به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ کاهش قیمت نفت پس از اعلام چارچوب توافق برای پایان جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران در نگاه نخست نشانه بازگشت آرامش به بازار انرژی بود، اما افت سریع قیمتها در بازارهای مالی به معنای بازگشت شرایط به دوران پیش از این نیست.
براساس گزارش پایگاه خبری «الجزیرهنت»، برآورد شرکتهای نفتی، بازرگانان انرژی و تحلیلگران نشان میدهد که بازگرداندن جریان صادرات، متعادل کردن ذخایر، بازسازی شبکه حملونقل، کاهش هزینههای بیمه و ازسرگیری کامل تولید ممکن است ماهها زمان ببرد و در صورت ادامه آتشبس، حتی یک سال یا بیشتر طول بکشد.
قیمت نفت برنت برای تحویل ماه اوت در روز چهارشنبه به کمتر از ۸۰ دلار در هر بشکه رسید؛ پس از آنکه دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا اعلام کرد جنگ ۱۰۶ روزه پایان یافته و خواستار بازگشت جریان نفت شد. با این حال، شرکتهای انرژی و کشتیرانی این تحول سیاسی را به تنهایی کافی نمیدانند تا عبور عادی نفت از خلیج دوباره آغاز شود.
تنگه هرمز؛ گلوگاه اصلی بازار انرژی
بر اساس دادههای اداره اطلاعات انرژی آمریکا، تنگه هرمز حدود یکچهارم تجارت دریایی نفت جهان و نزدیک به یکپنجم مصرف جهانی نفت، فرآوردههای نفتی و گاز طبیعی را در خود جای داده است.
«وائل صوان» مدیرعامل شرکت شل، معتقد است بازار ممکن است حدود یک سال یا بیشتر زمان نیاز داشته باشد تا دوباره به تعادل برسد. زیرا بحران فقط مربوط به توقف حملونقل نبود، بلکه مشکلاتی در ذخیرهسازی، تولید، ناوگان دریایی و ذخایر راهبردی ایجاد شد که با کاهش قیمت نفت به سرعت حل نمیشود.
مشکل فقط نفت نیست؛ مشکل اعتماد به مسیر انتقال است
تحلیلگران معتقدند بازگشت واقعی صادرات نفت از زمانی آغاز میشود که نفتکشهای خالی وارد منطقه شوند تا پس از آن نفتکشهای پر بارگیری کنند.
در طول جنگ علیه ایران، مخازن صادراتی منطقه پر شدهاند و پیش از افزایش دوباره تولید، باید فضای ذخیرهسازی کافی ایجاد شود تا نفت بتواند بدون اختلال از چاهها به بنادر منتقل شود.
اما ورود کشتیها به خلیج فارس نیازمند اطمینان از پاک بودن مسیرهای اصلی تنگه هرمز از مینهای احتمالی و بازگشت نفتکشهایی است که در زمان جنگ مسیرهای دیگری را انتخاب کرده بودند.
«امین ناصر» مدیرعامل شرکت آرامکو، این مشکل را بیشتر مربوط به جایگاه و آمادهسازی ناوگان جهانی و نه فقط کمبود نفت، دانسته است.
شرکتهای کشتیرانی محتاطتر از دولتها هستند
شرکتهای حملونقل دریایی با احتیاط بیشتری به شرایط جدید نگاه میکنند.
برخی مدیران این شرکتها اعلام کردهاند تنها زمانی عبور از تنگه هرمز را از سر میگیرند که اطمینان کامل از امنیت این مسیر داشته باشند.
در کنار امنیت، هزینه بیمه نیز یکی از موانع اصلی است. شرکتهای بیمه هنوز حق بیمه خطر جنگ را در سطح بالایی نگه داشتهاند. رقمی که برای برخی نفتکشهای بینالمللی به حدود ۷.۵ درصد ارزش کشتی میرسد و میتواند میلیونها دلار هزینه اضافی در هفته ایجاد کند.
برخی مؤسسات انرژی معتقدند بازگشت کامل فعالیت تجاری در تنگه هرمز ممکن است به ۳۰ تا ۴۵ روز آرامش، بازگشت گسترده شرکتهای بیمه و احیای بخش بزرگی از تردد دریایی پیش از جنگ علیه ایران نیاز داشته باشد.
۱۰ هزار چاه نفت از مدار خارج شدند
حتی اگر مشکلات حملونقل و بیمه حل شود، بازگشت تولید نفت نیز زمانبر خواهد بود.
بر اساس برآورد شرکت «ریستاد انرژی»، حدود ۱۰ هزار چاه از مجموع ۳۶ هزار چاه نفت فعال در منطقه پیش از جنگ علیه ایران، اکنون از مدار خارج شدهاند.
برخی از این چاهها به دلیل افت فشار، فرسودگی یا مشکلات فنی نیازمند تعمیرات هستند.
بانک «مورگان استنلی» پیشبینی کرده است که تنها ۵۰ درصد تولید نفت و گاز منطقه تا ماه سپتامبر بازخواهد گشت و این رقم تا پایان سال جاری میلادی ممکن است به ۸۰ درصد برسد.
این یعنی بازار انرژی حتی پس از پایان جنگ علیه ایران نیز ممکن است برای ماهها با کمبود نسبی عرضه روبهرو باشد.
خسارت به تأسیسات انرژی؛ بازسازی زمان میبرد
آسیبهای واردشده به زیرساختهای انرژی نیز روند بازگشت را کند میکند.
اگرچه برخی تأسیسات گازی میتوانند نسبتاً سریع فعالیت خود را از سر بگیرند، اما بخشهای آسیبدیده ممکن است به چند سال زمان برای تعمیر کامل نیاز داشته باشند.
برخی کشورها نیز اعلام کردهاند بازسازی تأسیسات اصلی انرژی آنها تا سال آینده ادامه خواهد داشت.
ذخایر نفتی جهان تحت فشار قرار گرفت
وائل صوان میگوید جهان در طول بحران در واقع از آینده قرض گرفته است. زیرا برای جبران کاهش نفت خاورمیانه، ذخایر موجود مصرف شدهاند.
برآوردها نشان میدهد حدود ۱.۲ میلیارد بشکه نفت تولیدنشده یا صادرنشده در طول جنگ انباشته شده و اگر روند بازگشت تولید و حملونقل کند باشد، این رقم میتواند تا پایان سال به حدود ۲ میلیارد بشکه برسد.
بخشی از شوک بازار با کاهش فعالیت پالایشگاههای آسیایی، استفاده چین از ذخایر داخلی و آزادسازی ذخایر راهبردی آمریکا و اروپا کنترل شد. اما این اقدام باعث شده توان سیستم جهانی انرژی برای مقابله با بحران جدید کاهش یابد.
تورم هنوز ادامه دارد
بانکهای مرکزی اروپا پایان جنگ را کاهش فشار و نه پایان کامل بحران، میدانند.
مقامهای اقتصادی هشدار دادهاند افزایش هزینه انرژی ممکن است برای مدتی ادامه پیدا کند و آثار آن در قیمت کالاها، خدمات و دستمزدها باقی بماند.
برخی تحلیلگران معتقدند حتی با کاهش قیمت نفت، اثرات ماههای گذشته همچنان میتواند تورم را بالا نگه دارد.
تغییر نقشه انرژی جهان
شرکتهای بزرگ انرژی معتقدند جنگ علیه ایران ممکن است نقشه انتقال انرژی جهان را برای مدت طولانی تغییر دهد.
کشورهای تولیدکننده در خلیج فارس به دنبال مسیرهای جایگزین برای انتقال نفت و گاز هستند تا وابستگی خود به تنگه هرمز کاهش یابد.
همزمان، کشورهای واردکننده در آسیا و اروپا تلاش میکنند منابع انرژی خود را متنوعتر کنند.
کارشناسان میگویند تجربه جنگ علیه ایران نشان داد وابستگی به یک مسیر باریک و حساس، هزینههای سنگینی دارد.
بازگشت اعتماد، دشوارتر از بازگشت نفت است
به گفته کارشناسان حملونقل انرژی، مسئله اصلی دیگر فقط مقدار نفت موجود نیست، بلکه اعتماد شرکتها به امنیت مسیر انتقال است.
تجربه بحران دریای سرخ نشان داده است حتی پس از کاهش تنشها، بازگشت کامل تردد کشتیها ممکن است زمان زیادی طول بکشد.
به همین دلیل، بازار نفت احتمالاً ابتدا با کاهش قیمت، سپس با بازگشت آهسته و محتاطانه تجارت و در نهایت با شرایطی پرنوسانتر از دوران پیش از جنگ علیه ایران، روبهرو خواهد شد.
..............................
پایان پیام/ ۲۶۸
نظر شما