خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا: یکی از بحث هائی که درباره فرشتگان و انبیاء مطرح می شود مسئله «ترک اولی» است.
آیا ترک اولی از سوی آنان اتفاق افتاده است یا نه؟
می دانیم که حضرت آدم(علیه السلام) ترک اولی کرد و از آن درخت ممنوعه خورد و از بهشت اخراج شد. (۱)
«فُطْرسِ مَلَک» مرتکب ترک اولی شد و بال و پرش ریخت و به جزیره ای در زمین تبعید گشت. (۲)
حضرت یونس(علیه السلام) ترک اولی کرد و مدّت زیادی در دل نهنگی حبس شد. (۳)
و برخی دیگر از پیامبران نیز ترک اولی داشته اند. (۴) منظور از «ترک اولی» چیست؟
در جواب باید گفت: «ترک اولی» نه گناه است و نه مکروه و نه حتّی مباح؛ بلکه رها کردنِ مستحبِّ مؤکّد و انجام دادن مستحبِّ عادی است. مثلاً در فاصله یک کیلومتری منزل شخصی مسجدی وجود دارد که در آن نماز جماعتی با حضور ۱۰۰ نفر از مؤمنین اقامه می شود و در فاصله دو کیلومتری منزل وی مسجد دیگری وجود دارد که در نماز جماعت آن ۵۰۰ نفر شرکت می کنند.
در اینجا بهتر است انسان در نماز جماعت دوم شرکت کند؛ امّا اگر شخصی این کار را ترک کند و در نماز جماعت اوّل که صد نفر حضور دارند شرکت نماید، نه مرتکب گناهی شده و نه مکروهی انجام داده، و نه کار مباحی کرده، بلکه مستحبِّ مؤکّد را ترک کرده و مستحبِّ پایین تر را انجام داده است، و این را ترک اولی می نامند.
حال اگر پیامبر اکرم(صلی الله علیه وآله) به مسجد پرجمعیّت نرود و در مسجد کم جمعیّت نمازش را بخواند، مرتکب گناه یا مکروه و یا حتّی کار مباحی نشده؛ بلکه مستحبِّ بالاتر را رها کرده و مستحبِّ پایین تر را بجا آورده است. و این مطلب منافاتی با مقام نبوّت و رسالت ندارد.
با این توضیح بسیاری از اشکالاتی که در این زمینه مطرح است حل شده، و روشن می شود که معصومین(علیهم السلام) از هر گونه گناهی پاک و مبرّا هستند. (۵)
پی نوشت:
(۱). سوره بقره، آیه ۳۶.
(۲). بصائر الدرجات فی فضائل آل محمّد(صلّی الله علیهم)، صفار، محمد بن حسن، محقق / مصحح: کوچه باغی، محسن بن عباس علی، کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی، قم، ۱۴۰۴ قمری، چاپ دوم، ج ۱، ص ۶۸، (باب ما خص الله به الأئمة من آل محمد و ولایة الملائکة).
(۳). سوره انبیاء، آیه ۸۷.
(۴). شرح آن را در کتاب پیام قرآن، مکارم شیرازی، ناصر، تهیه و تنظیم: جمعی از فضلاء، دار الکتب الاسلامیه، تهران، ۱۳۸۶ شمسی، چاپ نهم، ج ۷، ص ۱۰۳ به بعد مطالعه فرمایید.
(۵). گردآوری از کتاب: داستان یاران، مکارم شیرازی، ناصر، تهیه و تنظیم: علیان نژادی، ابوالقاسم، مدرسه امام علی بن ابی طالب(علیه السلام)، قم، ۱۳۹۰ شمسی، چاپ اول، ص ۶۸.
نظر شما