۲۷ تیر ۱۴۰۵ - ۱۳:۱۴
جای خالی صدای شیعیان افغانستان در رسانه‌های این کشور

در حالی که رسانه‌های بزرگ دولتی و خصوصی افغانستان در پنج سال حاکمیت طالبان، چالش‌ها و مطالبات شیعیان را به عنوان مسئله‌ای ملی نادیده گرفته‌اند، شبکه‌های اجتماعی به تریبون اصلی صدای شیعیان این کشور تبدیل شده است.

به گزارش خبرگزاری بین‌المللی اهل‌بیت(ع) ـ ابنا ـ چند روزی است که موضوع شیعیان افغانستان و خصوصا مسدودیت حوزه علمیه خاتم‌النبیین(ص) و توقیف تلویزیون اسلامی تمدن از سوی حکومت طالبان بر سر زبان‌های فعالان فرهنگی – دینی است که گویا حاکمیت فعلی افغانستان حاضر به همدیگرپذیری نیست و همچنان به سیاست تک‌محوری و حذف اقلیت‌های مذهبی پابند است. در این میان چیزی وجود دارد که به آن کمتر پرداخته شده است.

در این یادداشت، نقش شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌های مربوط به افغانستان بررسی می‌شود که تا چه مقدار در دادخواهی و شنیدن صدای شیعیان پرداخته و تاثیرگذاری‌شان را نشان داده‌اند.

شکی نیست که با حاکمیت دوباره طالبان طی پنج سال اخیر، فضای جدیدی برای افغانستان گشوده شد؛ نظام سابق که با عمر کوتاهش، فراگیر و همه‌شمول بود، تار و پود آن از جمله آزادی رسانه و آزادی بیان که رکن چهارم نظام جمهوریت شمرده می‌شد، فرو پاشید و ساختار کاملا جدید تک‌محوری به میان آمد که زندگی تمام مردم را به تمام معنی دگرگون و متحول کرد.

در چنین شرایطی که اساسا استقلال رسانه‌ها در اذهان عمومی تحت پرسش قرار گرفته و با اعمال فشار و جبر زمان به عنوان دستگاه تبلیغاتی در خدمت حکومت قرار گرفته‌اند، طبعا شیعیان افغانستان انتظار بی‌طرفی از این بخش را ندارند که بتوانند رسانه‌ها چالش‌های جدی موجود شیعیان را به عنوان یک موضوع مهم ملی بپردازند.

در حال حاضر دو رسانه خصوصی طلوع و آریانا در افغانستان تاثیرگذار هستند که از گذشته‌ تاکنون در میان تک تک اعضای خانواده‌ها حضور دارند. این دو شبکه تلویزیونی هم مانند شبکه‌های دولتی، طی پنج سال اخیر چالش‌های شیعیان را به عنوان یک موضوع مهم ملی در نظر نگرفته و صرفا در برخی موارد اخبار مربوط به شیعیان را پوشش داده‌اند.

در حاکمیت طالبان که حدود ۱۵۰ رسانه در افغانستان فعالیت دارند، بررسی‌های خبرنگار ابنا نشان می‌دهد که هیچ یک از این رسانه‌ها و خصوصا دو رسانه معتبر خصوصی، چالش‌های شیعیان به ویژه مطالبات جامعه تشیع، محدودیت‌ها در ایام محرم، پلمپ حوزه علمیه خاتم‌النبیین(ص) و توقف پخش برنامه‌های تلویزیون تمدن را به عنوان چالش ملی بازتاب نداده‌اند؛ در حالی‌که ممکن است همین مشکل به زودی سد راه آن‌ها نیز قرار گیرند.

قابل یادآوری است که نمی‌توان در این قسمت انگشت اتهام مبنی را فقط به سوی این رسانه‌ها گرفت، زیرا با توجه به فضای خفقان موجود در افغانستان، ریشه این سکوت رسانه‌ای، حتی از سوی رسانه‌های شیعه، به فشارهایی بر می‌گردد که از سوی حاکمان کنونی کابل اعمال می‌شود.

از سوی دیگر، با وجود سکوت رسانه‌ها درباره چالش‌های شیعیان، شبکه‌های اجتماعی در بازتاب این چالش‌ها نقش مهم و حیاتی را ایفا کرده که در بسیاری از موارد، حکومت طالبان در اعمال محدودیت‌ها و نادیده گرفتن اقلیت‌های قومی و مذهبی، تحت پرسش قرار گرفته است.

نزدیک به یک ماه از توقف پخش برنامه‌های شبکه اسلامی تمدن و پلمپ حوزه علمیه خاتم‌النبیین(ص) می‌گذرد، اما هنوز این مسأله در شبکه‌های اجتماعی جریان دارد و بسیاری از کاربران، با زاویه‌های متمایز، تحلیل و عملکرد طالبان را به چالش کشیده‌اند.

این در حالی است که هیچ یک از رسانه‌های افغانستان دادخواهی‌های گسترده شیعیان را، چه با تولید گزارش و چه در پوشش خبرها منعکس نکردند و این شبکه‌های اجتماعی بود که تریبونی برای صدای آن‌ها مبدل شد و بازتاب گسترده‌ای در پی داشت و تاکنون هم ادامه دارد.

................

پایان پیام/

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha