پنج‌شنبه
۱۹:۳۳
۲۱ بهمن ۱۴۰۰
1105186
منبع: اختصاصی ابنا

فقر و طنز، اشک و لبخند / نقد فیلم سینمایی "شـادروان"

انتخاب زبانی شیرین در ساختار روایی نقد فیلم سینمایی "شـادروان"، تا حدودی تلخی مضمون را کاهش داده است. ضمن اینکه حاصل فقر خانواده، نکبت و بی‌آبرویی و بی‌کسی نیست. یعنی فیلمساز در عین نمایش خانواده ای فقیر، حقارت را دستمایه فیلمش نکرده است.

خبرگزاری اهل بیت(ع) ـ ابنا/ سرویس هنر اسلامی:

علیرغم شرایط دشوار کرونایی، امسال هم قطار جشنواره فیلم فجر از حرکت نایستاد و به "ایستگاه چهلم" رسید. این جشنواره از روز یازدهم بهمن 1400 آغاز شد و تا شامگاه روز 22 بهمن ماه و همزمان با چهل و سومین سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی ادامه خواهد داشت. 

فیلم سینمایی "شـادروان" از جمله فیلم هایی است که به بخش مسابقه اصلی چهلمین دوره جشنواره فیلم فجر (سودای سیمرغ) راه یافته است.

نقدی بر این فیلم را در زیر بخوانید:

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
به قلم: سوده موحدی
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

* مشخصات فیلم سینمایی "شـادروان"

کارگردان: حسین نمازی - تهیه‌کننده: عباس نادران - نویسنده: حسین نمازی - موسیقی: بهزاد عبدی - فیلم‌بردار: مسعود سلامی - تدوین‌گر: عماد خدابخش - مدت زمان: ۹۰ دقیقه - بازیگران: رضا رویگری، بهرام ابراهیمی، سینا مهراد، گلاره عباسی، نازنین بیاتی، رؤیا تیموریان، بهرنگ علوی و ...

* داستان فیلم سینمایی "شـادروان"

«حسن» پدر یک خانواده فقیر - که درآمدی جز سبزی فروشی ندارند - فوت می‌کند. این خانواده حاشیه نشین که حتی از عهده مخارج ترخیص جنازه پدر از بیمارستان و پذیرایی میهمانان مجلس ختم هم بر نمی‌آیند، حالا با درگذشت پدرشان ماجراهای تازه‌ای برایشان به وجود می‌آید...


   

   

* نقد فیلم سینمایی "شـادروان"

"شـادروان" فیلمی است در ژانر ملودرام اجتماعی که در ظاهر به صورت کمدی و طنز موقعیت، با نگاهی انتقادی و آسیب شناسانه به زندگی طبقه محروم و حاشیه نشین می پردازد. این فیلم، روایتی از اشک‌ها و لبخندهاست؛ که حتی با وجود طنز نهفته در آن، نمی‌توان تلخی قصه را فراموش کرد.

فیلم داستان مرگ نابهنگام «حسن» پدر یک خانواده فقیر - با بازی «رضا رویگری» - است که بعد از 63 روز بستری در ICU فوت می‌کند. در ادامه روایت دردسرهای خانواده "باباقلی" که به لحاظ مالی در وضعیت مناسبی قرار ندارند و حتی از عهده مخارج ترخیص جنازه پدر از بیمارستان و پذیرایی میهمانان مجلس ختم بر نمی‌آیند.

"شـادروان" - دومین اثر سینمایی «حسین نمازی» که فیلم "آپاندیس" را در کارنامه دارد - می‌توانست یک درام جذاب در جشنواره فیلم فجر باشد؛ اما به دلیل فقدان یک فیلمنامه‌ منسجم و کامل، اثر چندان موفقی نیست. 

فیلم بار اصلی خود را روی موقعیت‌های کمدی داستان قرار می‌دهد و در تلاش است با خلق لحظات خنده‌دار، از مخاطب تلخند بگیرد؛ اما مشکل اصلی آن جایی نمایان می‌شود که خرده پیرنگ‌های داستان از جنس فیلم نیستند و به خوبی در دل قصه گنجانده نمی‌شوند. مثلاَ با آنکه فیلمساز تلاش کرده با طرح داستانک «آهـو» - دختر افغان - در کنار خطوط اصلی قصه، نگاهی توأمان به معضلات حاشیه نشینان و مهاجران شریف افغانستانی داشته باشد، اما این پردازش فرعی از جنس فیلم نیست. هرچند که این اقدام، حرکت ارزشمندی از سوی کارگردان محسوب می‌شود.

"شـادروان" همانند بسیاری از کمدی‌های ایرانی، بی‌نصیب از شوخی‌های جنسی و غیراخلاقی و  دیالوگ‌های رکیک و دور از خط کشی‌های عرفی نیست؛ و همین موضوع باعث شده تماشای فیلم انتخاب مناسبی برای خیلی از خانواده‌ها نباشد. فیلم مملو از لحظات طنزیست که در حد یک لطیفه باقی می‌ماند و شوخی‌های تکراری که هرچه جلوتر می‌رویم بر حجم آنها افزوده می‌شود. اینها از جمله نقاط ضعفی هستند که کارگردان تلاشی برای رفع آن انجام نداده است.

خط داستانی شادروان تلخ است؛ چرا که اصولاً فقر موضوع تلخ و آزار دهنده‌ای است. البته کارگردان توانسته در خلق یک فیلمنامه گروتسک خوب عمل کند و حرف‌های جدی و تلخ خود را با بیانی متفاوت نشان دهد تا جایی که باعث خنده مخاطب شود. در این میان، انتخاب زبانی شیرین در ساختار روایی فیلم، تا حدودی تلخی مضمون را کاهش داده است. ضمن اینکه حاصل فقر خانواده، نکبت و بی‌آبرویی و بی‌کسی نیست. یعنی فیلمساز در عین نمایش خانواده ای فقیر، حقارت را دستمایه فیلمش نکرده است.

فیلمنامه ساده و دور از منطق "شـادروان" گره گشایی پیچیده‌ای ندارد. فیلمساز با روایت ساده و البته بازیگردانی درست، سادگی فیلم را به نقطه قوت فیلمش تبدیل کرده است. بازی خوب کاراکترها تا حد قابل توجه‌ای ضعف فیلمنامه را پوشش داده است.  شخصیت اصلی داستان - «سینا مهراد» در نقش «نادر» - بازی متفاوت و روانی را نسبت به بقیه نقش‌های خود ایفاء کرده است. بازی «نازنین بیاتی» در نقش «پری» نیز خیلی روان است و بهرنگ علوی در کاراکتر «دایی اسد» هم به خوبی نقش یک داییِ دوست داشتنی را به تصویر کشیده است.

اگر پایان بندی سرد و کم جان "شـادروان" را کنار بگذاریم، تلفیق عناصر اصلی فیلم - مانند روح زندگی و اهمیت خانواده - در کنار عواملی چون بازیگران کاربلد، دوربین مسعود سلامی، میزانسن‌های شلوغ و لانگ شات‌های فراوان، فضای رئالی را برای فیلم رقم زده اند که شاید موفقیت آن را در گیشه رقم زند.

.........................
پایان پیام/ 101