خبرگزاری اهلبیت(ع) ابنا:
تأکید رهبر شهید انقلاب اسلامی بر مراجعه بیشتر به نهجالبلاغه و توجه ویژه فعالان فرهنگی به مطالعه و آموزش این کتاب، نشاندهنده جایگاه ویژه معارف علوی در نگاه ایشان است؛ تأکیدی که در نخستین روز سال ۱۴۰۴ و همزمان با ایام متعلق به امیرالمؤمنین(ع) مطرح شد. ایشان در آن دیدار، حضرت علی(ع) را قله رفیع عدالت، تقوا و گذشت خواندند و تصریح کردند که ملت ایران و ملتهای مسلمان برای بهرهگیری از درسهای آن حضرت، باید بیشتر به نهجالبلاغه مراجعه کنند.
این توصیه در شرایطی مطرح شد که جوامع اسلامی، بهویژه جوامع پیرو اهلبیت(ع)، با مجموعهای از مسائل و تحولات مهم اجتماعی، سیاسی و فرهنگی مواجهاند. از این منظر، بازخوانی نهجالبلاغه را نمیتوان صرفاً به مطالعه یک متن تاریخی یا ادبی محدود کرد؛ بلکه این اثر میتواند زمینهای برای شناخت دقیقتر منظومه فکری و عملی امیرالمؤمنین(ع) و بهرهگیری از آموزههای آن حضرت در عرصههای مختلف زندگی فردی و اجتماعی باشد. تأکید بر مطالعه و آموزش نهجالبلاغه نیز از همین منظر، اهمیت ویژهای پیدا میکند و میتواند نقطه آغاز بازخوانی گستردهتر میراث علوی در جامعه اسلامی باشد.
با توجه به تأکیدات رهبر شهید، خبرگزاری ابنا اهتمام ویژهای به نشر آموزههای نهجالبلاغه دارد. از این رو حجتالاسلام والمسلمین محمد نمازی استاد حوزه و پژوهشگر نهجالبلاغه در سلسله ویدیوهایی به تشریح جایگاه و معارف نهجالبلاغه میپردازد.
بسم الله الرحمن الرحیم
حکمت هفتم و هشتم نهجالبلاغه؛ صدقه، تجسم اعمال و شگفتی خلقت انسان
«الصَّدَقَةُ دَوَاءٌ مُنْجِحٌ»؛ صدقه دوایی اثرگذار و بهمقصدرسان است. «وَ أَعْمَالُ الْعِبَادِ فِی عَاجِلِهِمْ نُصْبُ أَعْیُنِهِمْ فِی آجَالِهِمْ»؛ و رفتار بندگان در دنیا، در آخرت مقابل چشمانشان قرار میگیرد. «اعْجَبُوا لِهَذَا الْإِنْسَانِ؛ یَنْظُرُ بِشَحْمٍ، وَ یَتَکَلَّمُ بِلَحْمٍ، وَ یَسْمَعُ بِعَظْمٍ، وَ یَتَنَفَّسُ مِنْ خَرْمٍ»؛ از این انسان در شگفت شوید، به قطعه ای پیه می بیند و به پاره گوشتی سخن می گوید و به تکه استخوانی می شنود و از شکافی نفس می کشد.
همانگونه که پیشتر گفتیم، بنای ما بر توضیح طولانی نیست؛ میخواهیم حکمتها را مرور کنیم و با ترجمهای روان، انشاءالله در ذهنمان بماند.
جمله اول: «الصَّدَقَةُ دَوَاءٌ مُنْجِحٌ»؛ صدقه دوایی است که در واقع اثرگذار است و انسان را به مقصد و کامروایی میرساند. صدقه، چه مستحب و چه واجب، و هر نوع کمک کردن به دیگران، باعث میشود بلاها دفع شود. خدا رحمت کند آقای بهجت را؛ در شبانهروز، دوستانی که با ایشان بودند نقل کردهاند که به دفعات صدقه میدادند. به ایشان گفته شد حالا یک بار، دو بار، چرا اینقدر صدقه میدهید؟ اشاره کرده بودند که بلا بالای سر ماست و نزدیک است؛ برای اینکه فرود نیاید، این صدقهها در واقع جلوی آن درد و بلا را میگیرد.
جمله دوم: «وَ أَعْمَالُ الْعِبَادِ فِی عَاجِلِهِمْ نُصْبُ أَعْیُنِهِمْ فِی آجَالِهِمْ»؛ رفتار بندگان در دنیا (عاجلهم) در آخرت (آجالهم) مقابل چشمانشان قرار میگیرد. همانگونه که در آیه شریفه «فَمَنْ یَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ خَیْرًا یَرَهُ» آمده، انسان هر خوب و بدی را میبیند؛ این همان تجسم اعمال است. کسانی که تجربه مرگ داشتند و بازگشتند، گزارش دادند که همه اعمالمان را از بچگی با تمام جزئیات دیدیم. این اشارهای است به ما که قیامت ما همین است و رفتارمان مقابل چشمانمان قرار میگیرد. خوش به حال کسی که همینجا این مراقبه را داشته باشد و حواسش باشد که همه چیز آشکار خواهد شد.
جمله سوم: حکمت هشتم میفرماید «اعْجَبُوا لِهَذَا الْإِنْسَانِ؛ یَنْظُرُ بِشَحْمٍ، وَ یَتَکَلَّمُ بِلَحْمٍ، وَ یَسْمَعُ بِعَظْمٍ، وَ یَتَنَفَّسُ مِنْ خَرْمٍ»؛ شگفتانگیزترین چیز در انسان. حضرت در این حکمت به خلقت عجیب انسان اشاره میکنند؛ اینکه انسان با یک چربی و پی میبیند، با گوشت (زبان) با لحن سخن میگوید، با استخوانی (گوش) میشنود و با شکافی (بینی) تنفس میکند. اینها همه با اراده خدا و معجزه پروردگار است. نباید این خلقت برای ما عادی شود.
انشاءالله با توجه به این ظرافتهای خلقت، به یاد خالق باشیم و شکرگزار پروردگار.
والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته
.................
پایان پیام/
نظر شما