به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ شهر «فوجیساوا» در جنوب شهر «توکیو» پایتخت کشور ژاپن، شاهد جدلی روبهافزایش درباره طرح ساخت یک مسجد است؛ موضوعی که تنش فزایندهای در ژاپن میان نیاز به نیروی کار خارجی و رشد گفتمانهای ملیگرای مخالف مهاجرت را بازتاب میدهد.
براساس گزارش شبکه الجزیره، این جدل در شرایطی شکل گرفته که ژاپن با کاهش شدید جمعیت روبهرو است و همین مسئله باعث شده این کشور بهتدریج پذیرای شمار بیشتری از کارگران خارجی بهویژه از کشورهای آسیایی، شود.
تخمین زده میشود شمار مسلمانان در ژاپن حدود ۳۶۰ هزار نفر باشد؛ در حالی که این رقم در دهه ۱۹۸۰ تنها چند هزار نفر بود. همچنین مجموع جمعیت خارجیان مقیم ژاپن در سال ۲۰۲۵ از چهار میلیون نفر فراتر رفته است.
مسجد فوجیساوا؛ پروژهای کوچک با بازتابی ملی
ابتکار احداث مسجد در شهر فوجیساوا در سال ۲۰۲۱ آغاز شد، زمانی که گروهی از مسلمانان محلی برای خرید زمینی به مساحت حدود هزار متر مربع تشکیل شدند تا مسجدی را تا سال ۲۰۲۷ در این منطقه احداث کنند؛ هدفی برای پاسخ به نیازهای جامعه روبهرشد مسلمانان در این منطقه فوجیساوا بود.
این پروژه همزمان با رشد جریانهای راستگرای تندرو در ژاپن پیش میرود؛ بهویژه حزب «سانسیتو» که شعار «ژاپنیها در اولویت هستند» را مطرح میکند و در انتخابات ۲۰۲۵ موفقیتهای قابلتوجهی به دست آورد. همچنین روی کار آمدن «سانائه تاکایچی» نیز نشانهای از گرایشهای ملیگرایانهای تلقی میشود که نگرانیها درباره تشدید گفتمان ضد خارجی را افزایش داده است.
کارزارهای مجازی و موج اعتراضات محلی علیه پروژه مسجد
در این فضای ملتهب، «سوزومو کیکوتاکی» یوتیوبر راستگرا، کارزاری علیه پروژه احداث مسجد در شهر فوجیساوا به راه انداخت و در آن ادعاهای تأییدنشدهای از جمله اتهام ارتکاب جرائم توسط اعضای پروژه و هشدار درباره پیامدهای زیستمحیطی ساخت یک قبرستان اسلامی منتشر کرد. با وجود تکذیب این ادعاها، این مطالب به تشدید نگرانیها در میان برخی ساکنان فوجیساوا دامن زده است.
گزارشها حاکی است شهرداری فوجیساوا که با این پروژه موافقت کرده بود، هزاران تماس و پیام اعتراضی دریافت کرده که روند اداری پروژه را تحت تأثیر قرار داده است.
در تلاش برای کاهش تنش، برگزارکنندگان پروژه نشستهای معرفی و گفتوگو با ساکنان محلی برگزار کردند، اما این تلاشها هنوز نتوانسته تردیدها را بهطور کامل برطرف کند. برخی از ساکنان فوجیساوا، همچنان نسبت به ماهیت فعالیتهای مسجد ابراز نگرانی میکنند و میگویند این گفتوگوها برای رفع کامل ابهامات کافی نبوده است.
مسلمانان ژاپن در جستوجوی همزیستی مسالمتآمیز
از سوی دیگر، مسئولان پروژه تأکید دارند که به دنبال ادغام در جامعه و احترام به قوانین محلی هستند و بر تمایل خود برای همزیستی مسالمتآمیز تأکید میکنند. یکی از مسلمانان با اصالت سریلانکایی میگوید: ما همگی ژاپن را دوست داریم و هرگز قصد ایجاد مشکل برای جامعه محلی را نداریم. هر کاری لازم باشد برای احترام به قوانین آنها انجام خواهیم داد.
کارشناسان معتقدند راهحل در ترکیب میان پرهیز از اطلاعات نادرست و توجه به ارزشهای انسانی مشترک نهفته است.
در همین راستا، «یو ناکانو» استاد دانشگاه کیو میگوید: درک میکنیم که برخی شهروندان نسبت به فرهنگی که آن را نمیشناسند دچار سردرگمی شوند، اما تشدید این احساس از طریق اطلاعات نادرست، مسئلهساز است.
او اضافه میکند که میان ژاپن و اسلام نقاط اخلاقی مشترکی از جمله ارزشهایی مانند احترام به زمان و نیکی به والدین، وجود دارد. مهم است جامعه ژاپن به این فکر کند که چگونه میتواند انسانها را بپذیرد.
این پرونده نشاندهنده چالشهای گستردهتری است که ژاپن در مدیریت تنوع فرهنگی و دینی با آن مواجه است؛ در شرایطی که میان نیازهای اقتصادی و نگرانیهای هویتی توازن دشواری برقرار شده و همزمان گفتمانهای پوپولیستی نیز بر فضای عمومی تأثیر میگذارند.
سیاستهای مهاجرتی سختگیرانه و نگرانی از تعمیق شکاف اجتماعی
گزارشها همچنین از افزایش سیاستها و مقررات محدودکننده علیه خارجیها در ژاپن از جمله تصمیمی در منطقه ایباراکی برای پاداش دادن به گزارشدهندگان کارگران غیرقانونی و افزایش هزینههای ویزا تا ۳۰ برابر، خبر میدهند.
روزنامه «آساهی شیمبون» هشدار داده است که این سیستم گزارشدهی ممکن است باعث شود خارجیها در ژاپن به زندگی مخفیانه یا حتی ارتکاب تخلفات بیشتر روی بیاورند.
«ریکو سوزوکی» استاد دانشگاه «کُکوگاکوئین» و متخصص سیاست مهاجرت با ابراز تأسف میگوید: این نوعی بیگانههراسی است که توسط مقامات نیز حمایت میشود.
او در مصاحبهای افزود: این اقدام میتواند شکاف میان شهروندان ژاپنی و خارجیها را عمیقتر کند.
ژاپن در دوگانه اقتصاد و هویت؛ چالش مدیریت تنوع فرهنگی
در حالی که مقامات ژاپن، این اقدامات را با هدف مقابله با کار غیرقانونی و تأمین مالی سیاستهای ادغام توجیه میکنند، منتقدان آن را نوعی افزایش نظارت و هدفگیری مهاجران بهعنوان بار اقتصادی یا هدف سیاسی آسان، میدانند.
در نهایت، در کنار گفتمان رسمی و مردمیِ مخالف، دیدگاههای حامی حقوق مهاجران در ژاپن نیز مطرح است؛ از جمله این گفته که: این افراد مانند ژاپنیها مالیات پرداخت میکنند، نباید بار اضافی بر آنها تحمیل شود که آنها را به ترک کشور وادار کند.
..............................
پایان پیام/ ۲۶۸
نظر شما