به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی با تأکید بر اینکه ایران به عنوان عضو پیمان منع اشاعه سلاحهای هستهای (انپیتی) از حق غنیسازی اورانیوم برخوردار است، اعلام کرد این حق در چارچوب تعهدات پادمانی مستلزم اعطای دسترسی کامل به بازرسان آژانس است.
رافائل گروسی در گفتوگو با روزنامه انگلیسی فایننشال تایمز اظهار داشت: «برای ما، پایبندی به انپیتی به این معناست که دسترسی کامل برای بازرسی داده شود.» وی افزود ایران میتواند اورانیوم غنیسازی کند، اما مبنای این توافق در نظام عدم اشاعه آن است که آژانس امکان بررسی و نظارت «تا آخرین گرم» مواد هستهای را داشته باشد تا اطمینان حاصل شود فعالیتی به مسیر دیگری منحرف نشده است.
درخواست برای دسترسی به سایتهای آسیبدیده
گروسی تصریح کرد که بازرسان آژانس ماههاست در انتظار دریافت مجوز برای ورود به سه تأسیسات کلیدی غنیسازی در ایران هستند؛ مراکزی که در ژوئن ۲۰۲۵ هدف حملات هوایی رژیم صهیونیستی و آمریکا قرار گرفتند.
وی گفت ایران اعلام کرده است تا زمانی که «اقدامات یا پروتکلهای خاصی» اجرایی نشود، اجازه ورود بازرسان به این سایتهای زیرزمینی داده نخواهد شد. مدیرکل آژانس این موضوع را «دلایل و بهانههایی برای چیزی که در بنیاد خود یک موضع سیاسی است» توصیف کرد و افزود جز ملاحظات متعارف حفاظت فیزیکی هنگام ورود به یک تونل بمبارانشده، اقدام دیگری لازم نیست.
در مقابل، ایران اعلام کرده است که لازمه بازدید از تأسیسات آسیبدیده، محکومیت حملات انجامشده و تعیین چارچوبی مشخص برای شرایط پساجنگ این مراکز است. محمد اسلامی، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران، تأکید کرده است آژانس باید رویههای بازرسی از تأسیسات بمبارانشده را مشخص کند تا امکان اقدام بر اساس همان چارچوب فراهم شود.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه نیز پیشتر اعلام کرده بود که ایران همچنان عضو انپیتی و متعهد به توافقنامه پادمان است و تعاملات با آژانس را در چارچوب مصوبه مجلس شورای اسلامی و با نظر شورای عالی امنیت ملی دنبال میکند.
احتمال دفن شدن ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم زیر آوار
مدیرکل آژانس در بخش دیگری از این گفتوگو اظهار داشت این نهاد «باور قاطع» دارد که ذخایر اورانیوم غنیشده همچنان در تأسیسات آسیبدیده باقی مانده است، هرچند تصریح کرد نمیتواند صددرصد از این موضوع مطمئن باشد.
وی گفت: «تقریباً مطمئن هستیم و با تطبیق منابع دیگر به این جمعبندی رسیدهایم؛ حتی ایران نیز با این ارزیابی موافق است، اما آن را تأیید نمیکند.» گروسی افزود وجود این مواد، حتی اگر زیر آوار پنهان شده باشد، دارای «بعد اشاعهای» است.
توقف بازرسی برنامهریزیشده در اصفهان
گروسی همچنین اظهار داشت که آغاز حملات اسرائیل تنها ۴۸ ساعت پیش از دور ششم مذاکرات هستهای میان ایران و آمریکا صورت گرفت و این اقدام مانع از انجام یک بازرسی برنامهریزیشده شد.
به گفته وی، ایران پیش از آغاز درگیریها یک تأسیسات زیرزمینی جدید در اصفهان را اعلام کرده بود و آژانس درخواست دسترسی داده بود که پذیرفته شد. قرار بود ۱۳ ژوئن از این سایت بازدید شود، اما همان روز حملات آغاز شد و از آن زمان تاکنون بازرسان نتوانستهاند از این مرکز بازدید کنند. گروسی تأکید کرد آژانس درباره هدف، اندازه و سطح پیشرفت این تأسیسات اطلاعی ندارد و «نباید حدس و گمان زد».
در بخشی از گزارش فایننشال تایمز نیز اشاره شده است که رژیم صهیونیستی عضو پیمان انپیتی نیست و سیاست ابهام راهبردی درباره برنامه هستهای خود را دنبال میکند. بر اساس برآورد «فدراسیون دانشمندان آمریکایی»، اسرائیل از دهه ۱۹۶۰ تاکنون نزدیک به ۱۰۰ سلاح هستهای تولید کرده و تأسیسات خود را برای بازرسیهای مستقل باز نکرده است.
جمهوری اسلامی ایران بارها تأکید کرده است که حق غنیسازی خود را بر اساس انپیتی محفوظ میداند و همکاری با آژانس را در چارچوب تعهدات پادمانی و قوانین داخلی دنبال میکند.
.............
پایان پیام
نظر شما