به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ در 15 دسامبر 2025، اتحادیه اروپا «ژاک باود»، افسر پیشین اطلاعاتی سوئیس و کارمند سابق ناتو، را تحت تحریمهای رسمی قرار داد؛ تصمیمی که بدون طرح هیچ اتهام قضایی، بدون تشکیل دادگاه و بدون فراهمکردن حق دفاع اتخاذ شده است. مقامهای اروپایی دلیل این اقدام را پیروی از «پروپاگاندای روسیه» عنوان کردهاند؛ اتهامی که خود باود آن را رد میکند و میگوید تحلیلهایش بر پایه منابع غربی و اوکراینی است، نه منابع روسی.
ژاک باود به دلیل سابقه کاری خود در ناتو و پژوهشهای میدانی درباره بحران اوکراین، بهویژه تحولات پیش از فوریه ۲۰۲۲، در سالهای اخیر به چهرهای شناختهشده در محافل تحلیلی تبدیل شده است. او در کتابها، مقالات و مصاحبههای متعدد، روایت رایج رسانههای غربی مبنی بر «تهاجم بیدلیل روسیه» را به چالش کشیده و بر بررسی زمینههای پیشین این بحران، از جمله تحولات پس از وقایع ۲۰۱۴ کییف، تأکید کرده است.
باود بارها تصریح کرده که برای استدلالهای خود از منابع روسی استفاده نکرده و حتی به نقل از منابع رسمی اوکراین، از جمله سرویس امنیتی این کشور و اظهارات مقامهای نظامی اوکراینی، به تحلیل رویدادها پرداخته است. او در سال ۲۰۱۴، زمانی که در ناتو مسئول بررسی ادعاهای مربوط به انتقال سلاح از سوی روسیه به منطقه دونباس بود، به این نتیجه رسید که اطلاعات دریافتی از برخی سرویسهای اطلاعاتی غربی با گزارشهای سازمان امنیت و همکاری اروپا همخوانی ندارد و شواهدی از ارسال گسترده سلاح یا حضور یگانهای نظامی روسیه وجود نداشته است.
به گفته باود، بخش عمده تسلیح نیروهای جداییطلب در شرق اوکراین ناشی از پیوستن واحدهای روسیزبان ارتش اوکراین به آنان بوده است. او همچنین با استناد به اظهارات رسمی مقامهای اوکراینی، حضور سازمانیافته نیروهای نظامی روسیه در دونباس را رد کرده است. این دیدگاهها، که در مصاحبهای در سپتامبر ۲۰۲۴ نیز تکرار شد، از سوی اتحادیه اروپا بهعنوان پیروی از «پروپاگاندای روسیه» تلقی شده است.
باود همچنین درباره تحولات منتهی به آغاز عملیات نظامی روسیه در فوریه ۲۰۲۲، به فرمان مارس ۲۰۲۱ ولودیمیر زلنسکی برای بازپسگیری کریمه و جنوب اوکراین و نیز اظهارات «الکسی آرستوویچ»، مشاور پیشین زلنسکی، اشاره کرده است؛ اظهاراتی که در آن احتمال وقوع جنگ با روسیه برای پیوستن اوکراین به ناتو مطرح شده بود.
یکی از پیامدهای مستقیم تحریمها، محدودیت شدید زندگی روزمره ژاک باود در بروکسل است. او اعلام کرده که به دلیل مسدودشدن پرداختها، حتی امکان خرید غذا برای خود یا دریافت کمک مالی از خارج از بلژیک را ندارد. به گفته وی، تنها راه تأمین نیازهای اولیهاش، کمک حضوری دوستان و آشنایان است.
باود در مصاحبهای دیگر تأکید کرده که تصمیم تحریم، یک اقدام صرفا سیاسی از سوی شورای وزیران خارجه اتحادیه اروپا بوده و هیچ مرجع قضایی در آن دخیل نبوده است. او میگوید تنها گزینه پیش رویش، مراجعه به دیوان دادگستری اتحادیه اروپا است؛ نهادی که حتی در صورت غیرموجه دانستن تحریم، صرفا میتواند به شورای وزیران توصیه کند تصمیم خود را بازنگری کند.
تحریم، ابزاری برای خاموشکردن صداهای منتقد
پرونده ژاک باود تنها نمونه از فهرست رو به گسترش روزنامهنگاران، پژوهشگران و فعالانی است که به دلیل مواضع یا گزارشهایشان درباره اوکراین، دونباس، کریمه یا دیگر موضوعات حساس، از سوی اتحادیه اروپا تحریم شدهاند. بر اساس گزارشها، دهها نفر بدون ارائه مدارک شفاف یا اثبات ارتباط مالی با روسیه، هدف چنین اقداماتی قرار گرفتهاند.
در همین حال، دادخواستی با امضای فعالان و پژوهشگران مختلف، خواستار لغو فوری تحریمهای اعمالشده علیه ژاک بود و دیگر روزنامهنگاران و دانشگاهیان شده و تأکید میکند بیان دیدگاههای انتقادی درباره جنگ اوکراین یا سیاستهای ناتو، جرم محسوب نمیشود. این دادخواست، تحریمها را ابزاری برای خاموشکردن صداهای منتقد و نشانهای از فاصلهگرفتن اتحادیه اروپا از اصول اعلامشده آزادی بیان میداند.
با وجود این فشارها، ژاک باود معتقد است که تحریمها نتیجه معکوس داشته و باعث افزایش توجه عمومی به دیدگاههایش شده است. به گفته او، محدودکردن صداها نهتنها مانع انتشار دیدگاهها نمیشود، بلکه به افزایش دیدهشدن و اعتبار آنها میانجامد.
پیروی بیچون و چرا از آمریکا
نمونه باود نشان میدهد که اتحادیه اروپا در پیگیری و اطاعت از راهبردهای جنگطلبانه آمریکا از هیچ اقدامی فروگذار نمیکند. به طوری که حتی کوچکترین صداهای منتقد و حتی حقیقتجو را نیز تحریم مینماید. این در حالی است که این اتحادیه با همین راهبردها و استراتژیهای ایالات متحده به طور گسترده متضرر شده است. یکی از نمونههای بارز این ضررها، قطع واردات گاز از روسیه به آلمان است. سال گذشته، خط لوله انتقال گاز روسیه به آلمان از سوی نیروهای حرفهای منفجر شد. اقدامی که فقط منافع ایالات متحده را تامین میکرد. چرا که پس از آن، اتحادیه اروپا هیچ چارهای جز واردات انرژی از آمریکا نداشت.
**************
پایان پیام/ 345