به گزارش خبرگزاری بین‌المللی اهل‌بیت(ع) ـ ابنا ـ در یکی از شدیدترین حملات هفته‌های اخیر علیه نیروهای امنیتی وابسته به دولت حکومت جولانی، چهار نیروی امنیت جاده‌ای کشته و شش نفر دیگر زخمی شدند. این حمله زمانی رخ داد که افراد مسلح ناشناس به دو گشتی حامل این نیروها در نزدیکی شهر «سلمیه» در حومه استان حماه در مرکز سوریه، یورش بردند. مقام‌های حکومت جولانی اعلام کرده‌اند که این حادثه همچنان در دست بررسی است.
این حمله هم‌زمان با تداوم عملیات علیه نیروهای حکومت جولانی در مناطق مختلف سوریه از جمله دیرالزور در شرق و مناطق مرکزی و شمالی کشور، صورت گرفت. این تحولات در شرایطی رخ می‌دهد که منابع تهدید امنیتی متعدد شده‌اند. از ادامه گسترش سلاح‌های خارج از کنترل و فعالیت هسته‌های گروه تروریستی داعش و توانایی آنها برای اجرای حملات برق‌آسا گرفته تا حضور جنگجویان تندرویی که سیاست‌های حکومت جولانی را مغایر با اصولی می‌دانند که به گفته خودشان برای آنها جنگیده‌اند.
سه چالش امنیتی؛ از حملات داعش تا شورش جنگجویان خارجی
اهمیت منطقه‌ای که تازه‌ترین حمله در آن رخ داده، به موقعیت جغرافیایی آن بازمی‌گردد. این منطقه در مسیر ارتباطی میان حومه شرقی حماه و منطقه بادیه سوریه قرار دارد و از آنجا راه به استان‌های رقه و دیرالزور می‌رسد. همین موقعیت، این منطقه را به یکی از نقاط ضعف امنیتی در مرکز سوریه تبدیل کرده است.
این منطقه همچنین دارای پهنه‌های وسیع بیابانی و دشت‌های باز است که طی سال‌های گذشته به گذرگاهی برای تحرک هسته‌های داعش تبدیل شده‌اند. کنترل کامل این مناطق دشوار است و همین مسئله احتمال تکرار حملات را افزایش می‌دهد. به‌ویژه آنکه توانایی حکومت جولانی برای نظارت بر این پهنه‌ها و تأمین امنیت جاده‌های عبوری از آنها محدود است.
اگرچه داعش تاکنون مسئولیت حمله سلمیه را بر عهده نگرفته، شیوه اجرای آن با الگوی عملیاتی هسته‌های این گروه در دوره اخیر شباهت دارد. الگویی که بر کمین‌گذاری، تیراندازی‌های سریع و هدف قرار دادن گشتی‌ها و ایست‌های بازرسی استوار است.
بر اساس گزارشی از «مرکز عمران»، داعش در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ میلادی حدود ۷۱ عملیات در سوریه انجام داده که در ۵۹ مورد آن از سلاح گرم استفاده شده است. همچنین نزدیک به سه‌چهارم حملات این گروه، نیروها و نهادهای نظامی و امنیتی حکومت جولانی را هدف قرار داده‌اند.
تنش با جنگجویان خارجی؛ چالش دوم دولت حکومت جولانی
حمله اخیر در شرایطی رخ داد که تنش میان مقام‌های سوری و گروه‌هایی از جنگجویان خارجی نیز افزایش یافته است.
گروه «فرقه الغرباء» به رهبری «عمر دیابی» معروف به «عمر اومسن»، روز هشتم ماه جاری میلادی در بیانیه‌ای مقام‌های حکومت جولانی را متهم کرد که نیروها و تجهیزات نظامی را در اطراف اردوگاه این گروه در نزدیکی منطقه «حارم» واقع در حومه استان ادلب، مستقر کرده‌اند. این گروه نسبت به یورش به اردوگاه خود هشدار داد.
هم‌زمان، پرونده جنگجویان ازبکستانی همچنان در وضعیت بن‌بست قرار دارد. زیرا بخش قابل‌توجهی از آنان با ادغام در ساختار ارتش نوپای حکومت جولانی مخالفت می‌کنند.
در کنار حملات سازمان‌یافته و نافرمانی جنگجویان خارجی، گسترش سلاح در سوریه نیز چالشی جدی برای مقام‌های حکومت جولانی به شمار می‌رود.
سلاح‌های خارج از کنترل؛ درگیری‌های خانوادگی و عشیره‌ای
بر اساس آماری که «دیده‌بان حقوق بشر سوریه» در ۱۲ اکتبر منتشر کرد، از ابتدای سال ۲۰۲۶ میلادی تاکنون حدود ۱۳۶ مورد درگیری خانوادگی و عشیره‌ای در مناطق تحت کنترل حکومت جولانی ثبت شده است. این درگیری‌ها به کشته شدن ۱۱۸ نفر و زخمی شدن ۲۳۹ نفر از جمله زنان و کودکان، انجامیده‌اند.
این نهاد همچنین طی یک روز، ۲۰ مورد درگیری را در پنج استان سوریه مستند کرده که در جریان آنها ۱۹ نفر کشته و ۲۸ نفر زخمی شده‌اند. در برخی از این حوادث، از مسلسل، نارنجک دستی و گلوله‌های آرپی‌جی استفاده شده و مواردی از آتش زدن خانه‌ها و اقدامات انتقام‌جویانه دیگر نیز گزارش شده است.
این آمارها نشان می‌دهد که چالش امنیتی حکومت جولانی تنها به فعالیت داعش یا گروه‌های مسلح سازمان‌یافته محدود نیست، بلکه درگیری‌های محلی و دسترسی گسترده به سلاح نیز می‌تواند ثبات مناطق تحت کنترل این حکومت را تهدید کند.
تغییر فرمانده امنیت داخلی در لاذقیه؛ نشانه‌ای از تغییر رویکرد؟
در همین حال، وزارت کشور حکومت جولانی تغییراتی در فرماندهی امنیت داخلی استان لاذقیه اعمال کرد و سرتیپ «نایف الابراهیم» را به‌عنوان فرمانده امنیت این استان منصوب کرد. او جانشین سرتیپ «عبدالعزیز هلال الاحمد» شد، اما مقام‌های حکومت جولانی درباره دلایل این تغییر یا مأموریت جدید فرمانده پیشین توضیحی ندادند.
لاذقیه طی ماه‌های گذشته شاهد مجموعه‌ای از ترورها و حملات با انگیزه‌های فرقه‌ای بوده است. همچنین عملیات امنیتی علیه گروه‌های مسلحی از جمله گروه «سرایا الجواد» انجام شده که مقام‌های حکومت جولانی آنها را مرتبط با افسران حکومت بشار اسد معرفی کرده‌اند. افزون بر این، موج‌هایی از بازداشت نظامیان و خلبانان سابق نیز در این استان گزارش شده است.
این تغییر فرماندهی ممکن است در چارچوب جابه‌جایی مسئولان امنیتی حکومت جولانی صورت گرفته باشد، اما نبود توضیحات رسمی درباره دلایل و اهداف آن، پرسش‌هایی را درباره رویکرد امنیتی این حکومت در مناطق ساحلی مطرح می‌کند. آیا این اقدام نشانه حرکت به‌سوی راهبردی تازه است یا تلاشی برای جبران ناکامی دستگاه‌های امنیتی حکومت جولانی در جلوگیری از قتل‌ها، مهار هسته‌های مسلح و جلب اعتماد ساکنان منطقه می‌باشد؟
ابهام درباره تشکیل دستگاه امنیت پایتخت در دمشق
این تحولات در شرایطی رخ می‌دهد که گزارش‌های متناقضی درباره تشکیل یک نهاد امنیتی جدید در دمشق با عنوان «دستگاه امنیت پایتخت» منتشر شده است.
رسانه‌های سعودی به نقل از یک مقام نظامی حکومت جولانی گزارش دادند که این نهاد به فرماندهی «عبدالعزیز هلال الاحمد» فرمانده پیشین امنیت داخلی لاذقیه، تشکیل شده است. هدف از ایجاد آن، بنا بر این گزارش‌ها، تقویت حفاظت از دمشق، پیگیری هسته‌های خفته و جلوگیری از تلاش‌ها برای برهم زدن ثبات عنوان شده است.
با این حال، منابع امنیتی در گفت‌وگو با «تلویزیون سوریه»، رسانه نزدیک به حکومت جولانی، تشکیل هرگونه نهاد جدید یا انتصاب الاحمد به ریاست آن را تکذیب کردند. این منابع تأکید کردند که ساختارهای امنیتی بدون تغییر باقی مانده‌اند و اخبار مربوط به دستگاه امنیت پایتخت، چیزی فراتر از شایعه نیست.
این تناقض بر ابهام‌های موجود درباره ساختار امنیتی حکومت جولانی افزوده است. ساختاری که مقام‌های این حکومت برای اداره آن، سه سطح تعریف کرده‌اند که شامل شورای امنیت ملی به ریاست «احمد الشرع» ملقب به «ابومحمد جولانی» رئیس حکومت جولانی و با حضور وزیران و مسئولان امنیتی و نظامی حکومت، دفتر امنیت ملی به مدیریت «انس خطاب» وزیر کشور حکومت جولانی و دستگاه اطلاعات عمومی به ریاست «عبدالقادر طحان» است.
ابهام درباره نهادهای امنیتی، تغییر فرماندهان و تداوم حملات مسلحانه نشان می‌دهد که حکومت جولانی با مجموعه‌ای از چالش‌های هم‌زمان از مقابله با هسته‌های داعش و مهار جنگجویان خارجی گرفته تا کنترل گسترش سلاح و تثبیت ساختارهای امنیتی روبه‌روست. توانایی این حکومت در هماهنگ کردن دستگاه‌های مختلف و برقراری امنیت پایدار، یکی از آزمون‌های مهم پیش روی آن خواهد بود.
..............................
پایان پیام/ ۲۶۸
نظر شما