به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ نخستین محموله ریلی مستقیم از چین به افغانستان از مسیر ایران، با موفقیت وارد ایستگاه روزنک در استان هرات شد؛ تحولی که از نگاه کارشناسان میتواند جایگاه افغانستان را در شبکه ترانزیتی شرق و غرب آسیا تقویت کند.
این قطار حامل حدود ۵۰۰ تُن تخته MDF بود که از شهر پکن چین بارگیری شده و پس از عبور از ترکمنستان و استفاده از شبکه ریلی ایران، از طریق کریدور خواف ـ هرات به افغانستان رسید.
اهمیت این انتقال در آن است که برای نخستین بار یک محموله تجاری چینی بدون تخلیه و بارگیری مجدد در مسیر، به مقصد افغانستان منتقل شده است؛ موضوعی که میتواند زمان و هزینه حملونقل کالا برای تجار منطقه را کاهش دهد.
کریدور خواف ـ هرات؛ اتصال افغانستان به شبکه ریلی منطقه
خط آهن خواف–هرات یکی از مهمترین پروژههای اتصال ریلی افغانستان به شبکه حملونقل منطقهای است. این مسیر که ایران و افغانستان را به یکدیگر متصل میکند، در صورت تکمیل و بهرهبرداری کامل میتواند افغانستان را از یک کشور صرفاً مصرفکننده و وابسته به مسیرهای محدود ترانزیتی، به یکی از حلقههای اتصال آسیای مرکزی، ایران و چین تبدیل کند.
این خط ریلی حدود ۲۲۵ کیلومتر طول دارد و در چهار قطعه طراحی شده است. بخشهایی از این مسیر در خاک ایران و افغانستان ساخته شده و مرحله نخست آن در سال ۱۳۹۹ با حضور مقامهای دو کشور افتتاح شد.
کریدور خواف ـ هرات علاوه بر انتقال کالا، از نظر راهبردی اهمیت دارد؛ زیرا افغانستان را به شبکه ریلی ایران متصل میکند و امکان دسترسی این کشور به بنادر جنوبی ایران مانند چابهار و بندرعباس را افزایش میدهد.
کاهش وابستگی افغانستان به مسیرهای سنتی
افغانستان به دلیل محصور بودن در خشکه، همواره به مسیرهای ترانزیتی کشورهای همسایه وابسته بوده است. در دهههای گذشته بخش عمده تجارت خارجی افغانستان از مسیر پاکستان، بهویژه بندر کراچی، انجام میشد.
اما اختلافات سیاسی و امنیتی میان کابل و اسلامآباد در سالهای اخیر، بستهشدن مکرر گذرگاهها و افزایش هزینههای حملونقل، ضرورت ایجاد مسیرهای جایگزین را بیشتر کرده است.
در همین چارچوب، مسیرهای ایران، آسیای مرکزی و چین اهمیت بیشتری پیدا کردهاند. توسعه راهآهن خواف ـ هرات میتواند یکی از گزینههای اصلی افغانستان برای تنوعبخشی به مسیرهای تجاری باشد.
پیوند با طرحهای منطقهای چین و ایران
این مسیر از منظر منطقهای نیز اهمیت دارد. چین در سالهای گذشته تلاش کرده است مسیرهای زمینی و ریلی جدیدی برای اتصال به بازارهای غرب آسیا ایجاد کند.
افغانستان، به دلیل موقعیت جغرافیایی میان آسیای مرکزی، ایران و چین، میتواند بخشی از این شبکه باشد؛ هرچند ناامنی، ضعف زیرساختها، مسائل سیاسی و محدودیتهای سرمایهگذاری همچنان از موانع اصلی تحقق این هدف هستند.
ایران نیز توسعه مسیرهای ریلی و بندری خود را بخشی از راهبرد افزایش نقش ترانزیتی منطقه میداند. اتصال افغانستان به بندر چابهار و شبکه ریلی ایران میتواند گزینهای جایگزین برای تجارت افغانستان فراهم کند.
در شرایطی که روابط کابل و اسلامآباد در سالهای اخیر با تنشهای امنیتی و تجاری همراه بوده، توسعه مسیرهای ایران و آسیای مرکزی میتواند قدرت انتخاب افغانستان در تجارت خارجی را افزایش دهد.
اگر این روند ادامه یابد، افغانستان میتواند به جای آنکه صرفاً وابسته به یک یا دو مسیر محدود باشد، به حلقهای میان شرق آسیا، آسیای مرکزی، ایران و بازارهای جنوب آسیا تبدیل شود.
با این حال، تحقق این چشمانداز نیازمند سرمایهگذاری بلندمدت، همکاری منطقهای و ایجاد ثبات اقتصادی و سیاسی در افغانستان است.
......................
پایان پیام/
نظر شما