به گزارش خبرگزاری بین‌المللی اهل‌بیت(ع) ـ ابنا ـ فعال فرهنگی شیعه افغانستان با اشاره به تعطیلی مراکز مذهبی، محدودیت فعالیت‌های اجتماعی و بازداشت شماری از چهره‌های شیعه به‌دلیل انتقاد از عملکرد طالبان گفت این گروه با اجرای برنامه‌ای تدریجی و حساب‌شده، در پی حذف شیعیان از عرصه عمومی افغانستان است؛ روندی که به گفته او، در کنار اقدامات محدودکننده، با اظهارات فریبکارانه و به‌ظاهر همدلانه برخی مقام‌های طالبان نیز پوشانده می‌شود.
حذف تدریجی شیعیان از عرصه عمومی
این فعال فرهنگی که به دلایل امنیتی نخواست نامش منتشر شود، در گفت‌وگو با خبرنگار ابنا، با تشریح آنچه سیاست بلندمدت طالبان در قبال شیعیان افغانستان خواند، اظهار کرد: «طالبان با پنبه سر شیعیان را می‌بُرد.» به گفته او، این گروه به‌جای آنکه همواره به اقدام‌های آشکار و پرهزینه متوسل شود، می‌کوشد با اعمال محدودیت‌های تدریجی و پی‌درپی، تعطیلی مراکز مذهبی و فرهنگی و کاهش امکان فعالیت اجتماعی شیعیان، به‌تدریج جایگاه آنان را در جامعه افغانستان تضعیف کند.
او تعطیلی مراکز مهم شیعیان را بخشی از این روند دانست و گفت برای درک سیاست طالبان، نباید هر اقدام محدودکننده را به‌صورت جداگانه و بدون توجه به مجموعه تحولات بررسی کرد. از نظر این فعال فرهنگی، کنار هم قرار گرفتن فشار بر مراکز شیعی، محدود شدن فعالیت‌های اجتماعی و فرهنگی و برخورد با منتقدان، تصویری از رویکردی گسترده‌تر را نشان می‌دهد که هدف آن به حاشیه راندن شیعیان از عرصه عمومی است.
بازداشت منتقدان در کنار تعطیلی مراکز شیعی
این فعال فرهنگی با اشاره به تحولات اخیر گفت محدودیت‌ها علیه شیعیان تنها به تعطیلی یا محدودسازی مراکز مذهبی و فرهنگی محدود نمی‌شود و در این اواخر، شماری از فعالان و بزرگان شیعه نیز به‌دلیل انتقاد از عملکرد طالبان بازداشت و زندانی شده‌اند.
به گفته او، این برخورد با چهره‌هایی که بعضا با طالبان همکاری هم داشتند، فضای فعالیت مدنی و بیان دیدگاه‌های انتقادی را برای جامعه شیعه محدودتر کرده است. او این بازداشت‌ها را در کنار تعطیلی مراکز شیعی، نشانه‌ای از افزایش فشار بر امکان سازمان‌دهی اجتماعی و فرهنگی این جامعه دانست.
نگاه قومی و مذهبی طالبان به ساختار قدرت
وی با انتقاد از نگاه قومی و مذهبی حاکم بر طالبان گفت: در چارچوب فکری این گروه که از نظر قومی مبتنی بر «پشتونوالی» و از نظر مذهبی قرائتی تند از اسلام اهل‌سنت است، جایی برای مشارکت واقعی شیعیان در ساختار قدرت باقی نمانده است. به اعتقاد او، طالبان انتظار دارند شیعیان به حضور محدود و منفعل خود در کشور رضایت دهند و مطالبه‌ای برای مشارکت فعال در اداره امور، تصمیم‌گیری‌های سیاسی، نظام آموزشی و روند توسعه نداشته باشند.
او افزود که این رویکرد را نمی‌توان صرفاً نتیجه تصمیم‌های مقطعی برخی مقام‌های طالبان دانست؛ زیرا به گفته او، دیدگاه‌های یادشده از ابتدای بازگشت این گروه به قدرت وجود داشته و در حدود پنج سال گذشته نیز نشانه روشنی از تغییر اساسی در آن دیده نشده است؛ بله در این اواخر و پس از ثبات نسبی حکومت، با شدت و سرعت بیشتری در حال ظهور و بروز است.
این فعال فرهنگی در پاسخ به این پرسش که آیا به حاشیه راندن و حذف تدریجی شیعیان را می‌توان سیاستی فراگیر در حاکمیت طالبان دانست، پاسخ مثبت داد و گفت: «به نظر می‌رسد این رویکرد به عنوان سیاستی حتمی و تثبیت‌شده برای آنان وجود دارد.»
اظهارات همدلانه و عملکرد خصمانه طالبان
این فعال فرهنگی درباره سخنان برخی مقام‌های طالبان در حمایت از وحدت و همبستگی میان اقوام و مذاهب در افغانستان گفت: این اظهارات در عمل به جلوگیری از محدودیت‌ها علیه شیعیان منجر نشده است و فقط حرف است. به گفته او، هرگاه وزارت عدلیه طالبان تصمیم به تعطیلی یا محدودسازی یک مرکز شیعی گرفته، دیگر مقام‌های این گروه در برابر آن موضع بازدارنده جدی اتخاذ نکرده‌اند. این نشان می‌دهد سیاست کلی طالبان موافق عملکرد شخص وزیر عدلیه است.
او این وضعیت را نوعی تقسیم نقش «پلیس خوب و پلیس بد» میان چهره‌های مختلف طالبان توصیف کرد و گفت برخی مقام‌ها با بیان سخنان آرامش‌بخش و حتی وعده و وعیدها به شیعیان، می‌کوشند از شکل‌گیری اعتراض‌های گسترده در میان این جامعه چند میلیونی جلوگیری کنند؛ درحالی‌که چهره‌هایی مانند مولوی عبدالحکیم شرعی، وزیر عدلیه طالبان، رویکرد سخت‌گیرانه‌تری در قبال محدودسازی فعالیت‌های مورد اشاره دارند.
به اعتقاد این فعال فرهنگی، برای ارزیابی سیاست طالبان در قبال شیعیان، سخنان رسمی درباره وحدت و همبستگی به‌تنهایی کافی نیست و باید تصمیم‌ها و عملکرد نهادهای حکومتی نیز بررسی شود. او تأکید کرد که تعطیلی مراکز مذهبی، محدود شدن فعالیت‌های فرهنگی و اجتماعی و بازداشت منتقدان، در کنار یکدیگر، تصویری روشن‌تر از وضعیت شیعیان در افغانستان ارائه می‌کند.
..................
پایان پیام/
نظر شما