به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ فقر گسترده، بیکاری و از دست رفتن یا بیماری سرپرست خانواده در افغانستان، هزاران کودک را ناچار کرده است به جای حضور در کلاسهای درس، در مشاغل سخت و طاقتفرسا مشغول کار شوند تا بخشی از هزینههای زندگی خانوادههای خود را تأمین کنند. گروهی از فعالان اجتماعی در افغانستان در واکنش به این وضعیت، کارزاری را برای بازگرداندن این کودکان به مدارس راهاندازی کردهاند و همزمان خواستار اجرای برنامههای توسعهای و حمایتی از سوی حکومت طالبانشدهاند.
براساس گزارش روزنامه «العربی الجدید»، در شرایطی که شمار کودکان شاغل در خیابانها و بازارهای افغانستان به دلیل فقر و بیکاری رو به افزایش است، فعالان اجتماعی در غرب این کشور کمپینی را آغاز کردهاند که هدف آن بازگرداندن کودکان کار به چرخه آموزش از طریق تأمین نیازهای اولیه، حمایت مالی و فراهم کردن امکانات آموزشی است. این طرح با مشارکت شماری از بازرگانان و نیکوکاران اجرا میشود.
برگزارکنندگان این کارزار معتقدند هزاران کودک افغانستانی به دلیل مشکلات اقتصادی خانوادههایشان ناچار به کار در سنین پایین شدهاند و پیش از هر اقدامی برای بازگرداندن آنان به مدرسه، باید عوامل اقتصادی ترک تحصیل مورد توجه قرار گیرد.
آموزش بدون رفع فقر امکانپذیر نیست
«عبدالصمیع صافی» فعال اجتماعی افغانستانی در گفتوگو با روزنامه «العربی الجدید» میگوید که صحبت از فرستادن کودکان کار به مدرسه بدون توجه به شرایط زندگی آنها نتیجهای نخواهد داشت.
او توضیح میدهد بسیاری از این کودکان در افغانستان برای تأمین نان خانواده خود کار میکنند و خانوادههایشان از امکانات اولیهای همچون مسکن، غذا و پوشاک مناسب محروم هستند، موضوعی که تمرکز بر آموزش را برای آنان دشوار میکند.
به گفته صافی، کودکی که از تأمین غذای روزانه خود ناتوان است و ذهنش درگیر مشکلات خانوادهاش است یا توان خرید دفتر، نوشتافزار و لباس مدرسه را ندارد، نمیتواند از آموزش بهره کافی ببرد. از این رو، تأمین غذا، خدمات حمایتی، امکانات آموزشی و یافتن راهحل برای کودکانی که سرپناه مناسبی ندارند، باید در اولویت قرار گیرد.
این فعال اجتماعی همچنین تأکید میکند که حکومت طالبان، مسئولیت اصلی را در این زمینه برعهده دارد و باید با اجرای برنامههای حمایت اجتماعی، امکان دسترسی خانوادههای فقیر به غذا، مسکن و آموزش را فراهم کند. او در عین حال از جامعه افغانستان میخواهد نقش فعالتری در حمایت از خانوادههای نیازمند ایفا کند.

حمایت خیرین و نهادهای بینالمللی
«مصطفی ولیخان» دیگر فعال اجتماعی افغانستانی، فقر شدید و نبود سرپرست خانواده را مهمترین علت گسترش پدیده کودکان کار در این کشور میداند. به گفته او، بسیاری از این کودکان پدران خود را از دست دادهاند یا در خانوادههایی زندگی میکنند که با مشکلات اقتصادی و اجتماعی دستوپنجه نرم میکنند.
وی پیشنهاد میکند بازرگانان و افراد متمکن از طریق طرحهای کفالت تحصیلی، هزینه تحصیل یک یا چند کودک نیازمند را برعهده بگیرند تا آنان بتوانند آموزش خود را ادامه دهند.
ولیخان همچنین از حکومت طالبان میخواهد کمکهای غذایی یا مالی ماهانه برای خانوادههای بسیار فقیر در نظر بگیرد تا آنها مجبور نشوند فرزندان خود را برای تأمین نیازهای اولیه به بازار کار بفرستند.
او بر ضرورت مشارکت سازمانهای بینالمللی و نهادهای بشردوستانه نیز تأکید کرده و میگوید بسیاری از خانوادهها مخالف تحصیل فرزندانشان نیستند، اما به دلیل وابستگی به درآمد روزانه کودکان، ناچار به ادامه این وضعیت هستند.
رویای مدرسه در دل کودکان کار
بیشتر کودکان کار افغانستان علاقهای به ادامه این شرایط ندارند و در صورت فراهم شدن امکانات لازم، آرزوی بازگشت به مدرسه را در سر میپرورانند.
«عبدالله» کودک ۱۱ سالهای که در خیابانهای شهر کابل به واکس زدن کفش مشغول است، میگوید دوست دارد مانند سایر کودکان به مدرسه برود و در آینده پزشک شود، اما بیماری و فلج شدن پدرش او را مجبور کرده است برای تأمین مخارج خانواده کار کند.
او میافزاید: برخی روزها به ویژه در فصل زمستان حتی نمیتوانم به اندازهای درآمد داشته باشم که غذای کافی برای خانوادهام تهیه کنم.
«صهیب جان» کودک یتیم ۱۲ سالهای که در یکی از رستورانهای شهر کابل کار میکند نیز میگوید آرزو دارد به مدرسه برود، اما نیاز شدید خانواده به درآمد او مانع تحقق این خواسته شده است.
تهدیدی برای آینده افغانستان
«محمد قادر» یکی از معلمان شهر کابل، میگوید هزاران کودک در مناطق محروم به دلیل بیکاری و درآمد پایین خانوادهها از تحصیل بازماندهاند و در سنین پایین وارد بازار کار شدهاند.
به گفته او، این کودکان سرمایه انسانی و آینده افغانستان هستند و محروم ماندن آنها از آموزش، خسارتهای جبرانناپذیری برای توسعه و پیشرفت کشور به همراه خواهد داشت.
برگزارکنندگان کارزار بازگرداندن کودکان از خیابان و بازار به مدرسه تأکید میکنند هدف آنها تنها خارج کردن کودکان از محیط کار نیست، بلکه فراهم کردن فرصتی واقعی برای ساختن آیندهای بهتر است. آنها معتقدند هر کودکی که به مدرسه بازمیگردد، گامی در مسیر ایجاد جامعهای امنتر، باثباتتر و توسعهیافتهتر محسوب میشود.
به باور برگزارکنندگان این کارزار، مقابله با پدیده کودکان کار در افغانستان مسئولیت یک نهاد یا گروه خاص نیست، بلکه حکومت، بخش خصوصی، نهادهای خیریه و تمامی اقشار جامعه باید برای حفاظت از حقوق کودکان و تضمین دسترسی آنان به آموزش و زندگی شایسته همکاری کنند.
..............................
پایان پیام/ ۲۶۸
نظر شما