به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ در تحولی قابل توجه در ماهیت روابط نظامی میان واشنگتن و تلآویو، و در میانه آتشبسی شکننده در منطقه، روزنامه عبری «جروزالم پست» فاش کرد گفتوگوهای پیشرویی در راه است که ممکن است به پایان تدریجی کمکهای نظامی آمریکا به اسرائیل و جایگزینی آن با شراکت دفاعی مشترک منجر شود.
براساس گزارش شبکه الجزیره، این روزنامه نوشت که این مذاکرات سرنوشتساز احتمالاً در ماه مه آینده آغاز خواهد شد و تمرکز آن بر پایان تدریجی کمکهای نظامی مستقیم آمریکا به اسرائیل و هدایت منابع مالی به سمت همکاری دفاعی مشترک خواهد بود.
این مذاکرات در شرایطی برگزار میشود که منطقه با تنشهای فزاینده روبهروست؛ بهویژه در سایه بنبست مذاکرات واشنگتن و تهران که در صورت ادامه آن، ممکن است تهدید دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا برای حمله دوباره به ایران عملی شود.
به نوشته این روزنامه، نتایج این گفتوگوها میتواند چارچوب روابط دفاعی آمریکا و اسرائیل را برای یک دهه آینده یا بیشتر ترسیم کند.
در حالی که هدف سنتی کمکهای آمریکا به تلآویو، تضمین جریان مستمر سلاح و تجهیزات برای حفظ برتری نظامی اسرائیل در منطقه بود، اکنون نشانههایی از تغییر در ماهیت این حمایت از مدل تأمین مالی مستقیم به سمت تقسیم هزینهها در پروژههای مشترک دفاعی، دیده میشود.
محورهای مذاکرات پیشرو چیست؟
بر اساس این گزارش، یکی از مهمترین محورهای مذاکرات درباره آینده همکاری نظامی آمریکا و اسرائیل، تعیین جدول زمانی و حوزههای همکاری در پروژههای مشترک نظامی و فناورانه در دوران گذار از کمک مستقیم به شراکت خواهد بود.
این روزنامه به نقل از مقامهای اسرائیلی نوشت که سامانههای دفاع هوایی لیزری، فناوریهای دفاعی جدید در برابر تهدیدهایی مانند موشکهای مافوق صوت و همچنین هوش مصنوعی از جمله پروژههایی هستند که ممکن است با سرمایهگذاری مشترک دو طرف اجرا شوند.
همچنین اشاره شده است که مقامهای آمریکایی و اسرائیلی پیشتر درباره توسعه طرحهای مشترکی در زمینه رایانش کوانتومی، فناوریهای فضایی با کاربردهای تهاجمی، دفاعی و اطلاعاتی، و نیز فناوری رباتیک گفتوگو کردهاند.
چه کسانی در مذاکرات شرکت میکنند؟
«جروزالم پست» نوشت که این مذاکرات صرفاً فنی نخواهد بود، بلکه مقامهای ارشد تصمیمگیر آمریکا و اسرائیل در آن حضور خواهند داشت.
از طرف اسرائیل، شماری از مقامهای برجسته حوزه دفاع، سیاست و اقتصاد از جمله «امیر بارام» مدیرکل وزارت دفاع، «مایکل لایتر» سفیر اسرائیل در واشنگتن، و نمایندگانی از ارتش و شورای امنیت ملی در مذاکرات، شرکت خواهند کرد.
در طرف آمریکایی نیز شخصیتهای بلندپایهای از جمله «مارکو روبیو» وزیر خارجه، مشاور او «مایکل نیدهام» و همچنین «مایک هاکبی» سفیر آمریکا در اسرائیل، حضور خواهند داشت.
زمینه سیاسی این مذاکرات چیست؟
این گفتوگوها در فضایی منطقهای و سیاسی بسیار شکننده انجام میشود؛ از جمله آتشبسی ناپایدار با ایران که با وجود میانجیگری پاکستان هنوز به توافق نرسیده است.
همچنین آتشبس شکننده در لبنان همراه با ادامه حملات اسرائیل در جنوب لبنان و پاسخهای پراکنده حزبالله، فشار نظامی بر اسرائیل را افزایش داده و ذخایر تسلیحاتی آن را تحت فشار قرار داده است.
از سوی دیگر، این مذاکرات در شرایطی صورت میگیرد که فشار دموکراتها در سنای آمریکا برای توقف یا تعلیق فروش تسلیحات به اسرائیل افزایش یافته است.
بر اساس گزارش روزنامه، ۴۰ نفر از ۴۷ سناتور دموکرات اخیراً به طرحهایی برای جلوگیری از فروش برخی سلاحها به اسرائیل رأی دادهاند.
این روند پس از تصمیم دولت جو بایدن در مه ۲۰۲۴ برای تعلیق بخشی از فروش سلاح به اسرائیل در اعتراض به حمله نظامی این رژیم به رفح شدت گرفت.
همچنین بیشتر دموکراتها با جنگ مشترک آمریکا و اسرائیل علیه ایران که از 9 اسفندماه 1404 بدون مجوز رسمی کنگره آمریکا آغاز شد، مخالفت کردهاند.
به نوشته روزنامه، مخالفت با ادامه کمکهای نظامی به اسرائیل اکنون در بخشی از حزب جمهوریخواه نیز در حال گسترش است و شماری از جمهوریخواهان نیز خواهان بازنگری یا کاهش این کمکها شدهاند.
پیامدها برای اسرائیل چیست؟
ناظران معتقدند هرگونه انتقال از مدل کمک مستقیم نظامی به شراکت دفاعی مبتنی بر تأمین مالی مشترک و تبادل فناوری، میتواند اسرائیل را با چالشهای راهبردی پیچیدهای روبهرو کند؛ مهمترین آنها بازسازی ساختار وابستگی سنتی این رژیم به حمایت آمریکا است.
به گزارش روزنامه، در داخل اسرائیل بحثهای گستردهای درباره توان مالی این رژیم برای جبران هرگونه کاهش در کمکهای نظامی آمریکا در جریان است.
برخی مقامها و کارشناسان نگراناند که چنین کاهشی در صورت اجرا، شکافی مالی و نظامی ایجاد کند که روند نوسازی ساختار دفاعی اسرائیل و توان تأمین زرادخانه آن را تحت تأثیر قرار دهد.
همچنین هنوز روشن نیست که اگر دولت آینده آمریکا با فروش جنگندههای «اف-۳۵» مخالفت کند، اسرائیل چگونه میتواند برتری هوایی منطقهای خود را حفظ کند.
بهطور کلی، بودجه دفاعی اسرائیل پس از عملیات «طوفان الاقصی» در ۷ اکتبر ۲۰۲۳ به ۱۴۴ میلیارد شِکِل (حدود ۴۰ میلیارد دلار) افزایش یافت و از ابتدای سال ۲۰۲۶ نیز دهها میلیارد شِکِل دیگر به آن افزوده شده است.
«بنیامین نتانیاهو» نخستوزیر اسرائیل نیز از طرحی برای افزایش سالانه حدود ۳۵ میلیارد شِکِل (حدود ۱۰ میلیارد دلار) به بودجه دفاعی این رژیم با تمرکز ویژه بر افزایش توان داخلی در تولید انواع مهمات و دستیابی به استقلال نظامی بیشتر، خبر داده است.
آخرین تفاهمنامه همکاری نظامی میان آمریکا و اسرائیل در سال ۲۰۱۶ میلادی و در دوره انتقالی دولت باراک اوباما امضا شد که بر اساس آن، ۳۸ میلیارد دلار کمک توسط آمریکا طی ۱۰ سال در اختیار اسرائیل قرار گرفت.
..............................
پایان پیام/ ۲۶۸
نظر شما