به گزارش خبرگزاری بین‌المللی اهل‌بیت(ع) ـ ابنا ـ سازمان پزشکان بدون مرز اخیراً نسبت به افزایش موارد سوءتغذیه حاد و شدید در میان کودکان افغانستان ابراز نگرانی کرده است. در حالی که این کشور همچنان با بار سنگین بیماری سل روبه‌روست و از کمبود بودجه لازم برای مقابله با این بحران‌ها رنج می‌برد.
افزایش نگران‌کننده سوءتغذیه در میان کودکان افغانستان
براساس گزارش روزنامه «العربی الجدید»، کودکان افغانستان در بحبوحه افزایش نرخ سوءتغذیه و وخامت شرایط زندگی با بحرانی فزاینده در حوزه سلامت و امور انسانی مواجه‌اند. وضعیتی که به‌طور مستقیم بر سلامت و توانایی آنها برای مقابله با بیماری‌ها تأثیر می‌گذارد.
در جنوب این کشور، سازمان پزشکان بدون مرز در ۲۶ ژوئن گذشته نسبت به افزایش موارد سوءتغذیه حاد و شدید در میان کودکان ابراز نگرانی کرد. کودکانی که با عوارض پزشکی روبه‌رو هستند و برای نجات جان خود به درمان در مراکز تغذیه درمانی این سازمان نیاز دارند.
این سازمان هشدار داد که کاهش شدید بودجه‌های بین‌المللی از آغاز سال ۲۰۲۵ میلادی تاکنون به تعلیق یا تعطیلی ۴۴۵ مرکز بهداشتی از جمله ۲۰۳ تیم سیار سلامت و تغذیه، منجر شده است. آماری که بر اساس داده‌های به‌اشتراک‌گذاشته‌شده از سوی سازمان جهانی بهداشت اعلام شده است.
سوءتغذیه؛ عاملی برای تشدید بیماری سل در افغانستان
سازمان پزشکان بدون مرز در ۲۷ مارس ۲۰۲۵ نیز از شمار بالای موارد ابتلای کودکان افغانستان به بیماری سل به‌ویژه در بخش درمان سوءتغذیه، خبر داده و هشدار داده بود که ضعف سیستم ایمنی کودکان، آنها را در مقایسه با بزرگسالان بیشتر در معرض ابتلا به این بیماری قرار می‌دهد. این سازمان پیش‌تر در گزارش خود در ۱۹ نوامبر ۲۰۲۵ اعلام کرده بود که افغانستان همچنان با بار سنگین بیماری سل روبه‌رو است.
در شهر قندهار، «نورینه» ناچار شد دختر هشت‌ماهه خود را پس از آن‌که این کودک سه ماه با تب و سرفه دست‌وپنجه نرم می‌کرد، به مرکز تغذیه درمانی پزشکان بدون مرز منتقل کند. پزشکان پس از انجام آزمایش‌ها، دریافتند که کودک به بیماری سل مبتلا شده است.
نورینه در گفت‌وگو با روزنامه «العربی الجدید» می‌گوید: دخترم از بدو تولد با سوءتغذیه دست‌وپنجه نرم می‌کرد، به‌خصوص اینکه قیمت شیر بسیار بالاست و پس از ابتلا به سل، وضعیتش بدتر شد.
کودکانی که دیر به مراکز درمانی می‌رسند
در ژوئن گذشته، «آنا لیلیا باندا» هماهنگ‌کننده پزشکی سازمان پزشکان بدون مرز در جنوب افغانستان، گفت: کودکان در بسیاری از موارد بسیار دیر به ما می‌رسند و اغلب در شرایط بحرانی و همراه با عوارض پزشکی قرار دارند. عوارضی که می‌توانست از آنها پیشگیری شود.
او افزود که این وضعیت نه‌تنها نشان‌دهنده تشدید ناامنی غذایی است، بلکه از فروپاشی نظام‌هایی حکایت دارد که برای شناسایی و درمان زودهنگام سوءتغذیه طراحی شده‌اند.
میانگین بستری کودکان مبتلا به سوءتغذیه حاد در مرکز تغذیه درمانی بستریِ تحت حمایت پزشکان بدون مرز در جنوب افغانستان در فاصله ژانویه تا آوریل ۲۰۲۶ نسبت به مدت مشابه در سه سال گذشته بیش از ۳۰ درصد افزایش یافته است. بیشتر این کودکان نیز کمتر از یک سال سن داشته‌اند.
ریشه‌های اقتصادی و اجتماعی یک بحران
بحران سلامت در کشور افغانستان را نمی‌توان از شرایط اقتصادی و اجتماعی میلیون‌ها شهروند این کشور، جدا دانست. دهه‌ها جنگ و فقر، آثار عمیقی بر جنبه‌های مختلف زندگی مردم افغانستان برجای گذاشته است. در این میان، کودکان و زنان از جمله گروه‌هایی بوده‌اند که بیشترین هزینه را پرداخته‌اند. چراکه ناتوانی در تأمین غذای مناسب نه‌تنها به گرسنگی منجر می‌شود، بلکه زمینه را برای گسترش مشکلات فزاینده سلامت از جمله بیماری‌های مرتبط با ضعف سیستم ایمنی، فراهم می‌کند.
۳.۷ میلیون کودک افغانستانی در معرض خطر سوءتغذیه
صندوق کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) در ۱۳ ژوئیه ۲۰۲۶ اعلام کرد که حدود ۳.۷ میلیون کودک زیر پنج سال در افغانستان به دلیل ناامنی غذایی، رژیم‌های غذایی نامناسب و دسترسی محدود به خدمات اساسی، با خطر فزاینده سوءتغذیه روبه‌رو هستند.
به گفته یونیسف، «هزال» یکی از خطرناک‌ترین انواع سوءتغذیه برای جان کودکان به شمار می‌رود و در نتیجه کمبود غذایی در دوره اخیر، بیماری یا ترکیبی از هر دو عامل ایجاد می‌شود. کودکانی که به این عارضه مبتلا هستند به‌شدت لاغر و کم‌وزن‌تر از حد متناسب با قد خود هستند و ضعف سیستم ایمنی آنها، خطر تأخیر در رشد، ابتلا به بیماری و مرگ را افزایش می‌دهد.
این نهاد وابسته به سازمان ملل بر ضرورت تأمین فوری و انعطاف‌پذیر منابع مالی برای رسیدن به خانواده‌ها پیش از وخیم‌تر شدن بحران تأکید کرده است. به‌ویژه اینکه وضعیت در ۲۶ استان از مجموع ۳۴ استان افغانستان در مقایسه با سال ۲۰۲۵ میلادی بدتر شده است.
فقر، ضعف آگاهی و خانواده‌های پرجمعیت
«عبدالله عابد» پزشک افغانستانی در گفت‌وگو با روزنامه «العربی الجدید» معتقد است ضعف آگاهی و شکنندگی شرایط اقتصادی از جمله عواملی هستند که رنج کودکان را تشدید می‌کنند. او می‌گوید که پرجمعیت بودن خانواده‌ها به‌ویژه در برخی مناطق روستایی، گاه با سنت‌ها و باورهای اجتماعی و قبیله‌ای قدیمی مرتبط است. چراکه خانواده‌ها برای افزایش شمار افراد فعال در کشاورزی و دیگر مشاغل، فرزندان بیشتری دارند.
عابد، سوءتغذیه را یکی از خطرناک‌ترین مشکلات پیش روی سلامت کودکان توصیف می‌کند و توضیح می‌دهد که محروم ماندن کودک از ویتامین‌ها، پروتئین‌ها و مواد مغذی ضروری موجب ضعف سیستم ایمنی می‌شود و در نتیجه، بدن توانایی کمتری برای مقابله با بیماری‌ها خواهد داشت.
این پزشک تأکید می‌کند که مشکل اصلی شمار زیادی از کودکان بیمار افغانستانی به ضعف سیستم ایمنی ناشی از سوءتغذیه مربوط می‌شود. او همچنین خاطرنشان می‌کند که این پدیده تنها به مناطق روستایی این کشور محدود نیست و در شهرهای افغانستان نیز مشاهده می‌شود. زیرا برخی پدرانی که در سنین پایین ازدواج کرده‌اند، توانایی تأمین نیازهای فرزندان خود را ندارند.
وقتی نان و آب، تنها غذای خانواده می‌شود
روایت «احسان‌الله» یکی از ساکنان شهر «جلال‌آباد» در شرق افغانستان نیز گوشه‌ای از این رنج را آشکار می‌کند. این مرد ۳۸ ساله، پدر شش فرزند است و می‌گوید که توانایی تأمین غذای مناسب برای همه فرزندانش را ندارد در حالی که برخی از آنها به کم‌خونی مبتلا هستند.
او در گفت‌وگو با روزنامه «العربی الجدید» می‌گوید که خانواده‌اش گاهی به دلیل ضعف توان مالی، ناچار است تنها به نان و آب بسنده کند. در حالی که پزشکان همواره به او توصیه می‌کنند برای فرزندانش غذای بهتر و مغذی‌تری فراهم کند.
..............................
پایان پیام/ ۲۶۸
نظر شما