به گزارش خبرگزاری اهل بیت(ع) ـ ابنا ـ دکتر سیدجواد حسینی، رئیس سازمان بهزیستی کشور، در نشست خبری پویش «سلام محله» که همزمان با دهه مبارک فجر انقلاب اسلامی برگزار شد، با قدردانی از نقش خبرنگاران بهعنوان یاوران آگاهیرسانی جامعه، اظهار کرد: خبرنگاران همکاران اجتماعی سازمانهای حمایتی هستند و خوشحالیم که پویش «سلام محله» به مرحلهای رسیده که بیش از ۳ هزار پروژه در قالب آن افتتاح خواهد شد.
وی با اشاره به تقارن دهه فجر با شرایط خاص اجتماعی کشور افزود: دهه فجر امسال برای ما آمیختهای از شور و اندوه است. اغتشاشات اخیر که منجر به وارد آمدن خسارت در یکی از مراکز وابسته به سازمان بهزیستی شد و همچنین جانباختن چهار نفر که یکی از آنان شهید بود و مجروح شدن سه نفر. این اتفاقات تلخ مسئولیت ما را سنگینتر کرده است.
رئیس سازمان بهزیستی با تفکیک مفهومی میان «اعتراض»، «اغتشاش» و «ترور» تصریح کرد: متأسفانه در برخی مقاطع، اغتشاش و اقدامات تروریستی موجب شد اعتراض و حق مردم به حاشیه رانده شود. رسالت ما این است که هرگز به دلیل اغتشاش و ترور، اعتراض مشروع مردم را از ذهن خود پاک نکنیم. ما مسئولان نیز باید صدای اعتراض را همواره در برنامهریزیها مدنظر داشته باشیم.
حسینی با اشاره به یادداشت اخیر وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی گفت: آن یادداشت زبان حال ما بود؛ اینکه مقصریم و باید همواره اعتراض مردم را بهعنوان یک حق مسلم در ذهن و برنامههای خود حاضر داشته باشیم. من این نوع اعتراض را «اعتراض مشروع» یا «جنبش مشروط» مینامم؛ جنبشی که در آن میان معترض و مخاطب اعتراض، وحدت گفتمانی وجود دارد.
وی ادامه داد: سازمان بهزیستی پس از حوادث اخیر، با تمام ظرفیت خود و با بهرهگیری از مددکاران اجتماعی، خط ۱۲۳ و روانشناسان، خدمات روانشناختی و همدلانه را به همه آسیبدیدگان و خانوادههای آنان در سراسر کشور ارائه کرده و این مسیر با جدیت ادامه دارد.
رئیس سازمان بهزیستی در تشریح مبانی طرح «سلام محله» گفت: سلامت اجتماعی یک مفهوم محلهمحور است و سازمان بهزیستی برای تحقق اهداف بلند خود از «مثلث طلایی» استفاده میکند؛ یعنی برخورداری همه افراد جامعه از خدمات، با کیفیت و با عدالت. برای دستیابی به این اهداف، سه راهبرد اصلی داریم: خانوادهمحوری، مشارکتمحوری و محلهمحوری.
وی افزود: اگر این راهبردها در سازمان نهادینه شود، میتوانیم خدمات را بهصورت عادلانه، استاندارد، فراگیر و با تمامیت به جامعه ارائه دهیم. یکی از چرخشهای اساسی ما، عبور از مرکزگرایی و مؤسسهگرایی به سمت محلهمحوری است.
حسینی با تشریح الگوهای مختلف محلهمحوری گفت: در دنیا سه مدل اصلی وجود دارد؛ نخست، حضور مستقیم سازمانهای دولتی در محلات؛ دوم، ایجاد ساختارهای محلی مانند شوراها و معتمدین؛ و سوم، الگوی خودیاری و همیاری داوطلبانه محلات. سازمان بهزیستی در طرح «سلام محله» بر مدل سوم تکیه دارد که رکن اساسی محلهمحوری واقعی است.
وی تصریح کرد: محلهمحوری واقعی یعنی فعالیتهای داوطلبانه، مشارکتجویانه، نظاممند و تشکیلاتی از دل خود محله شکل بگیرد. ممکن است به این فعالیتها رسمیت داده شود یا ساختار محلی ایجاد شود، اما هسته مرکزی آن همیاری مردمی است.
رئیس سازمان بهزیستی با اشاره به پشتوانههای علمی این طرح گفت: این الگو بر مبنای نظریات اندیشمندانی مانند دیوید رایزمن و دیگر جامعهشناسان طراحی شده که نسبت به افول سرمایه اجتماعی هشدار دادهاند و راه برونرفت از آن را تقویت پیوندهای محلی و مشارکت داوطلبانه میدانند.
وی با بیان اینکه سازمان بهزیستی تجربه عملی گستردهای در این زمینه دارد، افزود: در حال حاضر بیش از ۱۱ هزار گروه داوطلب با مشارکت حدود ۱۲۰ هزار داوطلب متخصص در قالب گروههای همیار سلامت روان، گروههای مانا، گروههای توانبخشی مبتنی بر جامعه، گروههای خرد مالی، گروههای همیار بانوان و گروههای خاتم در محلات کشور فعال هستند.
حسینی همچنین به سوابق ملی این رویکرد اشاره کرد و گفت: بسیج محلات در دوران دفاع مقدس، بسیج ملی سلامت در دوران کرونا، مشارکتهای مردمی در بحرانهایی مانند سیل و زلزله بم، گلستان، لرستان و سرپل ذهاب و همچنین بازآفرینی شهری، همگی نمونههایی از تجربه موفق محلهمحوری در ایران هستند.
وی افزود: در کنار این تجربیات، نمونههای بینالمللی مانند مراکز اجتماع محلی در ژاپن، طرح مدارس در ویتنام، برنامه شهر سالم سازمان جهانی بهداشت و طرح توسعه اجتماعمحور بانک جهانی در کشورهایی مانند اندونزی، پاکستان، نیجریه و هند نیز مورد بررسی قرار گرفته است.
رئیس سازمان بهزیستی با اشاره به مبانی دینی طرح «سلام محله» گفت: در آموزههای اسلامی نیز مردممحوری، مسئولیتپذیری اجتماعی، اعتماد عمومی و اقدام محلی جایگاه ویژهای دارد و محله بهعنوان واحد بنیادین توسعه مورد توجه بوده است.
وی با تشریح اهداف طرح «سلام محله» اظهار کرد: شناسایی ظرفیتهای محلی بر اساس نیازهای روانی، اجتماعی و اقتصادی، توسعه مشارکتهای بینبخشی و درونبخشی، تقویت هویت محلی، افزایش سرمایه اجتماعی و تقویت شبکههای محلی از مهمترین اهداف این طرح است که با یک فرآیند مشخص و نظاممند در حال اجراست.
دکتر حسینی در ادامه این نشست، با اشاره به جایگاه سازمان بهزیستی در منظومه نهادهای حمایتی کشور گفت: سازمانهایی مانند سازمان بهزیستی و کمیته امداد حضرت امام خمینی(ره) از جمله دستاوردها و محصولات مستقیم انقلاب اسلامی هستند. سازمان بهزیستی هماکنون یکمیلیون و ۶۰۰ هزار نفر از افراد دارای معلولیت را تحت پوشش دارد و در بیش از سههزار و ۲۰۰ مرکز توانبخشی، شبانهروزی و روزانه به این افراد خدمات تخصصی ارائه میکند.
وی افزود: علاوه بر این، حدود ۱۶۰ هزار خدمت پرستاری در منزل به شهروندان ارائه میشود و نزدیک به ۲۵ هزار کودک و نوجوان در قالب فرزندخواندگی و سایر اشکال حمایت، تحت پوشش مستقیم سازمان بهزیستی قرار دارند. در حوزه معیشت و آموزش نیز، کمکهزینه تحصیلی به حدود ۲۰۰ هزار دانشآموز و دانشجو پرداخت شده که بهطور میانگین برای هر نفر حدود ۱۵ میلیون تومان بوده است.
رئیس سازمان بهزیستی کشور با تشریح سایر حمایتهای جاری اظهار کرد: پرداخت کمکهزینه نگهداری و تغذیه فرزندان در برخی گروهها بهصورت ماهانه و با میانگین سه میلیون تومان در حال انجام است. همچنین برای حدود ۱۰ هزار زوج در سال ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴، کمکهزینه جهیزیه پیشبینی شده و خدماتی نظیر ویلچر، بیمه روستایی و عشایری، حق پرستاری و مستمری معیشتی نیز در حال ارائه است که خوشبختانه پوشش مستمری معیشتی به نقطه صفر رسیده است.
حسینی ادامه داد: در حال حاضر ۱۳۸ مرکز تخصصی توانبخشی فعال هستند و سازمان بهزیستی سرپرستی ۵۳ هزار کودک بیسرپرست و بدسرپرست را بر عهده دارد. از این تعداد، ۱۸ هزار کودک به خانوادههای زیستی خود بازپیوند داده شدهاند، ۲۵ هزار کودک به فرزندخواندگی سپرده شدهاند و بخشی دیگر نیز در قالب خانوادههای میزبان تحت حمایت قرار دارند.
وی با اشاره به برنامههای تحولی سازمان در حوزه کودکان و نوجوانان گفت: شش برنامه تحولی ویژه برای این گروه طراحی شده که یکی از مهمترین آنها، نظام جامع تربیتی، حمایتی، اجتماعی و اقتصادی کودکان و نوجوانان است. این طرح بهگونهای تدوین شده که کودکان تحت پوشش تا سن ۱۸ سالگی، در ابعاد مختلف تربیتی و حمایتی بهصورت هدفمند آمادهسازی شوند.
رئیس سازمان بهزیستی کشور در پایان به راهاندازی مراکز جدید مراقبت روزانه اشاره کرد و افزود: یکی از اقدامات جدید، توسعه مراکز مراقبت روزانه است؛ مراکزی که جایگزین نگاه صرف به مراکز شبانهروزی شدهاند. برای هر فرد تحت پوشش این مراکز، حدود ۹ میلیون تومان اعتبار در نظر گرفته شده که پنج میلیون تومان آن صرف خدمات حرفهای مددکاران اجتماعی و روانشناسان میشود تا خانوادهها بتوانند در کنار دریافت حمایت تخصصی، نقش محوری خود را حفظ کنند.
..............
پایان پیام/ ۲۱۸
نظر شما