به گزارش خبرگزاری بین‌المللی اهل‌بیت(ع) ـ ابنا ـ اعمال محدودیت‌های مرتبط با حجاب و پوشش اسلامی در مدارس جمهوری آذربایجان، موجی از اعتراض‌ها را در میان دانش‌آموزان مسلمان، معلمان، فعالان مذهبی و برخی چهره‌های سیاسی برانگیخته است.
بر اساس این گزارش، شماری از دانش‌آموزان در اعتراض به جلوگیری از ورود همکلاسی‌های محجبه خود به کلاس‌های درس، از حضور در کلاس‌ها خودداری کرده و خواستار پایان محدودیت‌ها شده‌اند. این تحولات بار دیگر مسئله آزادی‌های دینی و نحوه اجرای مقررات پوشش در نظام آموزشی این کشور را در کانون توجه قرار داده است.
همچنین بخوانید: جلوگیری از ورود دختران محجبه به مدرسه در آذربایجان + ویدیو
در مدرسه‌ای در منطقه بالااخانی در نزدیکی باکو، دانش‌آموزان در اعتراض به ممانعت از ورود همکلاسی‌های محجبه خود به مدرسه، از شرکت در کلاس‌ها خودداری کردند. گزارش‌های مشابهی نیز از مدرسه‌ای در منطقه جنوبی ماسالی منتشر شده است؛ جایی که دانش‌آموزان خواستار بازگشت همکلاسی‌های خود به کلاس‌های درس بدون اجبار به برداشتن روسری شدند.
ویدئوهای منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی نیز صحنه‌هایی از خروج دختران دانش‌آموز با چشمانی گریان از مراکز آموزشی را نشان می‌دهد. همچنین در یکی از ویدئوهای پربازدید، گروهی از دانش‌آموزان در حال در آغوش گرفتن زهرا حسنوا، معلمی هستند که بنا بر گزارش منتشرشده، به‌دلیل استفاده از حجاب از ادامه تدریس منع شده است. حسنوا با مخالفت با اجبار زنان به داشتن یا برداشتن حجاب، تأکید کرده است که دختران مسلمان نباید میان پایبندی به باورهای دینی و ادامه تحصیل مجبور به انتخاب شوند.
مقررات جدید و اختلاف بر سر نحوه اجرای آن
این اعتراض‌ها پس از تغییراتی در قوانین آموزشی و مقررات پوشش مدارس جمهوری آذربایجان شدت گرفته است. دولت در ماه ژوئیه اصلاحاتی را با هدف تقویت ماهیت سکولار آموزش عمومی معرفی کرد و کابینه وزیران نیز در ۲۱ سپتامبر مقررات مربوط به لباس مدارس را تغییر داد.
با این حال، گزارش تأکید می‌کند که در متن مقررات، ممنوعیت سراسری و صریحی درباره حجاب اسلامی ذکر نشده است؛ اما برخی مدیران مدارس این ضوابط را مبنای جلوگیری از ورود دانش‌آموزان محجبه و درخواست از معلمان زن برای برداشتن روسری قرار داده‌اند. شماری از معلمان در باکو و سومقاییت نیز گزارش داده‌اند که از آنان خواسته شده است حجاب خود را بردارند یا از شغلشان کناره‌گیری کنند. اداره آموزش باکو بر رعایت مقررات پوشش مدارس تأکید کرده و مسئولیت اجرای آن را بر عهده مدیران مدارس دانسته است؛ با این حال، به نوشته این رسانه، مقام‌ها توضیح روشنی درباره چگونگی تضمین دسترسی دخترانی که حاضر به برداشتن حجاب نیستند به آموزش ارائه نکرده‌اند.
واکنش فعالان مسلمان و چهره‌های سیاسی
دامنه اعتراض‌ها به محدودیت حجاب به دانش‌آموزان و معلمان محدود نمانده است. بنا بر گزارش منتشرشده، ابگل سلیمانوف، عالم جمهوری آذربایجان، در ماه سپتامبر بازداشت و به ۳۰ روز حبس اداری محکوم شد. خانواده او معتقدند که این بازداشت با انتقادهای علنی وی از محدودیت‌های حجاب ارتباط داشته است، هرچند مقام‌های رسمی تاکنون ارتباطی میان این دو موضوع اعلام نکرده‌اند. همچنین پولاد اصلانوف، روزنامه‌نگار زندانی جمهوری آذربایجان، بنا بر این گزارش از ۸ اکتبر در اعتراض به برخورد با دانش‌آموزان و معلمان محجبه دست به اعتصاب غذا زده است. اصلانوف اعلام کرده که هدفش دفاع از حقوق قانونی دختران مسلمانی است که به گفته او، برای ادامه تحصیل با انتخاب میان آموزش و رعایت پوشش دینی مواجه شده‌اند. تورال عباس‌لی، سیاستمدار مخالف دولت نیز با انتقاد از محرومیت دانش‌آموزان محجبه از آموزش، هشدار داده است که چنین اقداماتی می‌تواند شکاف میان خانواده‌های مذهبی و دولت را عمیق‌تر کند.
تجمع اعتراضی مقابل کنسولگری جمهوری آذربایجان در استانبول
اعتراض‌ها به محدودیت‌های حجاب در جمهوری آذربایجان به خارج از این کشور نیز گسترش یافته است. طبق گزارش رسانه‌های محلی، روز ۳ اکتبر اعضای سازمان حقوق بشری ترکیه‌ای «اوزگوردر» در برابر کنسولگری جمهوری آذربایجان در استانبول تجمع کردند و خواستار پایان محدودیت‌های اعمال‌شده علیه زنان و دختران مسلمان شدند. معترضان با در دست داشتن پلاکاردهایی، از حق استفاده از حجاب حمایت کردند و همبستگی خود را با دانش‌آموزان معترض جمهوری آذربایجان اعلام داشتند.
حجاب؛ موضوعی تکرارشونده در نظام آموزشی جمهوری آذربایجان
جمهوری آذربایجان کشوری با اکثریت قاطع مسلمان است و بنا بر برآوردهای مورد استناد این گزارش، حدود ۹۶ درصد جمعیت آن مسلمان هستند. با وجود این پیشینه مذهبی، ساختار سیاسی و آموزشی جمهوری آذربایجان بر اصل سکولاریسم استوار است؛ رویکردی که بخشی از زمینه تاریخی آن به دهه‌ها حاکمیت شوروی و محدودیت‌های اعمال‌شده بر نهادهای دینی و حضور عمومی مذهب بازمی‌گردد. پس از استقلال این کشور در سال ۱۹۹۱ نیز جدایی دین از دولت در چارچوب قانون اساسی حفظ شد. حجاب پیش‌تر نیز به موضوعی مناقشه‌برانگیز در نظام آموزشی جمهوری آذربایجان تبدیل شده بود؛ به‌طوری‌که در سال ۲۰۱۰ محدودیت‌های مربوط به روسری در مراکز آموزشی با اعتراض و انتقاد جوامع مذهبی روبه‌رو شد. همچنین، بنا بر گزارش یادشده، در ماه‌های ابتدایی سال ۲۰۲۶ نیز مواردی از جلوگیری از ورود دانش‌آموزان محجبه به کلاس‌های درس گزارش شده بود.
............
نظر شما