به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ الکساندر زویف، سرپرست معاونت دبیرکل سازمان ملل متحد در امور مبارزه با تروریسم، روز جمعه، ۱۵ آبانماه، در نشست امنیتی «شانگهای پلاس» در شهر سمرقند ازبکستان، نسبت به گسترش توانمندیهای فناورانه داعش خراسان و پیامدهای آن برای امنیت منطقه هشدار داد.
زویف اعلام کرد که بر اساس گزارشهای ارائهشده از سوی کشورهای عضو سازمان ملل، داعش خراسان به تجهیزات تاکتیکی پیشرفته، از جمله پهپاد، دسترسی پیدا کرده و اعضای این گروه برای استفاده عملی از چنین تجهیزاتی آموزش دیدهاند.
او همچنین گفت که داعش خراسان از فناوری هوش مصنوعی برای ترجمه و انتشار سریع محتوای تبلیغاتی خود به زبانهای رایج در کشورهای آسیای مرکزی استفاده میکند.
به گفته این مقام سازمان ملل، توسعه فناوریهای ارتباطی و گسترش فعالیت گروههای افراطی در فضای مجازی، ابعاد تازهای به تهدید تروریسم در کشورهای منطقه بخشیده است.
از میدان جنگ تا فضای مجازی؛ تغییر شیوه فعالیت داعش
معاون دبیرکل سازمان ملل با اشاره به تغییر روشهای فعالیت گروههای تروریستی تأکید کرد که این گروهها دیگر تنها به ابزارهای سنتی نظامی و شبکههای میدانی متکی نیستند.
به گفته وی، استفاده از شبکههای اجتماعی، ابزارهای دیجیتال و فناوری هوش مصنوعی، امکان گسترش محتوای تبلیغاتی و ارتباطگیری با مخاطبان کشورهای مختلف را برای گروههای افراطی فراهم کرده است.
زویف هشدار داد که کودکان و نوجوانان بهویژه در معرض خطر تبلیغات افراطگرایانه و تلاشهای عضوگیری اینترنتی قرار دارند.
او همچنین بر ضرورت تغییر رویکرد کشورها در مبارزه با تروریسم تأکید کرد و خواستار آن شد که نهادهای امنیتی بهجای محدودشدن به واکنش پس از وقوع حملات، بر شناسایی زودهنگام تهدیدها و جلوگیری از گسترش شبکههای افراطی تمرکز کنند.
این مقام سازمان ملل با اشاره به تجربه فعالیت خود در کشورهای آسیای مرکزی گفت که منطقه از سالها پیش با تهدید گروههای تروریستی مواجه بوده، اما تحولات دیجیتال، روشهای فعالیت و جذب نیرو توسط این گروهها را پیچیدهتر کرده است.
شناسایی ۴۹ هزار منبع اینترنتی افراطگرایانه در ازبکستان
همزمان با هشدار سازمان ملل، بهادر قرباناف، رئیس سرویس امنیت دولتی ازبکستان، در نشست سمرقند از افزایش فعالیت محتوای افراطگرایانه در فضای مجازی خبر داد.
او اعلام کرد که دستگاههای امنیتی این کشور طی سال ۲۰۲۶ بیش از ۴۹ هزار منبع اینترنتی حاوی محتوای افراطی و تروریستی شناسایی کردهاند.
به گفته وی، این رقم در مقایسه با حدود ۴۳ هزار منبع شناساییشده در سال ۲۰۲۵، نزدیک به ۱۴ درصد افزایش یافته است.
قرباناف تأکید کرد که گروههای افراطی از بسترهای دیجیتال برای تبلیغات، جذب نیرو، تأمین مالی و هماهنگی فعالیتهای خود استفاده میکنند.
رئیس سرویس امنیت دولتی ازبکستان همچنین خواستار گسترش همکاریهای اطلاعاتی و فناورانه میان کشورهای منطقه برای مقابله با تهدیدهای نوظهور شد.
آمار ۴۹ هزار منبع اینترنتی، مربوط به مجموعه محتوای افراطی و تروریستی شناساییشده از سوی نهادهای امنیتی ازبکستان است و نمیتوان تمامی این منابع را به داعش خراسان نسبت داد.
شانگهای پلاس؛ همکاری ۲۴ کشور برای مقابله با تهدیدهای امنیتی
نخستین نشست کارشناسی «گفتوگوی شانگهای پلاس درباره مسائل امنیتی» روزهای ۱۴ و ۱۵ آبانماه، برابر با پنجم و ششم نوامبر ۲۰۲۶، در شهر سمرقند ازبکستان برگزار شد.
این نشست با محور «امنیت در عصر تحول دیجیتال؛ مقابله با تروریسم و افراطگرایی با توجه به توسعه فناوریهای نوین» برگزار شد.
بر اساس گزارش برگزارکنندگان، ۳۳ هیئت از ۲۴ کشور و نمایندگان پنج سازمان بینالمللی در این گفتوگوها حضور داشتند و شمار شرکتکنندگان از نهادهای امنیتی و سازمانهای مرتبط به بیش از ۱۸۰ نفر رسید.
در این نشست، موضوعاتی مانند استفاده گروههای تروریستی از هوش مصنوعی، گسترش تبلیغات افراطی، عضوگیری اینترنتی، جرائم سایبری و تأمین مالی غیرقانونی بررسی شد.
شرکتکنندگان همچنین بر ضرورت تبادل اطلاعات، انجام بررسیهای مشترک و تقویت هماهنگی میان نهادهای امنیتی کشورهای منطقه تأکید کردند.
ابتکار برگزاری گفتوگوهای امنیتی شانگهای پلاس از سوی رئیسجمهور ازبکستان مطرح شده است و هدف آن گسترش همکاری میان اعضای سازمان همکاری شانگهای، کشورهای شریک و نهادهای بینالمللی عنوان شده است.
داعش خراسان؛ تهدیدی که از افغانستان فراتر رفته است
هشدارهای تازه سازمان ملل در حالی مطرح میشود که داعش خراسان همچنان یکی از نگرانیهای اصلی امنیتی در افغانستان و کشورهای پیرامونی آن به شمار میرود.
زویف در نشست شورای امنیت سازمان ملل در فوریه ۲۰۲۶ نیز تأکید کرده بود که داعش خراسان، با وجود کاهش شمار حملات در افغانستان، توانایی بازسازی سریع نیروهای خود را حفظ کرده است.
او در آن نشست، جذب نیرو از طریق اینترنت را یکی از عوامل تداوم فعالیت این گروه معرفی کرده بود.
گزارشهای نهادهای نظارتی سازمان ملل نیز نشان میدهد که کاهش حملات داعش خراسان در داخل افغانستان، به معنای پایان فعالیت شبکههای این گروه نیست.
در سالهای گذشته، داعش خراسان مسئولیت حملات متعددی علیه غیرنظامیان افغانستان، بهویژه شیعیان و هزارهها، را بر عهده گرفته است.
حمله به مراکز آموزشی و مذهبی شیعیان، از جمله در غرب کابل و استانهای هرات و دایکندی، بخشی از سابقه خشونتهای منتسب به این گروه است.
ازاینرو، هشدار درباره گسترش توانمندیهای فناورانه داعش خراسان، علاوه بر پیامدهای منطقهای، از منظر امنیت غیرنظامیان افغانستان و جوامعی که پیشتر هدف حملات این گروه بودهاند نیز اهمیت دارد.
نگرانی از گسترش تهدید در سایه فناوریهای نوین
دسترسی گروههای افراطی به فناوریهای جدید میتواند شیوههای تبلیغات، عضوگیری و سازماندهی آنها را تغییر دهد و شناسایی شبکههای وابسته را برای نهادهای امنیتی دشوارتر کند.
بهویژه استفاده از هوش مصنوعی برای ترجمه و انتشار محتوای تبلیغاتی، این امکان را فراهم میکند که پیامهای افراطی با سرعت بیشتری به مخاطبان زبانهای مختلف منتقل شوند.
در مقابل، مقامهای سازمان ملل بر لزوم تقویت همکاریهای منطقهای، تبادل اطلاعات و توسعه برنامههای پیشگیرانه برای مقابله با این تهدیدها تأکید دارند.
هشدار تازه سازمان ملل نشان میدهد که کاهش حملات داعش خراسان در افغانستان، الزاماً به معنای کاهش تمامی ظرفیتهای این گروه نیست؛ زیرا شبکههای تروریستی میتوانند همزمان با محدودشدن فعالیت میدانی، شیوههای تبلیغاتی و سازماندهی خود را گسترش دهند.
در شرایطی که طالبان از شکست داعش در افغانستان سخن میگویند، گزارشهای نهادهای بینالمللی همچنان از تداوم تهدید این گروه حکایت دارد؛ تهدیدی که مقابله با آن نیازمند اقدامات امنیتی، پیشگیری از افراطگرایی و همکاری کشورهای منطقه است.
................................
پایان پیام/
نظر شما