۱۲ آبان ۱۴۰۵ - ۱۶:۱۶
روایت منابع کهن اهل‌سنت از ماجرای هجوم به خانه حضرت زهرا(س)

آیا ماجرای هجوم به خانه حضرت زهرا(س) تنها در منابع شیعی نقل شده است؟ نگاهی به آثار تاریخی و روایی اهل سنت نشان می‌دهد که شماری از مورخان و محدثان این مکتب نیز گزارش‌هایی درباره تهدید به آتش‌زدن خانه حضرت فاطمه(س)، برخورد با حاضران و حوادث پس از رحلت پیامبر اکرم(ص) ثبت کرده‌اند.

خبرگزاری بین المللی اهل بیت(ع)-ابنا: خانه‌ای که خداوند به آن حرمت بخشید قرآن کریم در سوره احزاب، اهل بیت پیامبر (ص) را از هرگونه پلیدی و گناه پاک دانسته است: «إِنَّمَا یُرِیدُ اللَّهُ لِیُذْهِبَ عَنکُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَیْتِ وَیُطَهِّرَکُمْ تَطْهِیرًا» [۱].

این خانه، تنها یک خانه معمولی نبود؛ خانه‌ای که رسول خدا (ص) ماه‌ها بر درِ آن می‌ایستاد و بر علی و فاطمه (س) سلام می‌فرستاد.

پیامبر اکرم (ص) درباره دخترش فرمود: «فَاطِمَةُ بُضْعَةٌ مِنِّی، فَمَنْ أَغْضَبَهَا أَغْضَبَنِی»؛ فاطمه پاره تن من است، هر کس او را به خشم آورد، مرا خشمگین کرده است [۲]. با این حال، پس از رحلت پیامبر (ص)، حرمت همین خانه شکسته شد و این حقیقتی است که منابع معتبر اهل سنت نیز آن را ثبت کرده‌اند.

گواهی منابع اهل سنت بر هجوم به خانه وحی

آنچه در ادامه می‌آید، تنها بخشی از اعترافات منابع کهن اهل سنت است که به ترتیب زمانی نقل می‌شود: 

ابن ابی‌شیبه (م ۲۳۵ق) در «المصنف»: او با سندی صحیح نقل می‌کند که عمر بن خطاب به خانه فاطمه (س) آمد و گفت: «... به خدا سوگند، اگر این افراد در خانه تو جمع شوند، من دستور می‌دهم خانه را بر آنها بسوزانند» [۳]. ·

بلاذری (م ۲۷۰ق) در «انساب الاشراف»: می‌نویسد که عمر با فتیله آتش به درِ خانه آمد و فاطمه (س) پرسید: «ای فرزند خطاب، می‌بینم درصدد سوزاندن خانه من هستی؟» و او پاسخ داد: «بلی» [۴]. ·

طبری (م ۳۱۰ق) در تاریخ خود: نقل می‌کند که عمر بن خطاب به خانه امیرالمومنین علی (ع) آمد و گفت: «به خدا سوگند، یا خانه را با شما آتش می‌زنم، یا برای بیعت بیرون بیایید» [۵]. ·

ابن قتیبه (م ۲۷۶ق) در «الامامة و السیاسة»: می‌افزاید که عمر با هیزم و آتش به درِ خانه رفت و امیرالمومنین علی (ع) را به زور بیرون آورد [۶]. همچنین در منابع دیگر از او نقل شده که «محسن بر اثر ضربه‌ای سقط شد» [۷]. ·

ابوعبید (م ۲۲۴ق) در «الاموال»: نقل می‌کند که ابوبکر در بیماری وفاتش اظهار پشیمانی کرد و گفت: «ای کاش خانه فاطمه را هتک حرمت نمی‌کردم و آن را به حال خود واگذار می‌کردم» [۸]. ·

ابن عبد ربه (م ۳۲۸ق) در «العقد الفرید»: می‌نویسد: «ابوبکر، عمر را فرستاد تا آنان را از خانه فاطمه بیرون کند و گفت اگر امتناع کردند با آنان نبرد کن! عمر با مقداری آتش به سوی خانه روانه شد...» [۹]. 

مسعودی (م ۳۲۵ق) در «مروج الذهب»: نیز پشیمانی ابوبکر را نقل کرده و می‌نویسد: «آرزو می‌کردم ای کاش حرمت خانه زهرا را هتک نمی‌کردم» [۱۰]. ·

طبرانی (م ۳۶۰ق) در «المعجم الکبیر»: همین پشیمانی ابوبکر را با تعبیر «ای کاش حرمت خانه فاطمه را هتک نمی‌کردم» نقل کرده است [۱۱]. ·

نظام معتزلی (م ۲۳۱ق) در «الوافی بالوفیات»: تصریح می‌کند: «عمر در روز بیعت بر شکم فاطمه زد، تا آنکه جنین او (محسن) را سقط کرد» [۷]. ·

ذهبی (م ۷۴۸ق) در «میزان الاعتدال»: نیز روایت ضرب و سقط جنین حضرت محسن (ع) را نقل کرده است [۱۲]. ·

ابن ابی‌الحدید (م ۶۵۶ق) در «شرح نهج البلاغه»: این واقعه را نقل کرده و می‌نویسد: «چگونه جایز است سوزاندن خانه علی و فاطمه (ع)؟!» [۱۳].

نگاه رهبر شهید انقلاب، آیت‌الله العظمی خامنه‌ای

آیت‌الله خامنه‌ای در تبیین مظلومیت حضرت زهرا (س) و دفاع ایشان از ولایت، آن حضرت را «یک انسان کامل» و «مظهر عبادت، مجاهدت و آشنا به آیین همسرداری و تربیت فرزندان» توصیف کرده‌اند [۱۴]. ایشان تأکید می‌کنند که مهم‌ترین کار حضرت زهرا (س) پس از رحلت پیامبر (ص)، شناساندن ولایت و مقابله با کتمان این حق بزرگ بود و در این راه از جان ارزشمند خود هزینه داد [۱۴].

رهبر انقلاب در بیاناتی دیگر، دفاع ایشان را نه صرفاً دفاع از همسر، بلکه دفاع از زمامدار به‌حق دانسته‌اند: «اگر فاطمه‌ی زهرا (س) زنِ امیرالمؤمنین (ع) هم نبود، قضیّه همین بود؛ از شوهرش دفاع نمی‌کرد، از زمامدار به‌حق دفاع می‌کرد» [۱۵]. ایشان در دیدار با شاعران آیینی، هنگام خواندن شعری درباره شهادت حضرت زهرا (س) اشک ریختند؛ شعری که مضمون آن چنین بود: «ما عشق را پشت در این خانه دیدیم / زهرا در آتش بود، حیدر داشت می‌سوخت» [۱۴].

این تأثر عمیق، نشان‌دهنده آن است که رهبر انقلاب نیز این حادثه را نه یک افسانه، بلکه یک تراژدی تاریخی می‌دانند.

بنابراین آنچه در منابع کهن اهل سنت ثبت شده، تهدید صریح به آتش زدن خانه، هجوم فیزیکی و سقط جنین حضرت محسن (ع) است [۳–۱۳]. تعبیر «افسانه شهادت» برای چنین واقعیتی، تنها انکار مدارک مورد قبول خودِ اهل سنت است. خانه‌ای که خداوند به آن حرمت بخشید، در آتش کینه‌ها سوخت؛ اما نور فاطمه (س) هرگز خاموش نشد و صدای مظلومیت او تا همیشه تاریخ در وجدان بشریت طنین‌انداز است.

پی‌نوشت‌:

[۱] قرآن کریم، سوره احزاب، آیه ۳۳.

[۲] بخاری، محمد بن اسماعیل. صحیح بخاری، کتاب فضائل الصحابة، حدیث ۳۷۱۴.

[۳] ابن ابی‌شیبه، ابوبکر عبدالله بن محمد. المصنف، ج ۸، ص ۵۷۲.

[۴] بلاذری، احمد بن یحیی. انساب الاشراف، ج ۱، ص ۲۵۲.

[۵] طبری، محمد بن جریر. تاریخ الطبری، ج ۲، ص ۲۳۳.

[۶] ابن قتیبه، عبدالله بن مسلم. الامامة و السیاسة، ج ۱، ص ۱۹.

[۷] نظام معتزلی، ابراهیم بن سیار. نقل‌شده در: صفدی، الوافی بالوفیات، ج ۶، ص ۷۶.

[۸] ابوعبید، قاسم بن سلام. الاموال، ص ۱۴۴.

[۹] ابن عبد ربه، شهاب‌الدین احمد. العقد الفرید، ج ۴، ص ۲۵۹.

[۱۰] مسعودی، ابوالحسن علی بن حسین. مروج الذهب، ج ۲، ص ۳۰۸.

[۱۱] طبرانی، ابوالقاسم سلیمان بن احمد. المعجم الکبیر، ج ۱، ص ۵۴.

[۱۲] ذهبی، شمس‌الدین محمد. میزان الاعتدال، ج ۱، ص ۲۸۳. [۱۳] ابن ابی‌الحدید، عبدالحمید. شرح نهج البلاغه، ج ۱۶، ص ۲۸۳.

[۱۴] پایگاه اطلاع‌رسانی دفتر مقام معظم رهبری، بیانات در دیدار شاعران آیینی (درباره شهادت حضرت زهرا سلام‌الله‌علیها).

[۱۵] همان، بیانات درباره دفاع حضرت زهرا (س) از ولایت و زمامدار به‌حق.

فیروزه دلداری (پژوهشگر، فعال رسانه و فضای مجازی)

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha