به گزارش خبرگزاری اهل بیت(ع) ـ ابنا ـ آیین رونمایی از کتاب «روایت اول»؛ یادداشتهایی کوتاه درباره دفاع مقدس رمضان، به قلم استادان و محققان پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی در محل باغ کتاب تهران برگزار شد.
در این مراسم موسی نجفی، رئیس پژوهشگاه علوم انسانی، حمیدرضا حاجی بابایی، نایب رئیس مجلس شورای اسلامی، حجت الاسلام پناهیان، علی رمضانی، مدیر مجموعه باغ کتاب تهران و جمعی از اساتید، پژوهشگران و محققان حضور داشته و به ارائه سخنرانی پرداختند.
یکی از ابعاد جنگ ترکیبی، جنگ روایتها است
رئیس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، در این مراسم گفت: کتاب «روایت اول» اثری بود که بهصورت خودجوش توسط همکاران پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی درباره جنگ رمضان نگاشته و به زیور طبع آراسته شد.
نجفی افزود: مدتها بود که به این فکر بودیم، چگونه پژوهشگاه علوم انسانی بهعنوان بزرگترین مرکز پژوهشی کشور میتواند با مردم ارتباط عمیقتری پیدا کند. برپایی موکبهایی در سطح شهرها ایده خوبی بود تا کتابهایی را به این موکبها عرضه کنیم که به کارشان بیاید، لذا این کتاب را تألیف کردیم تا بهنوعی سهم کوچکی در این جهاد و دفاع مقدس ایفاء کنیم.
وی با اشاره به اینکه جنگ دشمن علیه ایران یک جنگ ترکیبی است، تأکید کرد: جنگ ترکیبی ابعاد مختلفی دارد، که یکی از این ابعاد، جنگ روایتهاست و ما به همین خاطر اسم این کتاب را «روایت اول» انتخاب کردیم تا بتوانیم در جنگ روایتها نسبت به بیگانگان، اول باشیم.
وی افزود: ما یک نسبت منطقی بین اسلام، ایران و انقلاب برقرار کردیم که این مثلث در مقابل مثلث شوم آمریکاییصهیونی (ارتجاع منطقه، اسلام آمریکایی و خودباختگان داخلی) قرار دارد. البته قسمتی از اینها هم جریان سلطنتی و ارتجاع خارج از کشور هستند. این دو مثلث در کنار هم قرار دارد و این کتاب سعی کرده این تفاوت را بهخوبی نشان دهد.
رئیس پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی افزود: یک جنبه این مثلث جامعه علمی (پژوهشگاهها، دانشگاهها و ...) هستند و اعتقاد داریم که در دوره بلوغ بهسر میبریم، اما ضلع دیگر مثلث مدام در ذهن مردم پمپاژ میکند که شما در دوره افول هستید. اگر ما تصور کنیم که در دوره بلوغ هستیم درحقیقت در حال خدمت به کشورمان هستیم اما اگر کشورمان را در حال افول ببینیم، در حالت خیانت قرار میگیریم.
وی افزود: همیشه ملتها فرصت ندارند خط «خدمت و خیانت» و «بلوغ و افول» را درست تشخیص بدهند که جنگ رمضان باعث شد ما بتوانیم این دو قطب خدمت و خیانت و افول و بلوغ را شفاف و خوب متوجه شویم. همیشه برهههای مختلف تاریخ نمیتواند این شفاقیت را خوب نشان بدهد. یادمان باشد در حوادث دیماه سال گذشته که این شفافیت از بین رفت، چه وقایع تیره و تاری در کشور رخ داد. بههرحال جنگ رمضان باعث شد این شفافیت بهوجود بیاید و این غبار از بین برود.
این استاد تمام علوم سیاسی در بخش پایانی سخنانش بیان کرد: کتاب «روایت اول» میخواهد بگوید که ایران «اول» است همچنانکه تاریخش گواهی میدهد در مقابل زورگویان همیشه اول است و یک بار دیگر در این جنگ مقدس رمضان غربیها را تحقیر کردیم و نشان دادیم ایرانیان دوباره میتوانند مثل تاریخشان در گذشته، غرب را تحقیر کنند و ما پژوهشگاهیان مفتخر هستیم که این تحقیر را به ثبت برسانیم. ما مفتخریم که در این برهه تاریخی جزئی از این ملت فهیم هستیم.
تشریح بعثت ملت و جایگاه استراتژیک کشور در نظم جدید جهانی
سخنران ویژه این مراسم، حمیدرضا حاجیبابایی، نایبرئیس مجلس شورای اسلامی بود. وی با گرامیداشت یاد شهدا، حضور در جمع فرهیختگان و اساتید دانشگاه را فرصتی مغتنم شمرد.
حاجیبابایی محور سخنان خود را بر مفهوم بعثت ملت ایران و جایگاه استراتژیک کشور در نظم جدید جهانی استوار کرد.
وی با استناد به مفاهیم دینی و قرآنی، ملت ایران را ملتی مبعوث خواند و گفت: ملتی که مبعوث میشود، یعنی دارای ویژگیهای ممتازی است که خداوند مسئولیت سنگینی بر دوش آن نهاده است. این وجدان عمومی ملت ایران، با تمام تنوع دیدگاهها، در یک مسیر واحد که همان عزت و شرف ملی است، حرکت میکند.
روایتگری از عظمت ملت ایران، وظیفهای شرعی و ملی است
نایبرئیس مجلس با نقل قولی از پژوهشهای مراکز مطالعاتی غربی پیش از دوره ترامپ، اظهار داشت: پژوهشگران به سران غرب هشدار داده بودند که ایران در آستانه یک جهش بزرگ قرار دارد و اگر این جهش رخ دهد، ایران به یک ابرقدرت تبدیل خواهد شد. امروزه دیگر بحث بر سر حذف ایران یا پاک کردن صورت مساله نیست، بلکه چالش اصلی دنیا این است که چگونه باید با ایرانِ ابرقدرت کنار آمد.
او سه عامل کلیدی را زیربنای این قدرت دانست: تمدن چندهزارساله، پیوند با اسلام ناب و هوش سرشار ایرانی.
حاجیبابایی تأکید کرد که این سه ضلع، مانع از شکلگیری نقشههایی چون اسرائیل بزرگ شدهاند.
وی خاطرنشان کرد که دشمنان نه فقط با نظام سیاسی، بلکه با موجودیت ایران بزرگ مخالفاند، چرا که ایران تنها سد واقعی در برابر زیادهخواهیهای استعمار در منطقه است.
بخش دیگری از سخنان حاجیبابایی به لزوم تحول در ساختارهای علمی و آموزشی متناسب با جایگاه جدید ایران اختصاص داشت.
وی با انتقاد از برخی عقبماندگیها در متون درسی، تأکید کرد: ما امروز یک ابرقدرت هستیم و باید مطابق با استانداردهای یک ابرقدرت بیندیشیم، درس بدهیم و سخن بگوییم. دانشگاههای ما باید ویترین اقتدار ملی باشند.
او با اشاره به مفهوم مُرجفون در قرآن کریم، به تبیین جنگ روانی و تولید اخبار مسموم توسط دشمن پرداخت و گفت: امروزه جنگ در لولههای آزمایشگاهی و صفحات موبایلها جریان دارد. خبر آلوده مانند آب آلوده، روان جامعه را هدف قرار میدهد. در این فضا، نقش اساتید دانشگاه، نویسندگان و اصحاب رسانه، کمتر از فرماندهان نظامی نیست. اگر موشکی شلیک میشود، عقبه آن باید در کتابها و روایتهای ما تثبیت شود.
حاجیبابایی با تمجید از ایثارگریهای رهبری و ملت با تأکید بر این نکته که خونهای پاک، باطلالسحر تبلیغات مسموم دشمن است، تصریح کرد: روایتگری از عظمت ملت ایران، وظیفهای شرعی و ملی است و نباید اجازه داد اساتید دانشگاههای غربی در توصیف شکوه این ملت، از نخبگان داخلی پیشی بگیرند.
نایبرئیس مجلس در بخش پایانی سخنان خود، به موضوع وفاق ملی پرداخت و خاطرنشان کرد که حتی کسانی که در لایههای مختلف اجتماعی نقد دارند، در موضوع عزت ایران همنظرهستند.
وی با ذکر روایتی از امام علی (ع)، همراهی قلبی با جبهه حق را همرتبه با مجاهدت در میدان دانست و گفت: بعید میدانم ایرانیِ باشرفی پیدا شود که قلبا راضی به تسلط بیگانگان بر این خاک باشد. ملت ما در بزنگاهها نشان دادهاند که علیرغم تمام گلایهها، پای هویت و امنیت خود میایستند.
وی با ابراز اطمینان مطلق از پیروزی نهایی ملت ایران، بر این نکته تأکید کرد که دوران افول قدرتهای مداخلهگر فرا رسیده و آنها چارهای جز پذیرش واقعیتِ ایران مقتدر ندارند. نایب رئیس مجلس شورای اسلامی از تلاشهای نویسندگان کتاب روایت اول قدردانی کرد و این حرکت را گامی بلند در مسیر تثبیت پیروزیهای میدانی در حافظه تاریخی جهان دانست.
رهبر شهید ما با روایت آشنا بود
در بخش دیگر این مراسم رونمایی، حجتالاسلام علیرضا پناهیان ضمن اشاره به روش توصیفی و روش استدلالی در بیان موضوعات اظهار کرد: ما بیشتر اهل استدلال و در علوم فقهی هم بیشتر اهل استنباط هستیم. در حالی که بیشتر آموزه های ما در قرآن، «توصیفی» است. جامعه ما پر است از برهان و استدلال. اما در علوم انسانی کار با توصیف پیش می رود.
وی تصریح کرد: ما برهان و استدلال را رد نمی کنیم اما این همه غرق شدن ما _ که اهل آموزه های معارفی هستیم_ در استدلال کار درستی نیست. باید «توصیف» را دریابیم.
وی تصریح کرد: قرآن بیشتر از آنکه برهان و استدلال باشد، توصیف است. ما باید روایت کردن و توصیف کردن را یاد بگیریم. چرا حافظ خود را اینگونه معرفی میکند که من قرآن را به ۱۴ روایت خوانده ام؟ ما باید بدانیم حافظ و فردوسی و ...چگونه متاثر از قرآن بوده اند؟
حجت الاسلام پناهیان کتاب «روایت اول» را دارای دو ویژگی «سرعت» و «تنوع» برشمرد و گفت: ما دین را از اصول عقاید (مبانی) شروع می کنیم در حالی که علوم انسانی بیشتر از مبانی به «آثار» می پردازد و این روش قرآن است. نود درصد روایات ما هم به اثبات حقایق نمی پردازند بلکه به توصیف و آثارِ حقایق می پردازند.
وی خاطرنشان کرد: من این دغدغه را محضر رهبر شهیدمان هم مطرح کردم ایشان فرمودند: «من از قبل از انقلاب معتقد بودم آموزش دین را نباید با اصول عقاید شروع کرد بلکه با زندگی شخص پیامبر (ص) باید آغاز کرد، چون این واقعیتی است که در بیرون آدم می بیند».
پناهیان با بیان اینکه ما در روایت کردن ضعف داریم، گفت: قطعاً یکی از توفیقات امام شهید ما در رهبری جامعه، ناشی از این بود که ایشان قرآن و رمان می خواندند. با روایت آشنا بودند.
وی خطاب به اهالی علوم انسانی گفت: رهبر شهید ما ۲۵ سال پیش با مجلس خبرگان سخنانی دارند که می فرمایند: برای جلب توجه مردم به امری باید فواید و آثار آن را توضیح داد، برای تبیین ولایت فقیه آثار ان را توضیح دهید. هزاران کتاب درباره اثبات فقهی ولایت داریم ولی درباره آثار و فواید آن در جامعه چیزی نداریم.
فتحبابی برای حضور مستمر اهل فکر در حوزه عمومی
همچنین علی رمضانی، مدیر مجموعه باغ کتاب تهران با خوشآمدگویی به اعضای هیات علمی و پژوهشگران پژوهشگاه علوم انسانی و اندیشمندان حاضر، به تبیین فلسفه وجودی این مرکز بزرگ فرهنگی پرداخت. رمضانی با بازخوانی پیشینه تاریخی این مجموعه، به رهنمودهای قائد شهید امت در سال ۱۳۸۲ اشاره کرد که بر ضرورت دسترسی همیشگی مردم به تازههای نشر، فراتر از بازه زمانی محدود نمایشگاه کتاب تهران، تأکید داشتند. مدیر باغ کتاب تصریح کرد: ایدهای که در سال ۱۳۸۲ شکل گرفت، در سال ۱۳۹۶ به بار نشست تا مجموعهای پدید آید که با ترکیب فرهنگ، هنر، علم، فناوری و فراغت، در سطح غرب آسیا بینظیر و در جهان کمنظیر باشد. وی با اشاره به رویداد اردیبهشت کتاب که هشتمین روز خود را سپری میکرد، استقبال گسترده مردم از تهران و سایر استانها را نشانهای از نیاز عمیق جامعه به فضای فرهنگی و کتابخوانی دانست.
رمضانی در ادامه، میزبانی از رونمایی کتاب روایت اول را مایه افتخار این مجموعه دانست و بر اهمیت صورتبندی علمی تجربههای تاریخی تأکید کرد. وی افزود: اگر تجربههای یک ملت به زبان علمی ترجمه نشود و در قالبهای شناختهشده جهانی تدوین نگردد، آن تجربه در تاریخ ثبت نخواهد شد و به پشتوانهای برای نسلهای آینده بدل نمیگردد. او تلاش پژوهشگاه علوم انسانی را در آمادهسازی سریع و باکیفیت این اثر ستود و ابراز امیدواری کرد که این حرکت، فتحبابی برای حضور مستمر اهل فکر در حوزه عمومی باشد.
سخنرانی نویسندگان کتاب روایت اول
در بخش پایانی مراسم دو تن از نویسندگان این اثر و از اعضای هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی به ارائه سخنرانی پرداختند. دکتر زهرا حیاتی با موضوع رازِ رَجَز؛ نگاهی به رجزهای خیابانی ایرانیان در جنگ رمضان سخنان خود را ارائه کرد.
وی بیان کرد: رجزهایی که از ابتدای جنگ رمضان در تجمعات شبانۀ خیابانی خوانده شده، ویژگیهای رجز سنتی را دگرگون کرده است. این رجزها گفتارِ پیش از کنش نیست، خودِ کنش است؛ گفتارِ فرد نیست، کنشِ جمع است. وی افزود: رجزهایی خیابانی-حماسی ایرانیان در جنگ رمضان، یک فرمِ زنده، پویا و چندوجهی است و ویژگی دیگری که این ترکیب ژانری را بهطورکامل از رجزهای سنتی و آیینی متمایز میکند، پیوند آن با کنشهای دیداری و حرکتی است.
همچنین حمیدرضا دالوند نیز با ارائه مباحثی در خصوص تمدن و فرهنگ غنی و کهن ایران اظهار داشت: پهلوانان ایرانی متعلق به همه ملت ایران هستند و در همه عصرها و نسلها از رستم دستان تا سردار سلیمانی حضور دارند.
وی توضیح داد: در فرهنگ ایرانی رسالت انسان پیروزی خیر بر شر است. انسان زمانی میتواند این رسالت را انجام دهد که محل صفات خداوند باشد، اما صفات خدا بیشمار است و ظرفیت آدمی محدود، لذا هرکسی بخشی از این صفات را میگیرد. پهلوانان محل تجلی جبروت خداوند هستند، به همین سبب هرگز نمیمیرند، جاودانه در تمام اعصار میدرخشند، هرکس جبروت خداوند در او تجلی پیدا کرد، پناه دیگران میشود، از اینرو پهلوان است که پناه دیگران است. دیگری در فرهنگ ایرانی گسترده دامن است، از آسمان، نبات، آب و خاک تا جاندار و آدمی را در بر میگیرد، پهلوان ایرانی در برابر شر هم مسئولیت دارد.
.............
پایان پیام/ ۲۱۸
نظر شما