برتری علمی امام علی(ع) بر سایر صحابه از منظر روایات شیعه و سنی

خبرگزاری بین‌المللی اهل‌بیت(ع) ـ ابنا:

سیاست بازانِ حرفه ای برای رسیدن به مقصود خود، گاهی واضح ترین مسائل را انکار می کنند یا با توجیهات نادرست از کنار آن می گذرند، که یکی از مصداق های آن، مسأله برتری بخشیدن بعضی از صحابه بر حضرت علی(علیه السلام) را باید شمرد، تا آن جا که «ابن عباس» را که به شاگردی علی(علیه السلام) در تفسیر افتخار می کرد، بر او مقدّم داشتند! (۱)، و «زید بن ثابت» را در آگاهی بر احکام میراث، و «اُبَیّ بن کعب» را در قرائت! و حدیث مجعولی نیز در این زمینه به پیغمبر(صلی الله علیه و آله) نسبت می دهند.

مدارک روشنی در کتب فریقین - شیعه و اهل سنت - بر داناتر بودن حضرت علی(علیه السلام) نسبت به همه صحابه به طور عام داریم که جای انکار نیست، از جمله:

۱. حدیث ثقلین که از معروف ترین احادیثی است که اهل سنت در کتاب های خود آورده اند، به روشنی می گوید: که علی(علیه السلام) و اهل بیت(علیهم السلام) هرگز از قرآن جدا نیستند و قرآن از آنها جدا نمی شود و همه باید به این دو تمسّک جویند و همه می دانیم علوم دین و معارف اسلام از قرآن سرچشمه می گیرد.

۲. حدیثِ معروف «اَقْضَاکُمْ عَلِیٌّ» (۲)؛ (قضاوت و داوری علی(علیه السلام) از همه شما بهتر است). شاهد دیگری بر این مقصود است، چرا که، قضاوت و داوری در مورد احکام اسلام نیاز به احاطه علمی به اصول و فروع اسلام دارد، و آن کس که از همه آگاهتر است، داوری او برتر است.

۳. حدیث معروف علی(علیه السلام) که می گوید: «عَلَّمَنِی رَسُولُ اللهِ أَلْفَ بَابٍ کُلُّ بَابٍ یَفْتَحُ مِنْهُ أَلْفَ بَابٍ» (۳)؛ (پیغمبر(صلی الله علیه وآله) هزار باب علم به من آموخت که از هر باب، هزار باب دیگر گشوده می شود). دلیل روشنی است بر این که: کسی در میان امت از نظر علم و دانش به پای آن حضرت نمی رسد، چرا که این حدیث درباره کسی جز او وارد نشده است.

۴. در حدیثی از پیغمبر اکرم(صلی الله علیه و آله) در تفسیر آیه «وَ مَنْ عِنْدَهُ عِلْمُ الکِتَابِ»؛ می خوانیم که فرمود: «إنَّمَا هُوَ عَلِیٌّ» (۴)؛ (علم الکتاب نزد علی بن ابی طالب است).
توجه داشته باشید، که بنا به آیه ۴۰ سوره نمل، «آصف بن برخیا» که بخشی از علم کتاب را در اختیار داشت، «الَّذِی عِنْدَهُ عِلْمٌ مِنَ الکِتَابِ»، توانست تخت بلقیس را از یمن به شام آورد، حال فکر کنید کسی که تمام علم کتاب نزد او است چه توانایی هایی دارد.

۵. این سخن، معروف است که علی(علیه السلام) فرمود: «سَلُونِی قَبْلَ أَنْ تَفْقِدُونی» (۵)؛ (هر چه می خواهید از من بپرسید پیش از آنکه مرا از دست دهید). به گفته بزرگان اهل سنت کسی غیر از علی(علیه السلام) چنین ادعایی نکرد، مگر اینکه رسوا شد.

۶. آگاهان از تاریخ اسلام در عصر خلفا می دانند که علی(علیه السلام) همواره پناهگاه علمی امت بود، تا آن جا که بارها خلیفه دوّم این جمله را تکرار کرد: «لَوْلَا عَلِیٌّ لَهَلَکَ عُمَرُ». و در تعبیر دیگری گفت: «اَللَّهُمَّ لَا تُبْقِنِی لِمُعْضَلَةٍ لَیْسَ لَهَا إبْنُ أَبِیطَالِبٍ»؛ (خداوندا! مرا زنده مگذار هرگاه مشکلی پیش آید و علی [علیه السلام] برای حل آن نباشد). و در تعبیر دیگر: «لَا اَبْقَانِیَ اللهُ بِأَرْضٍ لَسْتَ فِیهَا یَا أَبَا الْحَسَنِ» (۶)؛ (ای أبو الحسن! خداوند مرا در سرزمینی که تو در آن نیستی زنده مگذارد).

این مطلب به اندازه ای واضح بود که به گفته «ذهبی» در «التفسیر و المفسّرون» این جمله به صورت ضرب المثلی در میان مردم درآمد که هر کجا در مطلبی در می ماندند و شخص مورد نظر برای حل نبود می گفتند: «قَضِیَّةٌ وَ لَا أَبَا حَسَنٍ لَهَا» (۷)؛ (این حادثه ای است که ابو الحسن برای حل آن نبود).(۸)

پی نوشت: