که حتما به آن فرد دروغگو باید تذکر و انتقاد نمود و در کنار آن خودش نیز خود را اصلاح کند که دروغگو هم نباشد.

وی تصریح کرد: بنابراین هم باید امر معروف و نهی از منکر نمود که وظیفه دینی و شرعی است و از آن طرف هم باید ایراد شرعی دوست خود را نیز به صورت نقدی مودبانه به او گفت.

چهار شرط فقهی امر به معروف و نهی از منکر 

مدیر حوزه علمیه مکتب الولایه به شروط فقهی امر به معروف و نهی از منکر پرداخت و گفت: همانطور که بیان شد از نظر فقهی امر به معروف و نهی از منکر 4 شرط دارد که اولین شرط فقهی آن احتمال تاثیر است. بدین معنا که فرد آمر به معروف و ناهی از منکر بداند که در این امر به معروف و نهی از منکر نمودن تاثیری وجود دارد و اگر دیدید که تاثیری ندارد اینجا امر به معروف و نهی از منکر نمودن ساقط می شود.

وی ادامه داد: در این شرط فرد نهی از منکر نموده، اخمم کرده، مرحله بعد بد اخلاقی هم نموده است اما هیچ تاثیری نداشته است پس دیگر چون تاثیر ندارد نباید امر به معروف و نهی از منکر کرد.

حجت الاسلام سالک با بیان شرط فقهی دوم امر به معروف و نهی از منکر بیان کرد: کسی که اصرار بر گناه نمودن دارد را باید امر به معروف و نهی از منکر نمود. اما اگر بدانید که کار شما در او تاثیری ندارد و او همچنان اصرار بر گناه دارد و موعظه در او تاثیری هم نمی کند باز اینجا امر به معروف و نهی از منکر ساقط می شود.

وی ادامه داد: مثلا شخصی هست دائم غیبت می کند این فرد را باید نهی از منکر نمود، چون اصرار بر گناه دارد؛ اما فرد دیگری اصلا غیبت نمی کند و با غیبت هم مخالف است اما یک دفعه می بینید در مجلسی دارد غیبت می کند اینجا به این فرد نباید انتقاد و تذکر داد، چون او اصرار بر گناه غیبت نداشته و شاید در این مجلس غیبت مجاز می کند.
این استاد حوزوی افزود: این نکته توجه شود که انتقاد نمودن مربوط به همان زمان ارتکاب آن است نه اینکه چند روز بگذرد و شما بعد از چند روز از آن فرد انتقاد کنید و تذکر بدهید. مثلا فردی اکنون بعد از 60 -70 سال عمر مجتهد شده ولی در جوانی یک خطایی کرده است حالا یک عده بیایند و بگوید ما دیدیم این فرد در جوانی فلان گناه را مرتکب شده است، این درست نیست.

مدیر حوزه علمیه مکتب الولایه به سوم شرط فقهی امر به معروف و نهی از منکر اشاره و بیان کرد: شرط فقهی سوم این است که در این کار مفسده ای وجود نداشته باشد. مثلا امر و نهی شما باعث نشود فرد داغون شود. و مهم تر اینکه هدف شما از این امر به معروف و نهی از منکر رضای خدا باشد و اگر غیر از این باشد بی فایده است.

وی ادامه داد: مثلا شخصی رئیس جمهور شده است و ایراداتی در کارهای او هست، حالا یک عده می خواهند از او انتقاد کنند و انتقاد هم خوب است، اما مهم هدف از این انتقاد است، آیا این افراد چون به این فرد رای نداده و از اول مخالف وی بودند می خواهند او را زیر باد انتقاد قرار بدهند یا نه این انتقاد به قصد رضای خدا است؟ لذا اگر در این امر مفسده ای باشد و رضای خدا در آن نباشد باز امر و نهی کردن ساقط می شود.

حجت الاسلام سالک به چهارمین شرط فقهی امر به معروف و نهی از منکر اشاره و بیان کرد: شرط چهارم قدرت تشخیص دادن است، فرد آمر و ناهی بداند و قدرت تشخیص را داشته باشد که این فرد مثلا دارد گناه می کند و فعل مرتکب او خطا و گناه است، همین جور نمی شود به راحتی به کسی تذکر داد.

وی ادامه داد: چقدر بودند کسانی که تندروی کردند، به عنوان نمونه در دوران انقلاب چقدر درباره مرحوم آیت الله العظمی خویی بدی گفتند که ایشان در عراق است و برای انقلاب کاری نمی کند تا حدی که چقدر از مقلدین ایشان به خاطر همین شایعات از تقلید از ایشان برگشتند. لذا قدرت تشخیص دادن خیلی مهم است.

...................
سرویس خبرنگاران / داخلی / امیرمحسن سلطان احمدی


مطالب مرتبط

نظر خود را ارسال کنید

پست الکترونیکی شما منتشر نخواهد شد. فیلدهای ضروری با * علامت خورده اند

*

چهلمین سال انقلاب اسلامی
ویدئو مستند
پادکست
پیام رهبر برای حج 1349
نامه دوم
نام رهبر به جوانان غربی
کشتار شیعیان نیجریه