به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ وزارت خارجه پاکستان در تازهترین موضع خود گفته است این کشور همچنان گفتوگو و دیپلماسی را راه اصلی حل اختلاف با طالبان میداند، اما پیشرفت در این مسیر نیازمند ایجاد سازوکاری است که بتوان اجرای تعهدات طرف افغانستان را بهصورت عملی و قابلسنجش بررسی کرد.
اسلامآباد میگوید نگرانی اصلیاش همچنان فعالیت تحریک طالبان پاکستان، تیتیپی، و دیگر گروههای مسلحی است که به ادعای مقامهای پاکستانی از خاک افغانستان برای طراحی و اجرای حملات استفاده میکنند.
طالبان این ادعا را رد کرده و بارها گفتهاند اجازه نمیدهند خاک افغانستان علیه کشورهای دیگر استفاده شود.
شرط پاکستان؛ «تضمین قابلراستیآزمایی»
پاکستان طی ماههای اخیر بارها موضع خود را به همین شکل تکرار کرده است.
وزارت خارجه این کشور پیشتر نیز اعلام کرده بود که نقطه آغاز هر روند دیپلماتیک تازه، دریافت تضمینی «قابلراستیآزمایی» از طالبان است که بر اساس آن، خاک افغانستان علیه پاکستان مورد استفاده قرار نگیرد.
در موضعی دیگر نیز اسلامآباد گفته بود هیچ سازوکار گفتوگویی صرفاً با «وعده» پایدار نمیماند و طالبان باید اقدامات ملموس و قابلسنجش در زمینه مقابله با تیتیپی و مدیریت مرز انجام دهند.
محمد اسحاق دار، وزیر خارجه پاکستان، نیز در نشست امنیتی اخیر در اسلامآباد خواستار اقدامات «مشخص، قابلراستیآزمایی و برگشتناپذیر» علیه تیتیپی و دیگر گروههای مسلح شده بود.
اختلافی که «فرمت مسکو» را هم بدون بیانیه گذاشت
شکاف میان طالبان و پاکستان در نشست اخیر «فرمت مسکو» نیز آشکار شد.
پاکستان میگوید در متن پیشنهادی نشست، مسئله فعالیت گروههای مسلح از خاک افغانستان مطرح شده بود؛ موضوعی که در نشست سال گذشته نیز در بیانیه مشترک آمده بود، اما هیئت طالبان اینبار با حفظ همان عبارت موافقت نکرد.
وزارت خارجه پاکستان گفته است از نگاه اسلامآباد، موضوع فقط اختلاف بر سر واژهها نبود، بلکه یک مسئله امنیتی اساسی است. مقامهای پاکستانی همچنین گفتهاند هیئت روسیه نیز از تغییر موضع طالبان نسبت به عبارت مورد توافق سال قبل شگفتزده شده بود.
همین اختلاف سبب شد نشست اخیر بدون بیانیه مشترک پایان یابد.
روسیه میانجی میشود؟
اسلامآباد در عین حال اعلام کرده است از تلاش کشورهای دوست برای کاهش تنش استقبال میکند، اما در حال حاضر از یک ابتکار رسمی و مستقل روسیه برای میانجیگری میان طالبان و پاکستان اطلاعی ندارد.
این موضع در شرایطی مطرح شده که در هفتههای اخیر مقامهای بلندپایه امنیتی روسیه همزمان با کابل و اسلامآباد در تماس بودهاند و مسکو نیز پیشتر برای کمک به کاهش تنش دو طرف اعلام آمادگی کرده بود.
پاکستان پیش از این نیز گفته بود نقش روسیه در پرونده افغانستان میتواند مثبت باشد و از هر میانجیگری مؤثر استقبال خواهد کرد.
با این حال، فعلاً هیچ روند رسمی تازهای به ابتکار روسیه اعلام نشده است.
اسلامآباد: مشکل یک چیز است؛ تیتیپی
وزارت خارجه پاکستان طی ماههای گذشته بارها تأکید کرده است که بخش عمده اختلاف این کشور با طالبان به مسئله تیتیپی بازمیگردد.
اسلامآباد میگوید اگر طالبان در این زمینه همکاری کنند، امکان بازگشایی مرزها، احیای تجارت و ترانزیت و بهبود روابط سیاسی وجود دارد. در مقابل، ادامه وضعیت کنونی را نتیجه «عدم همکاری» طرف افغانستان میداند.
طالبان اما معتقدند ناامنی در پاکستان ریشه داخلی دارد و کابل نباید مسئول مشکلات امنیتی آن کشور شناخته شود.
این اختلاف اکنون از سطح بیانیههای سیاسی فراتر رفته و به بستهشدن مرزها، کاهش تجارت، حملات هوایی و درگیریهای مسلحانه در مناطق مرزی کشیده شده است.
گفتوگو روی میز است، اما اعتماد نه
پیام تازه اسلامآباد نشان میدهد که پاکستان درِ مذاکره را نبسته است؛ اما دیگر حاضر نیست صرفاً بر مبنای تعهدات شفاهی وارد روندی تازه شود.
از نگاه پاکستان، هر توافق جدید باید سازوکاری داشته باشد که بتوان با آن سنجید آیا فعالیت تیتیپی از خاک افغانستان واقعاً متوقف شده یا نه.
در مقابل، طالبان همچنان اصل اتهام را نمیپذیرند.
به همین دلیل، گره اصلی همچنان سر جای خود باقی است: پاکستان میگوید برای گفتوگو آماده است، اما ابتدا «اقدام قابلراستیآزمایی» میخواهد؛ طالبان نیز حاضر نیستند مسئولیت آنچه اسلامآباد «پناهگاههای تروریستی» میخواند، بپذیرند.
تا زمانی که این شکاف برطرف نشود، حتی اگر میز مذاکره دوباره تشکیل شود، رسیدن به توافقی پایدار همچنان دشوار خواهد بود.
..................................
پایان پیام/
نظر شما