به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ برای جلوگیری از محو شدن حافظه جمعی و حفاظت از میراث فرهنگی لبنان، شبکه ملی حفاظت از کتابخانهها و میراث فرهنگی لبنان تلاش میکند آرشیو دولتی موجود در کتابخانههای عمومی، محوطههای باستانی و دیگر مکانهایی را که تاریخ و حافظه سرزمین سروها را ثبت کردهاند، مستندسازی کند. آن هم در شرایطی که کارزار تخریب رژیم صهیونیستی همچنان ادامه دارد.
براساس گزارش پایگاه خبری «الجزیره نت»، یکی از مسئولان شبکه ملی حفاظت از کتابخانهها و میراث فرهنگی لبنان از راهاندازی کارزار یک میلیون کتاب برای بازسازی و مرمت کتابخانههای عمومی و خصوصی آسیبدیده در جنوب لبنان خبر داد. این طرح با کمک ساکنان مناطق جنوبی این کشور و از ابتدای سپتامبر آینده آغاز خواهد شد.
شرکتکنندگان در یکی از نشستهای آگاهیبخشی که این شبکه برگزار کرد، معتقد بودند آنچه در جنوب لبنان رخ میدهد، اقدامی سازمانیافته برای محو حافظه ملی و تاریخی و از بین بردن هویت فرهنگی لبنان است و تفاوتی با جنایاتی که رژیم صهیونیستی در نوار غزه مرتکب میشود ندارد.
یکی از سخنرانان توضیح داد که این نشست بخشی از مجموعه برنامههای مستندسازی در برابر محو شدن است که با هدف ثبت جنایات و خسارتهای ناشی از حملات رژیم صهیونیستی از سال ۲۰۲۴ میلادی برگزار میشود. او گفت که در این حملات، مظاهر مختلف زندگی مردم لبنان از جمله خانهها، زمینها و کتابخانهها هدف قرار گرفتهاند.
یکی دیگر از مسئولان شبکه ملی حفاظت از کتابخانهها و میراث فرهنگی، حجم تخریب واردشده به میراث دانشی و فرهنگی لبنان را نوعی خشونت آرشیوی توصیف کرد که هدف آن ریشهکن کردن انسان از طریق از بین بردن شواهد تاریخی و اسناد اوست. اسنادی که قدمت برخی از آنها به پیش از دوره عثمانی بازمیگردد.
او همچنین خسارتهای واردشده به کتابخانههای عمومی لبنان از جمله کتابخانه شهرداری بنت جبیل و کتابخانه شهرداری الطیبه و همچنین آسیبهای واردشده به قلعه شقیف و بناهای تاریخی شهر نبطیه را تشریح کرد.

پناه دادن به اسناد در دل خانهها
در چارچوب مستندسازی روند تخریب آرشیوها و میراث فرهنگی در روستاهای مرزی جنوب لبنان، سخنرانان به روشهایی اشاره کردند که مردم محلی برای حفاظت از داراییهای فرهنگی و تاریخی خود به کار بردهاند.
بر اساس این گزارشها، بسیاری از اسناد، نامهها و نشریات در دهههای ۱۹۷۰ و ۱۹۸۰ میلادی به دلیل پنهان و دفن شدن در جعبههایی در باغچه خانهها، آسیب دیده یا از بین رفتهاند. مردم این اسناد را برای جلوگیری از کشف آنها در جریان ورود نیروهای اشغالگر صهیونیستی و بازرسیهای ناگهانی پنهان میکردند. بازرسیهایی که ممکن بود به بازداشت افراد منجر شود.
در زمینه کتابخانههای شخصی و عمومی اندیشمندان و دانشمندان در لبنان نیز شبکه و شرکتکنندگان در این نشست، مواردی از حملات گذشته و مستمر را مستند کردهاند.
از جمله این موارد، تخریب کتابخانه علامه مرحوم محمدحسین فضلالله در جریان جنگ ۳۳ روزه در سال ۲۰۰۶ میلادی است. کتابخانهای که مجموعهای از نسخههای خطی فقهی را در خود جای داده بود.
همچنین کتابخانه علامه مرحوم جعفر مرتضی نیز تخریب شده است. کتابخانهای که شمار زیادی از نسخههای خطی دانشمندان و عالمان منطقه جبل عامل را در خود نگهداری میکرد.
تخریب دستکم ۱۸ کتابخانه در جنگ کنونی
این روند در جنگ کنونی رژیم صهیونیستی علیه لبنان نیز ادامه یافته و دستکم ۱۸ کتابخانه عمومی و خصوصی هدف قرار گرفتهاند.
در میان آنها، کتابخانه شهرداری شهر بنت جبیل و کتابخانه شهرداری شهرک الطیبه بهطور کامل تخریب شدهاند. موضوعی که تصاویر ماهوارهای نیز آن را تأیید کردهاند.
همچنین در بسیاری از ادارات دولتی و گورستانهای جنوب لبنان، ثبتهای مربوط به املاک و سوابق جمعیتی از بین رفته یا پاک شدهاند.
مستندسازان این روند را بخشی از اقدامی فراگیر رژیم صهیونیستی برای از بین بردن نشانههای تاریخی و فرهنگی منطقه جنوب لبنان و جدا کردن ساکنان این منطقه از تاریخ، میراث ادبی و میراث فکری خود توصیف میکنند.
یکی از شرکتکنندگان در این نشست اعلام کرد که در مناطق جنوبی لبنان، ۱۸۳ کتابخانه شناسایی شده است. همزمان، تلاشهایی برای دیجیتالسازی آثار ارزشمند این کتابخانهها با همکاری انجمن کتابخانههای لبنان در جریان است.
این شبکه همچنین در تلاش است کتابخانهای تخصصی برای حفظ و معرفی میراث جبل عامل ایجاد کند.

میراث جبل عامل در فهرست جهانی یونسکو
سازمان یونسکو نیز در ژوئیه گذشته، محوطهها و قلعههای جبل عامل را در دو فهرست میراث جهانی و میراث جهانی در معرض خطر قرار داد.
این اقدام به منزله شناسایی بینالمللی ارزش استثنایی این دژها و همچنین تأیید خطرات جدی و فوری پیرامون بقای آنهاست.
در چنین شرایطی، کارزار یک میلیون کتاب تنها تلاشی برای بازسازی ساختمانهای کتابخانهها نیست، بلکه تلاشی برای حفظ اسناد، کتابها و شواهدی است که حافظ تاریخ و هویت فرهنگی جنوب لبنان به شمار میروند. میراثی که برگزارکنندگان بیم دارند در سایه جنگ و تخریب، برای همیشه از میان برود.
..............................
پایان پیام/ ۲۶۸
نظر شما