به گزارش خبرگزاری بین‌المللی اهل‌بیت(ع) ـ ابنا ـ حدود هفت دهه پس از انتخاب نخستین آمریکایی عرب‌تبار به عضویت کنگره آمریکا و ۲۰ سال پس از انتخاب نخستین نماینده مسلمان، انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در روز سه‌شنبه شاهد رقابت‌هایی بود که نام‌های تازه‌ای را به فهرست نمایندگان و سناتورهای متعلق به این دو گروه افزود. از جمله مهم‌ترین این چهره‌ها، «عبدالرحمن السید» پزشک آمریکایی مصری‌تبار در ایالت «میشیگان» است که به نخستین مسلمان تاریخ مجلس سنای آمریکا تبدیل شد و همچنین «آدام حموی» پزشک مسلمانی که در رقابت‌های مجلس نمایندگان در ایالت «نیوجرسی» به پیروزی رسید.
براساس گزارش شبکه الجزیره، با این حال، تاریخ حضور عرب‌ها و مسلمانان در کنگره آمریکا بسیار قدیمی‌تر و گسترده‌تر از آن چیزی است که نام‌های شناخته‌شده سال‌های اخیر مانند «رشیده طلیب» و «الهان عمر» نشان می‌دهند. از سال ۱۹۵۸ میلادی تاکنون، ده‌ها آمریکایی با تبار عربی به عضویت یکی از دو مجلس کنگره انتخاب شده‌اند. چهره‌هایی که در میان آن‌ها رهبر پیشین اکثریت دموکرات در مجلس سنا و وزیر سابق دولت باراک اوباما نیز دیده می‌شوند. این فهرست علاوه بر دموکرات‌ها، سیاستمداران جمهوری‌خواه را نیز در بر می‌گیرد.
بررسی سوابق تاریخی، تفاوت مهمی میان دو مسیر نمایندگی عرب‌ها و مسلمانان در کنگره نشان می‌دهد. به‌طوری‌که حضور سیاسی عرب‌تبارها حدود نیم قرن زودتر از مسلمانان آغاز شده است. بیشتر نمایندگان و سناتورهای عرب‌تبار در نسل‌های نخست، مسیحی بودند و به‌ویژه ریشه‌های لبنانی داشتند. در مقابل، نخستین مسلمان راه‌یافته به کنگره، یک آمریکایی آفریقایی‌تبار بود که به دین اسلام گرویده بود.
عرب‌ها در مجلس سنای آمریکا
مسیر حضور عرب‌ها در کنگره آمریکا با «جیمز ابورزق» سیاستمدار دموکرات لبنانی‌تبار، آغاز شد. او در سال ۱۹۷۰ میلادی از ایالت «داکوتای شمالی» به عضویت مجلس نمایندگان آمریکا، انتخاب شد و سپس در سال ۱۹۷۲ میلادی توانست کرسی مجلس سنا را به دست آورد و به نخستین آمریکایی عرب‌تبار تبدیل شود که به مجلس علیای کنگره راه می‌یابد.
ابورزق به دلیل انتقاد از سیاست‌های آمریکا در قبال خاورمیانه و دفاع از حقوق فلسطینیان شهرت داشت. او همچنین در زمینه مسائل و حقوق بومیان آمریکا فعالیت می‌کرد.
پس از او، چهار آمریکایی دیگر با ریشه‌های عربی از طریق انتخابات یا انتصاب به مجلس سنا راه یافتند. نخستین آن‌ها «جورج میشل» سیاستمدار دموکرات ایالت «مین» بود که در سال ۱۹۸۰ میلادی از طریق انتصاب وارد سنا شد و در سال ۱۹۸۲ میلادی نیز در انتخابات پیروز شد. او از سال ۱۹۸۹ تا ۱۹۹۵ میلادی رهبری اکثریت دموکرات مجلس سنا را بر عهده داشت.
«جیمز ابدنور» جمهوری‌خواه ایالت «داکوتای شمالی» بین سال‌های ۱۹۸۱ تا ۱۹۸۷ میلادی، سناتور بود. «اسپنسر آبراهام» جمهوری‌خواه ایالت میشیگان نیز از سال ۱۹۹۵ تا ۲۰۰۱ میلادی در این مجلس حضور داشت. «جان ادوارد سنونو» جمهوری‌خواه ایالت «نیوهمپشایر»، چهارمین چهره این فهرست بود که بین سال‌های ۲۰۰۳ تا ۲۰۰۹ میلادی به عنوان سناتور فعالیت کرد.
تمامی این سیاستمداران ریشه لبنانی داشتند، هرچند خانواده سنونو دارای ریشه فلسطینی نیز بود. هیچ‌یک از آن‌ها مسلمان نبودند. ابورزق، ابدنور و سنونو پیش از راه‌یابی به مجلس سنا، سابقه عضویت در مجلس نمایندگان را داشتند. اسپنسر آبراهام نیز بعدها در دولت «جورج دبلیو بوش» به عنوان وزیر انرژی منصوب شد.
در سال ۲۰۲۴ میلادی، «جورج حلمی» آمریکایی مصری‌تبار و از جامعه مسیحیان قبطی، به عضویت مجلس سنای ایالت «نیوجرسی» درآمد. اما او از طریق انتصاب و برای جانشینی «باب منندز» وارد سنا شد و این کرسی را از طریق انتخابات به دست نیاورد.
از جورج قاسم تا رشیده طلیب؛ حضور عرب‌ها در مجلس نمایندگان
حضور عرب‌تبارها در مجلس نمایندگان آمریکا با انتخاب «جورج قاسم» سیاستمدار دموکرات لبنانی‌تبار از ایالت «کالیفرنیا» در سال ۱۹۵۸ میلادی آغاز شد. او با اختلاف اندکی رقیب جمهوری‌خواه خود را شکست داد و در اوایل سال ۱۹۵۹ میلادی، فعالیتش را آغاز کرد.
قاسم تنها دو سال در مجلس نمایندگان حضور داشت و پس از شکست در انتخابات مجدد، کرسی خود را از دست داد. پس از او، «ابراهام کازن» سیاستمدار دموکرات لبنانی‌تبار بین سال‌های ۱۹۶۷ تا ۱۹۸۵ میلادی، نمایندگی ایالت «تگزاس» را بر عهده گرفت.
در دهه ۱۹۷۰ میلادی، دامنه حضور عرب‌تبارها در مجلس نمایندگان گسترش یافت. «توبی موفیت» از ایالت «کنتیکت» (۱۹۷۵ تا ۱۹۸۳)، «مری رز اوکار» از ایالت «اوهایو» (۱۹۷۷ تا ۱۹۹۳) و «نیک رحال» از ایالت «ویرجینیای غربی» (۱۹۷۷ تا ۲۰۱۵) از جمله چهره‌های این دوره بودند.
مری رز اوکار به نخستین زن عرب‌تبار در تاریخ کنگره آمریکا تبدیل شد. نیک رحال نیز با ۳۸ سال حضور در مجلس نمایندگان، یکی از برجسته‌ترین سیاستمداران آمریکایی با ریشه عربی از نظر طول مدت فعالیت در کنگره به شمار می‌رود.
در دهه ۱۹۹۰ میلادی، چهره‌های دیگری از جمله «پت دانر» از ایالت «میزوری» (۱۹۹۳ تا ۲۰۰۱)، «جان بالداتچی» از ایالت «مین» (۱۹۹۵ تا ۲۰۰۳) که بعدها به فرمانداری این ایالت رسید، «ری لحود» جمهوری‌خواه ایالت «ایلینوی» (۱۹۹۵ تا ۲۰۰۹) که در دولت «باراک اوباما» به وزارت حمل‌ونقل منصوب شد و «کریس جان» نماینده دموکرات ایالت «لوئیزیانا» (۱۹۹۷ تا ۲۰۰۵) نیز به این جمع پیوستند.
در دو دهه بعد، فهرست نمایندگان عرب‌تبار کنگره همچنان گسترش یافت. از جمله جمهوری‌خواهان این دوره می‌توان به «دارل عیسی» از کالیفرنیا، «چارلز بستانی» از لوئیزیانا (۲۰۰۵ تا ۲۰۱۷) و «جاستین عماش» سیاستمدار فلسطینی‌سوری‌تبار از ایالت میشیگان (۲۰۱۱ تا ۲۰۲۱)، اشاره کرد.
عماش ابتدا به عنوان یک جمهوری‌خواه انتخاب شد، اما بعدها از حزب جمهوری‌خواه جدا شد و به عنوان سیاستمداری مستقل و سپس عضو حزب «لیبرتارین» فعالیت کرد.
«ریچارد هانا» از نیویورک (۲۰۱۱ تا ۲۰۱۷)، «رالف ابراهام» از لوئیزیانا (۲۰۱۵ تا ۲۰۲۱)، «گرت گریوز» از لوئیزیانا (۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵) و «دارن لحود» از ایالت ایلینوی که از سال ۲۰۱۵ در مجلس نمایندگان حضور دارد، دیگر چهره‌های این دوره بودند. دارن لحود فرزند ری لحود، وزیر سابق حمل‌ونقل آمریکا است.
در میان دموکرات‌های دارای ریشه عربی در این دوره نیز نام‌هایی چون «گوین گراهام» از فلوریدا (۲۰۱۵ تا ۲۰۱۷)، «چارلی کریست» از فلوریدا (۲۰۱۷ تا ۲۰۲۲)، «روبن کیهوین» از نوادا (۲۰۱۷ تا ۲۰۱۹)، «دبی موکارسل پاول» از فلوریدا (۲۰۱۹ تا ۲۰۲۱) و «دونا شلالا» دیده می‌شود.
دونا شلالا، سیاستمدار لبنانی‌تبار، پیش‌تر در دولت «بیل کلینتون» وزیر بهداشت و خدمات انسانی آمریکا بود و بین سال‌های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۱ میلادی به عنوان نماینده در کنگره فعالیت کرد.
در سال ۲۰۱۸ میلادی، «رشیده طلیب» سیاستمدار فلسطینی‌تبار از ایالت میشیگان به مجلس نمایندگان انتخاب شد و به نخستین زن فلسطینی‌تبار راه‌یافته به کنگره آمریکا تبدیل شد. او همچنین یکی از دو زنی بود که در آن سال به عنوان نخستین زنان مسلمان تاریخ کنگره آمریکا انتخاب شدند.
در انتخابات سال ۲۰۲۴ میلادی نیز «ابراهام حماده» جمهوری‌خواه سوری‌تبار به نمایندگی از حوزه انتخابیه هشتم ایالت «آریزونا» وارد مجلس نمایندگان شد.
به این ترتیب، حضور عرب‌تبارها در تاریخ کنگره آمریکا هرگز به دموکرات‌ها یا سیاستمداران حامی مسئله فلسطین محدود نبوده است. بلکه طیف‌های سیاسی متفاوتی را در بر گرفته و حتی برخی از این سیاستمداران به مناصب رهبری در حزب جمهوری‌خواه دست یافته‌اند.
مسلمانان؛ ۹ عضو در ۲۰ سال
تاریخ حضور مسلمانان در کنگره آمریکا در سال ۲۰۰۶ میلادی و با انتخاب «کیث الیسون» نماینده دموکرات ایالت «مینه‌سوتا»، آغاز شد. او نخستین مسلمان تاریخ مجلس نمایندگان آمریکا بود و تا سال ۲۰۱۹ میلادی در این سمت فعالیت کرد، زمانی که برای تصدی سمت دادستان کل ایالت مینه‌سوتا از کنگره خارج شد.
در ماه مارس سال ۲۰۰۸ میلادی، «آندره کارسون» آمریکایی مسلمان آفریقایی‌تبار به او پیوست. کارسون در انتخابات میان‌دوره‌ای ویژه در ایالت «ایندیانا» پیروز شد و همچنان عضویت مجلس نمایندگان را حفظ کرده است.
در انتخابات سال ۲۰۱۸ میلادی، «رشیده طلیب» و «الهان عمر» سیاستمدار آمریکایی مسلمان سومالیایی‌تبار از ایالت‌های میشیگان و مینه‌سوتا به مجلس نمایندگان راه یافتند.
اگرچه سومالی یکی از اعضای اتحادیه عرب است، الهان عمر از نظر ریشه قومی و تبار، سومالیایی و نه عرب، محسوب می‌شود.
در سال ۲۰۲۴ میلادی، «لطیفه سایمون» آمریکایی مسلمان آفریقایی‌تبار از ایالت کالیفرنیا به مجلس نمایندگان انتخاب شد.
سپس شمار تاریخی نمایندگان مسلمان با پیروزی «عایشه وهاب» آمریکایی مسلمان افغان‌تبار در انتخابات میان‌دوره‌ای ویژه ایالت کالیفرنیا در ماه آگوست سال ۲۰۲۶ میلادی افزایش یافت. او در دوم سپتامبر همان سال سوگند یاد کرد. پس از آن نیز با پیروزی «آدام حموی»، شمار اعضای مسلمان مجلس نمایندگان آمریکا به هفت نفر رسید.
در ایالت نیویورک نیز «داریالیزا آویلا شوالیه» آمریکایی مسلمان با ریشه دومینیکنی در انتخابات حوزه انتخابیه سیزدهم پیروز شد و توانست «مانوئل ویلیامز» نامزد جمهوری‌خواه را شکست دهد.
در مجلس سنا نیز «عبدالرحمن السید» به نخستین سناتور مسلمان تاریخ کنگره آمریکا تبدیل شده است.
مجموع این تحولات نشان می‌دهد که داستان حضور عرب‌ها و مسلمانان در کنگره آمریکا دیگر در چارچوب یک هویت قومی یا مذهبی واحد قابل تعریف نیست.
در حالی که نخستین نمایندگان عرب‌تبار عمدتاً از میان سیاستمداران مسیحی برخاستند، حضور مسلمانان در کنگره با ورود آمریکایی‌هایی از ریشه‌های آفریقایی، سومالیایی، فلسطینی و افغانستانی گسترش یافت. نتایج انتخابات سوم نوامبر نیز با راه‌یابی نخستین مسلمان به مجلس سنای آمریکا، فصل تازه‌ای در تاریخ مشارکت سیاسی این گروه‌ها رقم زده است.
..............................
پایان پیام/ ۲۶۸
نظر شما