۳ بهمن ۱۴۰۴ - ۲۳:۴۷
گسترش نفوذ اسرائیل در شاخ آفریقا/ از باب‌المندب تا سومالی‌لند

به‌رسمیت‌شناختن سومالی‌لند از سوی اسرائیل، بار دیگر پرده از راهبردی چنددهه‌ای برداشت که تل‌آویو برای نفوذ امنیتی، سیاسی و دریایی در شاخ آفریقا دنبال کرده است.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی اهل‌بیت(ع) ـ ابنا ـ به‌رسمیت‌شناختن منطقه جدایی‌طلب «سومالی‌لند»ِ از سوی اسرائیل، بار دیگر توجه‌ها را به تاریخ روابط راهبردی اسرائیل با منطقه شاخ آفریقا جلب کرده است؛ روابطی که ریشه آن‌ها به دهه‌های ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰ میلادی بازمی‌گردد.

براساس گزارش شبکه الجزیره، تل‌آویو در آن دوره، با هدف شکستن انزوای منطقه‌ای و تأمین امنیت خطوط حیاتی کشتیرانی در دریای سرخ، شروع به ایجاد شراکت‌هایی با کشورهای محوری کرد که در رأس آن‌ها اتیوپی در دوران امپراتور «هایله سلاسی» قرار داشت.

دیدارهای متقابل مقامات ارشد اسرائیلی از جمله شیمون پرز و اسحاق رابین با آدیس‌آبابا در اوایل دهه ۱۹۶۰، اهمیت این منطقه را در محاسبات امنیتی اسرائیل به‌ویژه در ارتباط با دریای سرخ و رود نیل تقویت کرد. 

منطقه شاخ آفریقا از نظر جغرافیایی به بخشی از خشکی گفته می‌شود که در غرب دریای سرخ و خلیج عدن قرار دارد و شکلی شبیه به شاخ دارد.

این منطقه شامل چهار کشور سومالی، جیبوتی، اریتره و اتیوپی است، اما در تعریف سیاسی و اقتصادی گسترده‌تر، کشورهایی مانند کنیا، سودان، سودان جنوبی و اوگاندا را نیز دربر می‌گیرد.

مساحت شاخ آفریقا در تعریف محدود آن (سومالی، جیبوتی، اریتره و اتیوپی) حدود ۱.۹ میلیون کیلومتر مربع برآورد می‌شود و جمعیت آن بر اساس برآوردهای سال ۲۰۱۴، حدود ۱۱۵ میلیون نفر است.

تاریخچه‌ای طولانی

اهمیت این منطقه پس از جنگ اکتبر ۱۹۷۳ دوچندان شد؛ زمانی که تنگه باب‌المندب به روی کشتی‌های اسرائیلی بسته شد. این رخداد مهم‌بودن مسیرهای حیاتی دریایی را که آسیا، اروپا و آفریقا را به هم متصل می‌کنند و سالانه حدود یک‌چهارم تجارت جهانی از آن‌ها عبور می‌کند، آشکار ساخت.

با آغاز دهه ۱۹۹۰، اریتره به‌عنوان یک نقطه اتکای راهبردی برای اسرائیل در منطقه مطرح شد. گزارش‌ها از همکاری‌های امنیتی و اطلاعاتی اعلام‌نشده حکایت داشت که شامل ایستگاه‌های مراقبت در جزایر و سواحل دریای سرخ، سامانه‌های شنود از ارتفاعات کوهستانی و تأسیسات رصد در بنادر برای پیگیری حرکت کشتی‌ها و فعالیت‌های دریایی بود.

در سال‌های اخیر، نفوذ اسرائیل به حوزه‌های توسعه زیرساخت‌های آب و انرژی‌های تجدیدپذیر و انتقال دانش فنی گسترش یافته است؛ به‌ویژه در اتیوپی، تا جایی که در فوریه ۲۰۲۵ توافق‌نامه همکاری میان دو طرف در این زمینه‌ها به امضا رسید.

همچنین از سال ۲۰۱۵ و هم‌زمان با افزایش تهدیدها علیه کشتیرانی، تمرکز اسرائیل بر سواحل آفریقایی مشرف به دریای سرخ، از جمله اریتره و سواحل سومالی، افزایش یافته است.

بنیامین نتانیاهو در ۲۶ دسامبر گذشته اعلام کرد که تل‌آویو، جمهوری سرزمین سومالی‌لند جدایی‌طلب را به‌عنوان کشوری مستقل به رسمیت شناخته است؛ اقدامی که اسرائیل را به نخستین کشور جهان تبدیل کرد که به‌طور رسمی این منطقه را به رسمیت می‌شناسد.

منطقه سومالی‌لند در شمال‌غرب سومالی واقع شده و مساحتی حدود ۱۷۵ هزار کیلومتر مربع دارد. این منطقه در سال ۱۹۹۱ به‌طور یک‌جانبه اعلام استقلال کرد، اما تاکنون از سوی جامعه بین‌المللی به رسمیت شناخته نشده است.

..............................

پایان پیام/ ۲۶۸

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha