۲۷ آبان ۱۴۰۵ - ۱۰:۱۳
هوش مصنوعی از نگاه رهبر شهید، مؤلفه‌ای راهبردی در حکمرانی آینده جهان است

 به گزارش خبرگزاری اهل‌بیت(ع) ـ ابنا ـ کاظم فولادی قلعه، سرپرست آزمایشگاه پژوهشی یادگیری عمیق دانشگاه تهران، با اشاره به برگزاری دومین رویداد ملی روز هوش مصنوعی گفت: توسعه هوش مصنوعی نباید به سودآوری محدود برای چند شرکت و سازمان منجر شود، بلکه باید زمینه‌ای فراهم شود تا همه مردم ایران از منافع این فناوری در زندگی، رفاه و ثروت‌آفرینی بهره‌مند شوند. وی با تأکید بر ضرورت تقویت زیرساخت‌های بومی و استفاده از ظرفیت متخصصان داخلی، انسجام ملی در حوزه هوش مصنوعی را از اهداف اصلی این رویداد دانست.

فولادی قلعه در حاشیه دومین رویداد ملی روز هوش مصنوعی، در گفت‌وگو با خبرنگار ابنا، درباره اهداف و برنامه‌های این رویداد اظهار کرد: این برنامه به همت آزمایشگاه پژوهشی یادگیری عمیق دانشگاه تهران و انجمن علمی دانشجویی هوش مصنوعی دانشگاه تهران و با همکاری مرکز رشد واحدهای فناور دانشگاه امام حسین(ع) برگزار شده است.

وی با بیان اینکه این برنامه دومین دوره رویداد ملی روز هوش مصنوعی است، افزود: سال گذشته نخستین دوره این رویداد با همکاری آزمایشگاه پژوهشی یادگیری عمیق، انجمن علمی دانشجویی هوش مصنوعی و پارک علم و فناوری دانشگاه تهران برگزار شد، اما امسال ابعاد آن بسیار گسترده‌تر شده است؛ به‌گونه‌ای که نزدیک به هزار نفر به‌صورت حضوری و آنلاین برنامه‌های رویداد را دنبال می‌کنند.

 ۲۶ آبان؛ یادآور تأکید رهبر شهید انقلاب بر جایگاه راهبردی هوش مصنوعی 

سرپرست آزمایشگاه پژوهشی یادگیری عمیق دانشگاه تهران با اشاره به علت انتخاب ۲۶ آبان به‌عنوان روز ملی هوش مصنوعی گفت: در این روز در سال ۱۴۰۰، رهبر شهید انقلاب در دیدار با نخبگان و استعدادهای برتر علمی کشور، به‌صورت عمومی بر اهمیت هوش مصنوعی تأکید کردند و فرمودند باید کاری کنیم که ایران در میان ۱۰ کشور برتر جهان در این حوزه قرار بگیرد.

وی ادامه داد: این تأکید از آن جهت اهمیت دارد که هوش مصنوعی در اداره آینده جهان نقشی راهبردی خواهد داشت. اگر کشوری به این دانش مسلط نشود و نتواند آن را بومی‌سازی کند، در نظام حکمرانی آینده جهان جایگاه مؤثری نخواهد داشت و ممکن است در نظام سلطه ذوب شود.

فولادی قلعه با بیان اینکه این نگاه راهبردی ضرورت توجه جدی دستگاه‌های مسئول به هوش مصنوعی را یادآور شد، تصریح کرد: انتظار می‌رفت دستگاه‌های رسمی، وزارتخانه‌ها و مجموعه‌هایی که بودجه، امکانات و مسئولیت قانونی در این زمینه دارند، اقدامات جدی‌تری انجام دهند، اما در عمل اتفاق متناسبی رخ نداد.

وی افزود: سال گذشته تصمیم گرفتیم دست‌کم اقدامی برای زنده نگه داشتن این مطالبه و یادآوری اهمیت آن انجام دهیم. به همین منظور، نامه‌ای به دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی نوشتم و پیشنهاد کردم ۲۶ آبان به‌عنوان روز ملی هوش مصنوعی به تصویب برسد. هم‌زمان برای انجام یک اقدام عملی، نخستین دوره این رویداد را برگزار کردیم تا دانشجویان و جوانان کشور در مسیر تحقق خواسته رهبر شهید انقلاب اعلام آمادگی و با این هدف تجدید عهد کنند.

 وجود اکوسیستم بزرگ هوش مصنوعی در کشور 

سرپرست آزمایشگاه پژوهشی یادگیری عمیق دانشگاه تهران با اشاره به تحولات سال گذشته و شرایط کشور گفت: با وجود شرایط ملتهب کشور، شهادت رهبر شهید انقلاب و حمله دشمن صهیونیستی و آمریکایی، مسیر پیشرفت هوش مصنوعی در کشور متوقف نشده و امروز شاهد شکل‌گیری و فعالیت یک اکوسیستم بزرگ هوش مصنوعی در ایران هستیم.

وی با تأکید بر اینکه نباید ظرفیت علمی کشور در این حوزه نادیده گرفته شود، اظهار کرد: هوش مصنوعی به‌عنوان یکی از گرایش‌های مهندسی کامپیوتر، از سال ۱۳۶۹ در دانشگاه‌های برتر کشور تدریس شده و متخصصانی داریم که نزدیک به ربع قرن در این زمینه فعالیت کرده‌اند و محصولاتی تولید کرده‌اند که در سطح بین‌المللی نیز مورد استفاده قرار می‌گیرند؛ بنابراین از نظر علمی، کشور ظرفیت و شرایط مناسبی دارد.

فولادی قلعه با بیان اینکه تبدیل هوش مصنوعی به یک موضوع ملی، فراتر از فعالیت دانشگاه‌ها و متخصصان است، خاطرنشان کرد: برای اینکه تمام مردم در این حوزه احساس نقش‌آفرینی کنند و علاوه بر استفاده از خدمات هوش مصنوعی، از منافع آن نیز بهره‌مند شوند، باید عموم جامعه با این فناوری آشنا شوند و جایگاه و نقش خود را در آن بشناسند.

وی افزود: این آشنایی را نمی‌توان صرفاً در کلاس‌های درس دنبال کرد؛ بلکه به رویدادهایی نیاز داریم که مردم به‌صورت خانوادگی در آنها حضور پیدا کنند و بدون مواجهه با مفاهیم و اصطلاحات پیچیده کنفرانس‌های علمی، با زبانی ساده بدانند هوش مصنوعی چیست، چه کاربردهایی دارد، چه کسانی می‌توانند از آن استفاده کنند و چه ضرورت‌هایی در این زمینه وجود دارد.

این فعال حوزه هوش مصنوعی با اشاره به حضور گروه‌های سنی مختلف در دوره‌های پیشین این رویداد گفت: از سال گذشته حتی کودکان سه یا چهار ساله را می‌دیدیم که با مشاهده ربات‌ها و فناوری‌های مرتبط با هوش مصنوعی به این حوزه علاقه‌مند می‌شدند. امسال نیز در کنار کودکان و نوجوانان، افرادی با سنین بالاتر حضور دارند که شاید تصور نمی‌کردند بتوانند پیشرفت‌های آینده این فناوری را از نزدیک مشاهده کنند. این نشان می‌دهد هوش مصنوعی می‌تواند موضوعی برای مشارکت همه اقشار جامعه باشد.

 هدف رویداد؛ انسجام ملی و تقویت راهبرد «ایران هرچه قوی‌تر» 

فولادی قلعه در پاسخ به پرسشی درباره امکان بین‌المللی شدن این رویداد گفت: رویدادهای بین‌المللی اهداف متفاوتی را دنبال می‌کنند و کشور نیز در حوزه کنفرانس‌های علمی و تخصصی برنامه‌های متعددی داشته است؛ اما در این رویداد، اولویت ما ایجاد انسجام ملی و قرار دادن مسائل و نیازهای کشور در مرکز توجه است.

وی تأکید کرد: تلاش می‌کنیم افرادی که در این رویداد حضور پیدا می‌کنند، ابتدا با این رویکرد و نیازهای داخلی کشور درگیر شوند. البته بین‌المللی شدن رویداد می‌تواند در برنامه‌های آینده قرار بگیرد، اما در شرایط فعلی حفظ ماهیت ملی آن مناسب‌تر است. هدف اصلی ما تقویت انسجام ملی و تحقق راهبرد «ایران هرچه قوی‌تر» است.

سرپرست آزمایشگاه پژوهشی یادگیری عمیق دانشگاه تهران با اشاره به حضور مهمانانی از دانشگاه‌های معتبر جهان در این برنامه گفت: با وجود ماهیت ملی رویداد، مهمانانی از دانشگاه‌های برجسته‌ای همچون دانشگاه کالیفرنیا، دانشگاه واشنگتن و دانشگاه استنفورد در آن حضور دارند و تجربیات خود را منتقل می‌کنند.

وی افزود: بخشی از متخصصان و نیروهای توانمند کشور، دوران تحصیل خود را در دانشگاه‌های داخلی مانند دانشگاه تهران، صنعتی شریف و امیرکبیر گذرانده‌اند و برای ادامه تحصیل و تکمیل تحقیقات به خارج از کشور رفته‌اند و اکنون به کشور بازگشته‌اند. این افراد امروز بخشی از اکوسیستم هوش مصنوعی ایران هستند و در توسعه محصولات و خدمات این حوزه نقش دارند.

 منافع هوش مصنوعی نباید در انحصار چند شرکت و سازمان باشد  

فولادی قلعه با اشاره به شعار محوری این دوره از رویداد گفت: امسال می‌خواهیم بیش از گذشته بر این موضوع تأکید کنیم که مردم، به معنای واقعی کلمه و شامل تمام ۹۰ میلیون ایرانی، باید مستقیماً از توسعه و پیشرفت هوش مصنوعی منتفع شوند.

وی تصریح کرد: نباید شرایط به‌گونه‌ای باشد که چند سازمان و شرکت، منافع هنگفت حاصل از توسعه این فناوری را در اختیار بگیرند و خود را بزرگ‌تر و قدرتمندتر کنند. هوش مصنوعی فناوری پرهزینه‌ای است و یکی از نگرانی‌های جدی این است که تأمین هزینه‌های توسعه آن چگونه باید انجام شود؛ زیرا دولت‌ها به‌تنهایی نمی‌توانند تمام هزینه‌های آن را برعهده بگیرند و بودجه‌های کشور نیز محدودیت‌هایی دارد. از سوی دیگر، شرکت‌ها نیز در صورت سرمایه‌گذاری، طبیعتاً به دنبال تأمین منافع اقتصادی خود هستند.

وی ادامه داد: باید به الگویی برسیم که خود مردم در این فرایند سهام‌دار باشند و بتوانند در هدایت زیرساخت‌های هوش مصنوعی و نحوه بهره‌برداری از آن در حوزه‌های مختلف نقش داشته باشند. مردم نباید صرفاً کاربران این فناوری باشند، بلکه باید از ظرفیت‌های آن برای افزایش ثروت، رفاه و بهبود زندگی خود نیز بهره ببرند.

 معرفی ظرفیت متخصصان داخلی به صنایع و مجموعه‌های اقتصادی 

سرپرست آزمایشگاه پژوهشی یادگیری عمیق دانشگاه تهران درباره برنامه‌های محتوایی دومین رویداد ملی روز هوش مصنوعی اظهار کرد: در این برنامه از افرادی دعوت شده است که در حوزه صنعت موفقیت‌های چشمگیری داشته‌اند و در کنار آنها، تعدادی از چهره‌های دارای سوابق برجسته دانشگاهی نیز حضور دارند. برخی از مهمانان هر دو ویژگی را هم‌زمان دارند و از افراد شناخته‌شده در حوزه هوش مصنوعی در سطح ملی و بین‌المللی به شمار می‌روند.

وی افزود: این افراد در رویداد به ارائه تجربیات و دیدگاه‌های خود می‌پردازند. همچنین در کنار برنامه‌های اصلی، نمایشگاهی برپا شده است که شرکت‌ها و مجموعه‌های فعال، محصولات و دستاوردهای خود را در آن معرفی می‌کنند. یک تونل زمان نیز برای آشنایی بازدیدکنندگان با تاریخچه هوش مصنوعی پیش‌بینی شده است.

فولادی قلعه با تأکید بر اهمیت ارتباط میان دانشگاه و صنعت گفت: ما به‌عنوان نمایندگان بخشی از ظرفیت دانشگاهی و مردمی که با صنعت نیز ارتباط داریم، باید این توانمندی‌ها را معرفی کنیم و به صنایع و مجموعه‌های اقتصادی نشان دهیم که کشور از ظرفیت متخصصان و شرکت‌های توانمندی در حوزه هوش مصنوعی برخوردار است.

وی خاطرنشان کرد: اگر مجموعه‌ای قصد دارد سامانه‌های هوش مصنوعی را در کشور خود نهادینه و مستقر کند، نباید بدون توجه به ظرفیت داخلی به سراغ دریافت خدمات از کشورهای دیگر برود؛ بلکه باید از توان جوانان و متخصصانی استفاده کند که در همین کشور آموزش دیده‌اند و در این زمینه فعالیت می‌کنند. یکی از کارکردهای مهم این رویداد، معرفی همین ظرفیت‌ها و توانمندی‌هاست.

 ضرورت سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های بومی هوش مصنوعی 

این فعال دانشگاهی با بیان اینکه برگزاری چنین رویدادی به‌تنهایی برای تحقق اهداف کشور کافی نیست، گفت: کنفرانس‌های علمی باید در جایگاه خود مورد توجه قرار بگیرند و بودجه‌های پژوهشی دانشگاه‌ها نیز توسعه پیدا کند. ما باید زیرساخت‌های لازم را در داخل کشور ایجاد کنیم؛ زیرا حتی اگر موضوع دشمنی و محدودیت‌های سیاسی را هم کنار بگذاریم، در فضای رقابت اقتصادی ممکن است یک شرکت یا کشور به دلایل تجاری تصمیم بگیرد خدمات خود را به ایران ارائه نکند. در چنین شرایطی چرا باید مردم کشور از این فناوری محروم بمانند؟

وی افزود: به همین دلیل تأکید داریم که باید با سرمایه و همت خودمان زیرساخت‌های مورد نیاز را ایجاد کنیم تا امکان استفاده پایدار از هوش مصنوعی برای کشور فراهم شود. در دانشگاه نیز پروژه‌هایی را دنبال می‌کنیم تا الگویی برای تحقق این هدف ارائه شود.

فولادی قلعه با اشاره به ضرورت تدوین سیاست‌های کلان در این حوزه اظهار کرد: این موضوع صرفاً یک شعار نیست و باید بر اساس نیازهای کشور، توانمندی‌های داخلی و اسناد بالادستی دنبال شود. خوشبختانه تدوین سیاست‌های کلی هوش مصنوعی در مجمع تشخیص مصلحت نظام نیز در جریان است و برخی از مهمانان این رویداد از افرادی هستند که در فرایند تدوین این سیاست‌ها نقش دارند.

وی با تأکید بر اهمیت تدوین یک راهبرد مشخص برای هوش مصنوعی گفت: همان‌گونه که کشور در حوزه‌های مهم به دکترین و سیاست‌های راهبردی نیاز دارد، در حوزه هوش مصنوعی نیز باید به یک چارچوب روشن و مشخص برسیم. ممکن است یک دکترین در ظاهر تنها در قالب یک جمله بیان شود، اما همان جمله می‌تواند مسیر و آینده یک کشور را تحت تأثیر قرار دهد. ما نیز در حوزه هوش مصنوعی به چنین نگاه راهبردی نیاز داریم.

سرپرست آزمایشگاه پژوهشی یادگیری عمیق دانشگاه تهران در پایان ابراز امیدواری کرد که سیاست‌های کلی هوش مصنوعی به‌زودی نهایی و به مصوبات و آیین‌نامه‌های اجرایی در سطوح بالای کشور تبدیل شود و بر اساس قانون هوش مصنوعی مصوب مجلس، سازمان ملی هوش مصنوعی از سوی دولت تشکیل شود و وظایف خود را دنبال کند.

وی تأکید کرد: آینده این حوزه روشن است و امیدواریم با همدلی، تکیه بر توانمندی‌های داخلی، خودباوری و استفاده از تجربیات کشورهای جهان، بتوانیم مسیر توسعه هوش مصنوعی را در کشور با قدرت دنبال کنیم.

.........

پایان پیام/ ۲۱۸

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha