به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ در نقشه اقتصاد جهانی که در آن الگوهای مصرف با الزامات و باورهای دینی درهم آمیختهاند، حلال دیگر تنها یک نشان روی محصولات غذایی نیست، بلکه به دروازهای راهبردی تبدیل شده است که قدرتهای اقتصادی نوظهور برای ورود به آن با یکدیگر رقابت میکنند. در این میان، چین با گسترش حضور خود در بازارهای دارای اکثریت مسلمان به یکی از بازیگران مهم این عرصه تبدیل شده است.
براساس گزارش شبکه الجزیره، روزنامه ساوث «چاینا مورنینگ» پست در گزارشی به پدیده رشد غیرمنتظره چین به عنوان یکی از قدرتهای پیشرو جهان در صادرات محصولات حلال پرداخته و توضیح داده است که این کشور با اتکا به توان عظیم تولیدی، شبکههای لجستیکی گسترده و روابط تجاری خود با کشورهای مسلمان به بازیگری کلیدی در این بازار جهانی تبدیل شده است.
این روزنامه مینویسد با وجود اینکه حدود ۲۵ میلیون مسلمان در چین زندگی میکنند، صنعت حلال این کشور در گذشته عمدتاً برای پاسخگویی به نیازهای بازار داخلی شکل گرفته بود. اما گسترش کانالهای توزیع سنتی و دیجیتال و همچنین افزایش تقاضای نسل جوان مسلمان در سراسر جهان، مسیر این صنعت را به سمت صادرات سوق داد.
«هامفری هو»، مدیرعامل شرکت بازاریابی مصرفکنندگان «هیلیوس ورلدواید»، این پدیده را جالب توجه توصیف کرده و گفته است که یک بازار داخلی نسبتاً کوچک توانسته به صادرکنندهای بزرگ در حوزه محصولات حلال تبدیل شود. آن هم در شرایطی که برخلاف بسیاری از کشورهای جنوب شرق آسیا، چین فاقد یک قانون ملی واحد برای تنظیم استانداردهای حلال است.
آمار صادرات، جایگاه نخست چین را نشان میدهد
بر اساس دادههای مؤسسه دینار استاندارد که این گزارش به آن استناد کرده، چین در سال ۲۰۲۳ با صادراتی به ارزش حدود ۳۲.۵ میلیارد دلار به ۵۷ کشور عضو سازمان همکاری اسلامی در صدر فهرست صادرکنندگان به این کشورها قرار گرفت.
هند با صادرات ۲۸.۹ میلیارد دلاری و برزیل با ۲۶.۹ میلیارد دلار در رتبههای بعدی قرار دارند.
این صادرات طیف گستردهای از کالاها را شامل میشود. از محصولات غذایی و پوشاک گرفته تا لوازم آرایشی، داروها و حتی محصولات رسانهای و سرگرمی که همگی در قالب اقتصاد حلال تعریف میشوند. شرکت «فروست اند سالیوان» ارزش این بازار را تا سال ۲۰۳۰ بین ۹.۵ تا ۱۰.۵ تریلیون دلار برآورد کرده است.
عوامل موفقیت چین در بازار حلال
این گزارش، موفقیت چین در بازار حلال را نتیجه همان عواملی میداند که پیشتر باعث قدرتگیری اقتصادی این کشور شدهاند. از جمله ظرفیت عظیم تولید، قیمتهای رقابتی و شبکههای توزیع پیشرفته که بازارهای جنوب شرق آسیا، خاورمیانه و آسیای مرکزی را پوشش میدهند.
تحلیلگران معتقدند که چین با ایجاد مراکز تخصصی لجستیکی، توسعه زیرساختهای زنجیره سرد و ادغام فرصتهای صادرات محصولات حلال در چارچوب طرح کمربند و جاده، توانسته مسیرهای حیاتی تجارت حلال را تقویت کند.
همچنین رشد تجارت الکترونیک، نقش مهمی در گسترش حضور چین در بازارهای هدف ایفا کرده و این کشور از توسعه سریع خرید و فروش آنلاین در کشورهای مسلمان بهرهبرداری کرده است.
تنوع محصولات و تغییر تصویر سنتی بازار حلال
گزارش تأکید میکند که صادرات حلال چین به شدت از مزایای زنجیرههای تأمین این کشور بهره برده و دیگر محدود به گوشت و فرآوردههای سنتی نیست.
امروزه محصولات حلال صادراتی چین شامل غذاهای آماده، محصولات منجمد، مواد غذایی سالم، لبنیات و انواع نوشیدنیها نیز میشود.
«عزمی انیس»، مدیر بخش صدور گواهی در بنیاد حلال آمریکا، میگوید برخی شرکتهای آمریکایی به این نتیجه رسیدهاند که واردات برخی مواد اولیه و محصولات حلال دارای گواهی معتبر از چین از نظر هزینه و کارایی بهصرفهتر از تأمین آنها در داخل آمریکا است.
به گفته او، این بنیاد تاکنون نزدیک به ۵۰۰ شرکت چینی را تأیید و گواهی حلال صادر کرده است.
انیس همچنین تأکید میکند که محصولات حلال معمولاً با کیفیت بالا پیوند خوردهاند و بسیاری از تولیدکنندگان مواد غذایی ممتاز و حتی رستورانها در چین، دریافت گواهی حلال را نشانهای از رعایت استانداردهای سختگیرانهتر، نظارت دقیقتر و افزایش اعتماد مشتریان میدانند.
گزارش همچنین به نقل از شرکت مشاوره بازاریابی «گونین» مستقر در پکن مینویسد که ارزش بازار داخلی مواد غذایی حلال چین در سال ۲۰۲۵ به حدود ۴۴.۰۷ میلیارد دلار خواهد رسید و نرخ رشد سالانه آن بیش از ۸ درصد خواهد بود. موضوعی که زمینه را برای افزایش بیشتر صادرات فراهم میکند.
فراتر از غذا؛ گسترش به بازار پوشاک اسلامی
گسترش حضور چین در بازار حلال تنها به صنایع غذایی محدود نشده است.
دادههای مؤسسه دینار استاندارد نشان میدهد که بازار پوشاک اسلامی نیز به یکی از حوزههای رشد سریع تبدیل شده و تقاضا برای حجاب، عبا و پوشاک ارزانقیمت اسلامی در میان مصرفکنندگان مسلمان رو به افزایش است.
چالش اعتبار و رقابت جهانی
با وجود موفقیتهای چشمگیر، مسئله اعتبار و اعتماد همچنان یکی از مهمترین چالشهای پیش روی چین در بازار حلال به شمار میرود.
روزنامه به نقل از «زینب البرنوسی»، پژوهشگر دانشگاه مطالعات جهانی، مینویسد: سیستم صدور گواهی حلال در چین هنوز از اعتبار و جایگاهی که نظامهای صدور گواهی در کشورهای جنوب شرق آسیا و جهان عرب دارند، برخوردار نیست.
در چین، نهادهای دولتی با همکاری انجمنهای اسلامی و دفاتر امور اقوام در سطوح محلی و منطقهای مسئول صدور این گواهیها هستند و همین موضوع باعث تفاوت در استانداردها و معیارها در مقایسه با استانداردهای بینالمللی شده است.
البرنوسی که درباره تلاشهای چین برای توسعه حضور خود در بازارهای خاورمیانه و شمال آفریقا تحقیق کرده، معتقد است که این تفاوت استانداردها یکی از مهمترین موانع رشد بیشتر چین در بازار حلال است.
با این حال، او تأکید میکند که در صورت ادامه این روند، بازار جهانی حلال رقابتیتر و متنوعتر خواهد شد و ممکن است ساختار این بازار در سطح جهانی دستخوش تغییرات اساسی شود.
بازتعریف قواعد رقابت در اقتصاد حلال
گزارش ساوث چاینا مورنینگ پست در پایان نتیجه میگیرد که تأثیر چین بر اقتصاد حلال تنها به افزایش حجم عرضه محصولات محدود نمیشود، بلکه این کشور در حال بازتعریف قواعد رقابت در بازاری است که با سرعت زیادی در حال رشد است.
بازاری که در آن، رعایت الزامات شرعی با استانداردهای کیفیت و زنجیرههای ارزش جهانی درهم آمیخته و همین مسئله میتواند در دهه آینده، نحوه تعامل اقتصادهای نوظهور با بازارهای اسلامی را تعیین کند.
..............................
پایان پیام/ ۲۶۸
نظر شما