خبرگزاری بین المللی اهل بیت (ع)_ابنا: پرچمی که از کوچه‌های مدینه تا آخرالزمان کشیده شد واژه «علمداری» در فرهنگ شیعی تنها یک تعبیر تشریفاتی نیست؛ نشانه پذیرش مسئولیت سنگین «پرچم‌داری حق» در برابر انحراف است. حضرت فاطمه زهرا (س) در حساس‌ترین لحظه تاریخ اسلام، زمانی که ولایت در خطر بود، پرچم دفاع از امامت را بر دوش گرفت و با وجود داغ سنگین رحلت پدر، شرایط حاملگی و مسئولیت فرزندان، هیچ بهانه‌ای را مانع دفاع از حق ندانست [۱].
امروز، این همان پرچمی است که در باور شیعه به دست فرزندِ فرزندانش، حضرت مهدی (عج)، سپرده شده است. «علمداری مهدی فاطمه» یعنی امتداد همان مسیر معرفت‌محور و ولایت‌مدارانه‌ای که زهرای مرضیه (س) بنیان گذاشت. اکنون پیوند میان «الگوگیری از علمداری حضرت زهرا (س)» و «حمایت از ولایت» در دو عرصه «جهاد تبیین» و «انتظار فعال» قابل تبیین است.
بخش اول: علمداری زهرا (س)؛ الگوی «جهاد تبیین»
در دفاع از ولایت حضرت زهرا (س) نخستین کسی بود که در برابر انحراف بزرگ پس از رحلت پیامبر (ص) ایستاد و با خطبه فدکیه، پرچم روشنگری را برافراشت. قرآن کریم در آیه ولایت، معیار «ولی» را کسانی معرفی می‌کند که در حال رکوع زکات می‌دهند و این آیه را حضرت زهرا (س) برای اثبات حقانیت امیرالمؤمنین (ع) به میدان آورد: «إِنَّمَا وَلِیُّکُمُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ وَالَّذِینَ آمَنُوا الَّذِینَ یُقِیمُونَ الصَّلَاةَ وَیُؤْتُونَ الزَّکَاةَ وَهُمْ رَاکِعُونَ» همانا ولی شما خداست و رسول او و کسانی که ایمان آورده‌اند، همان‌ها که نماز را برپا می‌دارند و در حال رکوع زکات می‌دهند. [۲].
این آیه با ادات حصر «انما» آغاز می‌شود و ولایت را منحصر در خدا، پیامبر و مؤمنِ راکع می‌داند؛ همان کسی که حضرت زهرا (س) مصداق کامل آن راامیرالمومنین علی(ع) معرفی کرد. علمداری فاطمی دقیقاً در همین نقطه شکل می‌گیرد: تبدیل «معرفت» به «مقاومت». رهبر شهید آیت‌الله خامنه‌ای در تبیین این سیره می‌فرمایند: «پرچمدار و علمدار جهاد تبیین در اسلام، حضرت زهرا (س) بوده است» [۳]. بنابراین، الگوگیری از علمداری زهرا (س) در عصر حاضر یعنی مجهز شدن به سلاح «بصیرت» و «روشنگری» در برابر هرگونه تحریف و انحراف از مسیر ولایت [۴].
بخش دوم: «علمٌ للساعة»؛ پیوند علمی و ولایی مهدی فاطمه
پیوند میان حضرت زهرا (س) و حضرت مهدی (عج) تنها نسبی نیست؛ قرآنی و معرفتی است. خداوند در سوره زخرف، یکی از نشانه‌های نزدیکی قیامت را وجود مبارکی می‌داند که مفسران شیعه و بسیاری از مفسران اهل سنت، مصداق آن را حضرت مهدی (عج) دانسته‌اند: «وَإِنَّهُ لَعِلْمٌ لِّلسَّاعَةِ فَلَا تَمْتَرُنَّ بِهَا وَاتَّبِعُونِ ۚ هَٰذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِیمٌ» «و همانا او [مهدی] نشانه‌ای برای قیامت است؛ پس در آن تردید نکنید و از من پیروی کنید که این راه راست است» [۵].
در برخی تفاسیر این آیه درباره حضرت مهدی (ع) نازل شده و دلالت بر برکت در نسل حضرت فاطمه (س) دارد؛ نسلی که خداوند آنها را «کلیدهای حکمت و معادن رحمت» قرار داده است. این آیه نشان می‌دهد که «علمداری مهدی فاطمه» ریشه در همان علم و حکمتی دارد که خداوند به واسطه حضرت زهرا (س) در نسل او به ودیعه گذاشته است. از این منظر، حمایت از ولایت در عصر غیبت نیز ادامه همان پیمانی است که زهرا (س) برای حفظ امامت بست [۶].
بخش سوم: حمایت از ولایت؛ از «انتظار منفعل» تا «علمداری فعال»
یکی از خطراتی که همواره متوجه جامعه منتظر است، تبدیل «انتظار» به حالتی انفعالی و بی‌عملی است. رهبر شهید آیت‌الله خامنه‌ای بارها بر این نکته تأکید کرده‌اند که منتظر واقعی باید دارای وظایف اجتماعی باشد؛ از جمله «فراهم‌سازی زمینه ظهور» و «تلاش» در مسیر اصلاح جامعه [۷]. ایشان همچنین تصریح می‌کنند که دوره ولی‌عصر (عج)، دوره «آغاز زندگی بشر» است و همه پیامبران آمده‌اند تا بشریت را به آن نقطه برسانند [۸]. حمایت از ولایت در این دوره یعنی ایستادن پای همان پرچمی که زهرا (س) برافراشت و مهدی (عج) بر دوش دارد. وفاداری به ولی فقیه، ضامن تحقق عدالت و تعجیل در فرج حضرت مهدی (عج) است» و «امروز همگان موظفیم پای ولایت ولیّ زمان خودمان، حضرت مهدی (عج)، بایستیم.
قرآن کریم در آیه دیگری، وعده الهی را برای مستضعفان و وراثت زمین به صالحان یادآور می‌شود که تحقق کامل آن در دولت مهدوی است: «وَنُرِیدُ أَن نَّمُنَّ عَلَی الَّذِینَ اسْتُضْعِفُوا فِی الْأَرْضِ وَنَجْعَلَهُمْ أَئِمَّةً وَنَجْعَلَهُمُ الْوَارِثِینَ» «و ما می‌خواهیم بر کسانی که در زمین به استضعاف کشیده شده‌اند، منت نهیم و آنان را پیشوایان و وارثان [زمین] گردانیم» [۹].این آیه افق نهایی «علمداری» را ترسیم می‌کند: پرچمی که با مقاومت زهرا (س) در برابر انحراف برافراشته شد، در نهایت به دست مهدی (عج) به پیروزی نهایی می‌رسد. حمایت از ولایت در عصر حاضر یعنی «آماده‌سازی» برای همان روز موعود؛ آماده‌سازی‌ای که با «جهاد تبیین» فاطمی و «بصیرت» علوی ممکن می‌شود.
پرچم زهرا، امانت مهدی
مسئولیت ما «علمداری مهدی فاطمه» یک شعار نمادین نیست؛ یک برنامه عملی است. از یک سو، الگوی زهرا (س) به ما می‌آموزد که در دفاع از ولایت، «معرفت» مقدم بر «محبت» است و بدون بصیرت، محبت در بزنگاه‌ها کارآمد نیست. از سوی دیگر، بیانات رهبر شهید انقلاب نشان می‌دهد که منتظر واقعی کسی است که با «جهاد تبیین»، «پرهیز از دنیاگرایی» و «تلاش اجتماعی»، زمینه ظهور را فراهم کند.
امروز، حمایت از ولایت یعنی ایستادن پای همان پرچمی که زهرا (س) در کوچه‌های مدینه برافراشت و مهدی (عج) در آخرالزمان بر دوش خواهد گرفت و پرچم زهرا (س) امانت مهدی (عج) است و ما، در هر زمانه، علمداران این مسیریم.
پی‌نوشت:
۱.گزارش خبرگزاری فارس: هیچ بهانه‌ای (داغ پدر، بارداری، مسئولیت فرزندان) مانع دفاع حضرت زهرا (س) از ولایت نشد.
۲.سوره مائده، آیه ۵۵
۳.بیانات رهبر شهید آیت‌الله خامنه‌ای: «پرچمدار و علمدار جهاد تبیین در اسلام، حضرت زهرا (س) بوده است».
۴.گزارش خبرگزاری فارس: هیچ بهانه‌ای (داغ پدر، بارداری، مسئولیت فرزندان) مانع دفاع حضرت زهرا (س) از ولایت نشد.
۵.سوره زخرف، آیه ۶۱
۶.حجت‌الاسلام حاج‌ابوالقاسم: ولایت‌مداری حضرت زهرا (س) دو شاخص دارد؛ بعد نظری مبتنی بر معرفت و بصیرت، و بعد عملی در دفاع همه‌جانبه از ولایت
۷.بیانات رهبر شهید آیت‌الله خامنه‌ای در دیدار اقشار مختلف مردم، (۱۳۶۸/۱۲/۲۲)
۸. بیانات رهبر شهید آیت‌الله خامنه‌ای، ۱۳۷۹/۱۲/۲۴.
۹.سوره قصص، آیه ۵
فیروزه دلداری (پژوهشگر، فعال رسانه و فضای مجازی)
نظر شما