خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا: در بخشهای قبلی این نوشته، «اعتماد به وعدههای الهی»، «فناپذیری دنیا» و «توجه به نعمتهای الهی» بهعنوان برخی از عوامل تابآوری فردی و اجتماعی مورد بررسی قرار گرفت. روشن است که در عوامل تابآوری، نمیتوان صرفاً به موضوعات فردی توجه داشت و عوامل مختلف اجتماعی نیز در افزایش تابآوری مؤثر است. امام سجاد(ع) نیز در دعاهای مختلف صحیفه، به این موضوع توجه داشته و به معرفی آنان در دعاهای صحیفه سجادیه میپردازد.
از عوامل تابآوری که مورد تأکید روانشناسان و جامعهشناسان قرار گرفته است، موضوع حمایتهای عاطفی و داشتن تعلقهای احساسی به خانواده یا دوستان برای یک فرد یا جامعه آسیبدیده است؛ اگر شخصی دچار بحران و آسیبی شود اما بداند که خانواده یا گروهی از دوستان هستند که او را مورد حمایت قرار میدهند، شخص تابآوری بیشتری خواهد داشت. امام سجاد(ع) نیز در دعای ۲۵ صحیفه سجادیه، که بهعنوان «دعای برای فرزندان» شناخته میشود، از خداوند میخواهد که فرزندانش را اینگونه قرار دهد:
«اللَّهُمَّ اشْدُدْ بِهِمْ عَضُدِی، وَ أَقِمْ بِهِمْ أَوَدِی، بار خدایا، بازوی من به نیروی فرزندانم توانا گردان و به آنان، نابسامانیهای من به سامان آور.»
نکته برجسته در این دعا آن است که حضرت در بخشی از فراز ۱۲ این دعا، هر آنچه که برای خود و فرزندان خود، از خداوند درخواست میکند، همان را برای دیگران نیز از خداوند میخواهد:
«أَعْطِ جَمِیعَ الْمُسْلِمِینَ وَ الْمُسْلِمَاتِ وَ الْمُؤْمِنِینَ وَ الْمُؤْمِنَاتِ مِثْلَ الَّذِی سَأَلْتُکَ لِنَفْسِی وَ لِوَلَدِی فِی عَاجِلِ الدُّنْیَا وَ آجِلِ الآْخِرَةِ، به همۀ مردان و زنان مسلمان و مردان و زنان باایمان، مانند آنچه را برای خود و فرزندانم از تو خواستم، در این جهانِ زودگذر و زندگی آیندۀ آخرت، عطا فرما!»
در دعای سیام صحیفه سجادیه، که با موضوع «دعا برای ادای قرض» معرفی شده است، حضرت از خداوند اینگونه درخواست میکند:
«وَ احْجُبْنِی عَنِ السَّرَفِ وَ الِازْدِیادِ، وَ قَوِّمْنِی بِالْبَذْلِ وَ الِاقْتِصَادِ، وَ عَلِّمْنِی حُسْنَ التَّقْدِیرِ، وَ اقْبِضْنِی بِلُطْفِک عَنِ التَّبْذِیرِ».
اگرچه کلمهی «قَوِّمْنِی» در این عبارت، توسط مترجمان مختلف با عبارتهایی مانند «سامان دادن» در ترجمهی صحیفه سجادیه انصاریان، یا «استوار ماندن» در ترجمهی الهی قمشهای و استاد ولی، معنا شده است، اما برخی از مترجمین نیز این کلمه را به معنای «مقاوم ساختن» در ترجمهی مرحوم ارفع و «تقویت کردن» در ترجمهی استاد فولادوند، مطابق دانستهاند. بنابراین این عبارت را میتوان اینگونه ترجمه کرد: «و مرا از ریختوپاش بیجا و زیادهروی بازدار و با دهش و میانهروی تقویت فرما و به من نیکسنجی بیاموز و به لطف خویش از تبذیر نگاه دار». بدیهی است که هر مقدار انسان مقاومت بیشتری داشته باشد یا بیشتر تقویت شود، تابآوری بیشتری خواهد داشت.
سید علیاصغر حسینی/ ابنا
..............
پایان پیام
نظر شما