به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ در حالی که نگاهها به روند جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و اهداف اعلامشده آن دوخته شده است، گزارشهای بینالمللی از هزینههای بسیار سنگین این عملیات نظامی خبر میدهند.
براساس گزارش شبکه الجزیره، یک مقام در کنگره آمریکا در همین زمینه اعلام کرد که بر اساس برآوردهای اولیه وزارت دفاع آمریکا (پنتاگون)، هزینه جنگ جاری علیه ایران روزانه به یک میلیارد دلار میرسد. این موضوع را مجله آمریکایی آتلانتیک گزارش داده است.
هزینههای این درگیری تنها به قیمت بمبها محدود نمیشود؛ بلکه نشاندهنده فرسایش عظیمی است که حتی پیش از شلیک اولین گلوله آغاز شده است. با وجود اینکه هنوز تصویر کامل هزینههای جنگ علیه ایران روشن نیست، اما برآوردها نشان میدهد این هزینهها بسیار سنگین است.
فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا اعلام کرد که نیروهای این کشور در ۴۸ ساعت نخست حملات بیش از ۱۲۵۰ هدف در ایران را مورد حمله قرار دادهاند. همچنین فهرستی شامل بیش از ۲۰ نوع تجهیزات و سامانههای تسلیحاتی مورد استفاده در این عملیات منتشر شده است.
احتمالاً این عملیات تنها در چند روز گذشته میلیونها دلار دیگر به هزینههای جنگ افزوده است؛ زیرا هزینه تولید و بهکارگیری این تجهیزات از ۳۵ هزار دلار تا چندین میلیون دلار متغیر است.
نشانههای فشار مالی
بر اساس گزارش رسانههای بینالمللی، نشانههای فشار مالی نیز ظاهر شده است؛ به طوری که هزینه عملیاتی دو ناو هواپیمابر آمریکا در منطقه روزانه حدود ۱۳ میلیون دلار برآورد میشود.
خبرگزاری بلومبرگ در ماه فوریه تخمین زده بود که هزینه عملیاتی ناو هواپیمابر جرالد فورد که به منطقه اعزام شده است، حدود ۱۱.۴ میلیون دلار در روز بوده است.
همچنین هزینه حدود ۱۲۵۰ پهپاد انتحاری به ۴۳.۸ میلیون دلار رسیده است. هرچند آمار دقیقی از تعداد حملات انجامشده وجود ندارد، اما دادهها نشان میدهد هزینه هر پهپاد حدود ۳۵ هزار دلار است و همین موضوع آن را نسبت به موشکهای چندمیلیون دلاری گزینهای ارزانتر میکند.
احتمالاً حملات بزرگ هر کدام چندین میلیون دلار هزینه داشتهاند. مدیرعامل یک شرکت تولیدکننده پهپاد به شبکه خبری فاکس نیوز گفته است که حملهای که روز شنبه به شهادت حضرت آیت الله العظمی خامنه ای منجر شد، احتمالاً دهها میلیون دلار هزینه داشته است؛ زیرا در آن از پهپادهای دقیق و همچنین هواپیماهای سرنشیندار استفاده شده است.
هزینه استفاده از بمبافکنهای رادارگریز بی–۲ بسیار بیشتر از پهپادهای یکبارمصرف است. روزنامه نیویورک تایمز گزارش داده است که هزینه عملیاتی این بمبافکنها بین ۱۳۰ تا ۱۵۰ هزار دلار برای هر ساعت پرواز است.
همچنین هر موشک رهگیر سامانه دفاع موشکی تاد حدود ۱۲.۸ میلیون دلار هزینه دارد؛ موضوعی که در اسناد پنتاگون ذکر شده است، هرچند هنوز مشخص نیست چه تعداد از این موشکها در عملیات استفاده شدهاند.
کارشناسان معتقدند هنوز برای تعیین دقیق خسارتهای مالی آمریکا زود است، زیرا جنگ همچنان ادامه دارد؛ اما نشانههای اولیه حاکی از آن است که این درگیری ممکن است به سیاهچالهای برای بودجه دفاعی آمریکا تبدیل شود.
هزینههای روز نخست جنگ
در حالی که انفجارها پایتخت ایران یعنی تهران را میلرزاند، خزانه آمریکا نیز با نوع دیگری از فشار مالی روبهرو بود. بر اساس دادههایی که خبرگزاری آناتولی جمعآوری کرده است، ارتش آمریکا در ۲۴ ساعت نخست حمله به ایران حدود ۷۷۹ میلیون دلار هزینه کرده است که حدود ۰.۱ درصد از بودجه دفاعی آمریکا در سال ۲۰۲۶ میلادی میباشد.
فرماندهی مرکزی آمریکا اعلام کرد که در این عملیات از تجهیزات گستردهای از جمله بمبافکنهای رادارگریز بی–۲، جنگندههای اف–۲۲، اف–۳۵ و اف–۱۶، هواپیماهای تهاجمی ای–۱۰ و هواپیماهای جنگ الکترونیک ایای–۱۸ جی استفاده شده است. همچنین در این عملیات از پهپاد ریپر، ناوهای هواپیمابر هستهای، ناوشکنهای مجهز به موشک هدایتشونده و سامانههای دفاع موشکی پاتریوت و تاد استفاده گردید. .
چهار بمبافکن بی–۲ بدون توقف از پایگاه هوایی وایتمان در ایالت میزوری پرواز کردند و با استفاده از بمبهای هدایتشونده جیدَم به وزن ۲۰۰۰ پوند اهدافی را هدف قرار دادند. با توجه به هزینههای بالای نگهداری و ظرفیت حمل ۴۰ هزار پوند مهمات، هزینه عملیات این بمبافکنها به تنهایی حدود ۳۰.۲ میلیون دلار برآورد شده است.
بر اساس دادههای بودجه وزارت دفاع آمریکا، استقرار جنگندهها در حملات اولیه حدود ۲۷۱ میلیون دلار هزینه داشته است؛ رقمی که شامل ساعات پرواز، هزینههای نگهداری و مهمات مصرفی میشود.
با احتساب هواپیماهای گشت دریایی، هواپیماهای شناسایی، هواپیماهای سوخترسان و سامانههای زمینی، هزینه کل تجهیزات هوایی و زمینی به حدود ۴۲۳ میلیون دلار رسیده است.
هزینه ناوهای هواپیمابر و موشکها
دو ناو هواپیمابر آمریکایی نیز در این حمله شرکت داشتند که شامل ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن و ناو هواپیمابر جرالد فورد میباشد. هزینه عملیاتی این ناوها به همراه ناوشکنها و کشتیهای همراه حدود ۱۵ میلیون دلار در روز برآورد میشود.
در همان روز نیز صدها موشک کروز تاماهاوک شلیک شد. تخمین زده میشود حدود ۲۰۰ موشک استفاده شده باشد که هزینه آن ۳۴۰ میلیون دلار بوده است؛ زیرا قیمت هر موشک حدود ۲ میلیون دلار است.
در مجموع، هزینه عملیات آمریکا تنها در روز نخست حمله حدود ۷۷۹ میلیون و ۱۷۴ هزار دلار برآورد شده است.

موفقیت تاکتیکی یا شکست راهبردی؟
در حالی که در میدان نبرد از این حملات به عنوان موفقیت یاد میشود، آمریکا و متحدانش در حال مصرف سریع تسلیحات گرانقیمت و کمیاب هستند؛ تسلیحاتی که به سرعت قابل جایگزینی نیستند.
بر اساس تحلیلها، این فرسایش میتواند رقبای قدرتمندتری مانند روسیه و چین را تشویق کند تا از این وضعیت بهره ببرند.
برای این کشورها مهم نیست چند هدف در تهران نابود شده است؛ بلکه مهم این است که چه مقدار موشک در زرادخانه آمریکا باقی مانده است تا بتواند در صورت بحرانهایی مانند حرکت روسیه به سمت کشورهای پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) یا اقدام چین علیه تایوان بازدارندگی ایجاد کند.
مزیت ایران در ارزان بودن
در مقابل، ایران در معیار ارزان بودن و تولید انبوه برتری دارد.
ایران حدود ۲۵۰۰ موشک بالستیک در اختیار دارد و هر ماه صدها موشک تولید میکند. هزینه هر موشک ایرانی بین ۱ تا ۲ میلیون دلار است.
اما برای سرنگونی یک موشک ایرانی، آمریکا باید دو یا سه موشک پاتریوت شلیک کندکه به معنای هزینه حدود ۱۵ میلیون دلار برای مقابله با موشکی دو میلیون دلاری است.
همچنین پهپادهای شاهد که توسط ایران و روسیه تولید میشوند، ماهانه بین ۵ تا ۶ هزار فروند ساخته میشوند و قیمت هر کدام حدود ۵۰ هزار دلار است. مأموریت اصلی آنها اشباع سامانههای دفاع هوایی و فرسایش موشکهای گرانقیمت آمریکاست.
مشکل دیگر استفاده از موشکهای تاماهاوک است؛ سلاحی که برای مقابله با دشمنان بسیار قدرتمند طراحی شده و استفاده از آن علیه اهداف کمهزینه ایران از نظر بسیاری از کارشناسان اتلاف منابع محسوب میشود.
خطر برای بازدارندگی آمریکا
دو متحد ایران یعنی چین و روسیه از نزدیک این وضعیت را زیر نظر دارند؛ بهویژه پس از آنکه دونالد ترامپ اعلام کرده است جنگ ممکن است یک ماه ادامه داشته باشد.
با این حال برخی گزارشها هشدار دادهاند که ذخایر موشکی آمریکا ممکن است تنها طی چند روز کاهش جدی پیدا کند.
در چنین شرایطی، بزرگترین خسارت میتواند از دست رفتن قدرت بازدارندگی باشد. چین برنامهریزی کرده است تا سال ۲۰۲۷ برای حمله احتمالی به تایوان آماده شود و اکنون با دقت نظاره میکند که آمریکا چگونه ذخایر تسلیحاتی خود را در جنگ ایران مصرف میکند.
..............................
پایان پیام/ ۲۶۸
نظر شما