به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ با هدف پاسداشت یاد و میراث فکری عالم مجاهد، آیت الله سید محمد طباطبائی معروف به «سید مجاهد»، کنفرانس علمی بینالمللی با عنوان «سید مجاهد و میراث علمی او» روز چهارشنبه، ۱۷ دی ۱۴۰۴ مصادف با ۱۷ رجب ۱۴۴۷ در شهر مقدس نجف اشرف گشایش یافت.
این رویداد علمی مهم به همکاری سه نهاد «آستان مقدس حضرت عباس (علیه السلام)»، «ستاد عالی احیای میراث» و «مرکز تحقیقاتی شیخ طوسی» سازماندهی شده و طبق برنامه اعلان شده روز دوم آن، پنجشنبه ۱۸ دی، در کربلای معلی و در حرم مطهر حضرت عباس (علیه السلام) ادامه مییابد.
رونمایی از دو گنجینه فقهی و پژوهشی
اوج مراسم افتتاحیه، رونمایی تاریخی از دو دانشنامه عظیم بود که حاصل سالها پژوهش جمعی از محققان برجسته است. حجت الاسلام و المسلمین سید احمد صافی، متولی شرعی آستان مقدس حضرت عباس (علیه السلام)، طی آیینی با شکوه، پرده از این دو اثر برداشت:
- موسوعه «المناهل»: این دانشنامه، مجموعه فقهی تألیف شده به دست سید مجاهد است که در نهایت در حدود پنجاه جلد منتشر خواهد شد. در این مراسم از هجده جلد نخست آن به همراه یک جلد مقدمهای مفصل در معرفی کتاب و مؤلف، رونمایی شد.
- موسوعه «السید المجاهد و تراثه العلمی»: این مجموعه پژوهشی گسترده، شامل بیست و دو جلد است که در سه محور اصلی تدوین شده است: تحقیق و تصحیح متون اصلی سید مجاهد، مطالعات تخصصی درباره اندیشههای او، و مجموعه مقالات پژوهشی محققان داخلی و خارجی. این پروژه با مشارکت دهها پژوهشگر از کشورهایی مانند ایران، لبنان، کویت و عراق انجام شده است.
.
.
هشدار جدی متولی آستان مقدس حضرت عباس(ع) درباره سرنوشت میراث مکتوب
در بخش سخنرانی این مراسم، حجت الاسلام و المسلمین سید احمد صافی، متولی شرعی آستان مقدس حضرت عباس (علیه السلام)، با تجلیل از مقام علمی و جهادی سید مجاهد، محور اصلی سخنان خود را هشدار جدی درباره خطرات پیش روی گنجینههای مکتوب علما و تأکید بر اهمیت حیاتی حفظ و صیانت از آنها قرار داد.
.
.
وی با اشاره به تاریخ پرحادثه عراق که همواره باعث بیثباتی و تهدید گنجینههای علمی شده، هشدار داد: «متأسفانه بسیاری از نسخ خطی به دست ما نرسیده است. اکنون نیز اگر نسبت به جمعآوری آن اقدام نشود ممکن است به "نازلترین قیمت" به کسانی فروختهشود که ارزش آن را نمیدانند که در این صورت تاریخ و محتوای آنها از بین رفته و سرنوشتشان نامعلوم است.»
سپس برای نشان دادن عواقب بیتوجهی، به خاطرهای تلخ از دوران انتفاضه شعبانیه (۱۹۹۱م) اشاره کرد (انتفاضه شعبانیه به قیام مردم عراق در سال ۱۹۹۱ میلادی ضد دولت صدام حسین اشاره دارد که با سرکوب خونین رژیم بعث و تخریب گسترده اموال فرهنگی همراه شد.) و افزود: «غیرقابل انکار است که در آن دوره شاهد بودیم چگونه بسیاری از این میراثهای گرانقدر، به دست اهریمنان حکومت وقت پاره پاره و حتی به عنوان سوخت، مثلاً برای درست کردن چای، استفاده شدند! این یک فاجعه فرهنگی است که نباید تکرار شود.»
وی با تأکید بر اینکه توجه به میراث اهلبیت (علیهم السلام) و علمای شیعه یک «ماموریت اخلاقی و دینی» است، تصریح کرد که آستان مقدس حضرت عباس (علیه السلام) با درک این خطر، حفظ و احیای این میراث را یک اولویت جدی میداند.
معرفی سید مجاهد در شش بخش اصلی
حجت الاسلام و المسلمین سید عبدالحکیم صافی، به نمایندگی از ستاد عالی احیای میراث، در سخنرانی خود به معرفی زندگی سید مجاهد پرداخت و آن را در شش بخش اصلی تشریح کرد که گزیده آن در ادامه میآید:
.
.
۱- تولد و خاندان: وی در کربلا متولد شد. پدرش، آیت الله سید علی طباطبائی صاحب «ریاض المسائل»، مادرش دختر آیت الله وحید بهبهانی، و پدر همسرش آیت الله سید محمد مهدی بحرالعلوم بود.
۲- تحصیل و تدریس: سید مجاهد علوم مقدماتی را در کربلا نزد پدر و استادانش فراگرفت. سپس برای ادامه تحصیل به نجف اشرف رفت و در درس سید محمد مهدی بحرالعلوم حاضر شد. نقل شده که پدرش، صاحب ریاض، به دلیل اعتقاد به اعلمیت پسرش، در حضورش فتوا نمیداد. از این رو، سید مجاهد به نشانه احترام و توقیر پدر، نجف را ترک گفت و به اصفهان هجرت کرد و پس از درگذشت پدر به کربلا بازگشت و زعامت دینی و مرجعیت شیعیان را بر عهده گرفت.
۳- شاگردان: حلقه درس او، مهد تربیت علمایی بزرگ مانند شیخ مرتضی انصاری (شیخ اعظم)، سید ابراهیم قزوینی (صاحب ضوابط) و شریفالعلماء مازندرانی شد.
۴- تألیفات: از سید مجاهد، آثار علمی ماندگاری به یادگار مانده است که «المناهل» و «مفاتیح الاصول» از جمله آنهاست.
۵- جهاد و وفات: در زمان حمله دشمان به سرزمین اسلامی (تجاوز روسیه به ایران)، با صدور فتوای جهاد و رهبری عملی میدان نبرد، لقب «مجاهد» را برای خود جاودانه کرد. وی در سال ۱۲۴۲ هجری قمری درگذشت.
۶- احیای میراث (کنفرانس حاضر): این کنفرانس و پروژه انتشار آثار، اقدامی عملی برای زنده نگه داشتن یاد و اندیشههای اوست.
.
.
جلسات پژوهشی این کنفرانس دو روزه، روز پنجشنبه در حرم حضرت عباس (علیه السلام) در کربلا برگزار میشود. در این جلسات، مقالههای علمی که از سوی پژوهشگران داخلی و خارجی ارائه شده، مورد بحث و بررسی قرار خواهد گرفت.
هدف اصلی این کنفرانس، فراتر از یک بزرگداشت، «احیای علمی» میراث سید مجاهد از طریق معرفی، تحقیق، انتشار و مطالعه آثار او عنوان شده است. این اقدام، الگویی برای پرداختن به میراث دیگر علمای شیعه است که ممکن است در معرض فراموشی یا نابودی قرار داشته باشند.
آشنایی بیشر با سید مجاهد
آیت الله سید محمد طباطبائی (۱۱۸۰-۱۲۴۲ هجری قمری)، از مراجع بزرگ تقلید در قرن سیزدهم هجری بود. شهرت او به دلیل تلفیق مرجعیت علمی با رهبری جهادی است. هنگام تجاوز روسیه به ایران در دوره فتحعلیشاه قاجار، او با صدور فتوای جهاد و حضور در میدان، مسئولیت اجتماعی یک مرجع دینی را به نمایش گذاشت. آرامگاه او در کربلا و در نزدیکی حرمین شریفین واقع است.
............................
پایان پیام
نظر شما