به گزارش خبرگزاری اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ حجتالاسلام والمسلمین شرفخانی، رئیس مرکز امور خیریه سازمان اوقاف و امور خیریه، در گفتوگو با خبرنگار ابنا، با اشاره به ریشههای عمیق فرهنگ نیکوکاری در جامعه ایران اظهار داشت: نیکوکاری در کشور ما یک فعالیت مناسبتی یا حاشیهای نیست، بلکه مردم ایران آن را به عنوان بخشی از هویت و از فعالیتهای دیرینه خود دنبال کردهاند و این فرهنگ، جزئی از تمدن و هویت کشور ما به شمار میرود.
وی افزود: اگر به موقوفات موجود در کشور توجه کنیم، بیش از ۲۳۰ هزار موقوفه در ایران وجود دارد و در کنار آن، حدود یک میلیون و ۴۰۰ هزار مورد نذر، همچنین صدقات و فعالیتهای مختلف خیرخواهانه انجام میشود که همه این موارد نشان میدهد نیکوکاری و فعالیتهای خیرخواهانه، بخشی ریشهدار از هویت ایرانی است.
رئیس مرکز امور خیریه سازمان اوقاف و امور خیریه ادامه داد: در گذشته بخشی از فعالیتهای خیرخواهانه به صورت فردی انجام میشد و عمده فعالیتها فردمحور بود، اما به تدریج و با الهام از آموزههای قرآنی، از جمله آیه شریفه «وَتَعَاوَنُوا عَلَی الْبِرِّ وَالتَّقْوَی»، این فعالیتها به سمت خیر جمعی و اقدامات گروهی حرکت کرد.
شرفخانی تصریح کرد: بهویژه پس از پیروزی انقلاب اسلامی، تشکلها و مؤسسات خیریه در کشور گسترش پیدا کردند و توانستیم خیر جمعی را به صورت ساختارمند و سازمانیافته دنبال کنیم تا اثرگذاری بیشتری داشته باشد و تخصصها و گروههای مختلف در کنار یکدیگر قرار گیرند و فعالیتهای نیکوکارانه با اثربخشی و بهرهوری بیشتری انجام شود.
وی با بیان اینکه جمع شدن تخصصها، تجربیات و منابع مختلف میتواند موجب همافزایی در فعالیتهای خیرخواهانه شود، گفت: وقتی تخصصهای مختلف، تجربههای گوناگون و منابع مالی متفاوت در کنار یکدیگر قرار میگیرند، یک همافزایی و همگرایی شکل میگیرد و فعالیتهای خیرخواهانه میتوانند به صورت مسئلهمحور به سمت حل مسائل اجتماعی حرکت کنند.
رئیس مرکز امور خیریه سازمان اوقاف و امور خیریه خاطرنشان کرد: بر همین اساس، تعداد مؤسسات و تشکلهای خیریه در کشور گسترش پیدا کرد، اما صرف اینکه فردی علاقهمند به انجام کار خیر باشد، منابع مالی یا توان مالی داشته باشد و یا نیت خیرخواهانه داشته باشد، برای ورود به عرصه خیر جمعی کافی نیست؛ بلکه خود این فعالیت نیز باید به صورت حرفهای و تخصصی دنبال شود.
وی ادامه داد: فعالیت خیر جمعی باید حرفهای، تخصصی و هدفمند باشد تا بتواند مسائل اجتماعی جامعه را به نحو احسن حل کند و این حل مسائل نیز نباید صرفاً مقطعی باشد، بلکه باید به گونهای انجام شود که مشکلات و آسیبهای مورد نظر به صورت زیرساختی، زیربنایی، عمیق و ریشهای حل شوند.
شرفخانی با اشاره به شکلگیری جشنواره ملی نشان نیکوکاری گفت: با همین نگاه، در نخستین دوره جشنواره ملی نشان نیکوکاری تلاش کردیم یک کار الگوسازی انجام دهیم. نخستین هدف ما این بود که تشکلهایی را که بدون هیاهو و در گوشه و کنار کشور فعالیتهای ارزشمند و مؤثری انجام میدهند، شناسایی کنیم و از تلاشهای آنان تقدیر و تجلیل به عمل آوریم.
وی تأکید کرد: البته نگاه ما صرفاً تقدیر و تجلیل نبود، بلکه در کنار آن، الگوسازی نیز مدنظر قرار داشت تا بتوانیم از طریق معرفی این تشکلها، الگوهای موفق را تکثیر کنیم و زمینه توسعه فعالیتهای حرفهای و اثرگذار خیرخواهانه را فراهم آوریم.
رئیس مرکز امور خیریه سازمان اوقاف و امور خیریه افزود: از سوی دیگر، هدف والای ما این بود که چون فعالیت خیر جمعی در قالب تشکلهای خیریه باید به صورت حرفهای و تخصصی شکل بگیرد، شاخصهایی را برای ارزیابی این فعالیتها در نظر بگیریم.
وی با اشاره به تجربه برخی کشورها در زمینه ارزیابی مؤسسات خیریه اظهار داشت: در عرصه بینالمللی، شاخصهای مختلفی برای ارزیابی مؤسسات خیریه وجود دارد و در برخی کشورها حتی خود مؤسسات برای ارزیابی عملکردشان هزینه میکنند تا مشخص شود فعالیت آنها تا چه اندازه شفاف، اثرگذار و بهرهور است، منابع انسانی و مالی خود را چگونه مدیریت میکنند، تا چه اندازه مسئلهمحور و تخصصمحور هستند و آیا در برابر عملکرد خود پاسخگو هستند یا خیر.
شرفخانی ادامه داد: در برخی کشورها بر اساس همین شاخصها، مؤسسات و تشکلهای خیریه سطحبندی میشوند و حتی در مواردی تمدید مجوز فعالیت آنها منوط به انجام ارزیابیهای مربوطه است؛ یعنی تا زمانی که ارزیابی لازم انجام نشود، مجوز فعالیت مؤسسه تمدید نمیشود.
وی گفت: در کشور ما چنین ساختاری به صورت الزام قانونی وجود ندارد، اما ما در قالب جشنواره ملی نشان نیکوکاری تلاش کردیم مؤسسات و تشکلهای خیریه را وارد چنین ساختار ارزیابی کنیم و آنها را بر اساس شاخصهای مشخص مورد بررسی قرار دهیم.
رئیس مرکز امور خیریه سازمان اوقاف و امور خیریه افزود: در نخستین سال، برخی تصور میکردند استقبال چندانی از این طرح صورت نگیرد و مؤسسات تمایلی به حضور در فرآیند ارزیابی و شفافسازی نداشته باشند، اما خوشبختانه استقبال بسیار خوبی شکل گرفت.
وی با اشاره به بومیسازی شاخصهای ارزیابی گفت: در عرصه بینالمللی حدود ۲۳۰ شاخص در زمینه ارزیابی فعالیت مؤسسات خیریه وجود دارد که ما این شاخصها را متناسب با شرایط کشور بومیسازی کردیم و در نهایت حدود ۷۳ شاخص را در ۱۰ محور برای ارزیابی تشکلهای خیریه در نظر گرفتیم.
شرفخانی اظهار داشت: مؤسسات و تشکلهای فعال در عرصه خیر جمعی وارد این فرآیند شدند و اعلام کردند که آمادگی دارند عملکردشان شفاف شود و بر اساس این شاخصها مورد ارزیابی قرار گیرند.
وی افزود: در نخستین دوره، حدود یک هزار و ۹۹۸ تشکل خیریه در جشنواره ثبتنام و در فرآیند ارزیابی شرکت کردند و این استقبال نشان داد که تشکلهای خیریه کشور از ارزیابی حرفهای و تخصصی استقبال میکنند و به دنبال ارتقای کیفیت و اثربخشی فعالیتهای خود هستند.
رئیس مرکز امور خیریه سازمان اوقاف و امور خیریه ادامه داد: در دوره دوم، مراکز نیکوکاری نیز به مخاطبان جشنواره اضافه شدند و دامنه فعالیت جشنواره گستردهتر شد.
وی با اشاره به برگزاری سومین دوره جشنواره ملی نشان نیکوکاری گفت: امسال و در سومین دوره جشنواره، علاوه بر مؤسسات و بنیادهای خیریه و مراکز نیکوکاری، گروههای جهادی نیز به عنوان یکی از بخشهای مهم خیر جمعی که به صورت ساختارمند فعالیت میکنند، به جشنواره اضافه شدهاند.
شرفخانی تصریح کرد: در کشور ما سه بخش مهم از فعالیتهای خیر جمعی به صورت تشکلی و ساختاری فعالیت میکنند؛ نخست مؤسسات و بنیادهای خیریه، دوم مراکز نیکوکاری و سوم گروههای جهادی که به صورت ساختارمحور فعالیت دارند.
وی با اشاره به نقش گروههای جهادی در حوادث و بحرانها اظهار داشت: گروههای جهادی در دوران کرونا و همچنین در دوران جنگ و حوادث اخیر، فعالیتهای مؤثری داشتند و در کنار مؤسسات خیریه، نقش مهمی در رفع مشکلات ایفا کردند. این گروهها بهویژه در بحرانها، حوادث و بلایای طبیعی و همچنین در موضوعات مختلف اجتماعی و رفاهی، اقدامات ارزشمندی انجام دادهاند.
رئیس مرکز امور خیریه سازمان اوقاف و امور خیریه افزود: گروههای جهادی علاوه بر حضور در بحرانها، در حوزه رفاه و توسعه کشور نیز گامهای ارزشمندی برداشتهاند و بر همین اساس، امسال به عنوان یکی از بخشهای مهم جشنواره ملی نشان نیکوکاری امکان حضور و ارزیابی آنها فراهم شده است.
وی اعلام کرد: فراخوان سومین دوره جشنواره ملی نشان نیکوکاری از امروز به صورت رسمی آغاز میشود و مؤسسات، بنیادها، مراکز نیکوکاری و گروههای جهادی میتوانند در این جشنواره حضور پیدا کنند.
شرفخانی با اشاره به فرآیند ثبتنام و ارزیابی شرکتکنندگان گفت: متقاضیان تا پایان مهرماه فرصت دارند ثبتنام خود را انجام دهند. ثبتنام و تکمیل اطلاعات فرآیندی زمانبر است، چرا که مجموعهها باید اطلاعات و اسناد و مدارک مورد نیاز را بارگذاری کنند.
وی افزود: پس از پایان مهلت ثبتنام، فرآیند غربالگری آغاز میشود و پس از آن، ارزیابی و داوری تخصصی انجام خواهد شد. در ادامه نیز گروههای علمی و هیأت داوران برای بررسی دقیقتر، از مؤسسات و تشکلهای شرکتکننده بازدید میکنند و عملکرد آنها را بر اساس شاخصهای تعیینشده مورد ارزیابی قرار خواهند داد.
رئیس مرکز امور خیریه سازمان اوقاف و امور خیریه خاطرنشان کرد: فرآیند ارزیابی به گونهای طراحی شده است که صرفاً به بررسی اسناد و مدارک اکتفا نشود، بلکه عملکرد واقعی مؤسسات و تشکلها نیز مورد بررسی قرار گیرد تا ارزیابی نهایی بر مبنای شفافیت، اثربخشی، بهرهوری، تخصص، پاسخگویی و میزان اثرگذاری اجتماعی انجام شود.
وی در پایان گفت: انشاءالله مراسم اختتامیه سومین دوره جشنواره ملی نشان نیکوکاری در بهمنماه برگزار خواهد شد و در این مراسم ضمن تقدیر و تجلیل از برگزیدگان، الگوهای برتر تشکلهای خیریه نیز معرفی خواهند شد تا زمینه معرفی، توسعه و تکثیر الگوهای موفق در عرصه نیکوکاری کشور فراهم شود.
.......
پایان پیام/ ۲۱۸
نظر شما