به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ پیامدهای جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران به قلب صنعت فناوری جهانی نیز سرایت کرده است. بحرانی که از حوزه انرژی و حملونقل آغاز شد، اکنون به اختلال مستقیم در زنجیره تأمین تراشههای الکترونیکی و بردهای مدار چاپی رسیده است. قطعاتی که پایه و اساس اغلب دستگاههای مدرن، از تلفنهای همراه و رایانهها گرفته تا خودروها، مراکز داده و سرورهای هوش مصنوعی را تشکیل میدهند.
براساس گزارش شبکه الجزیره، این بحران نشان میدهد که صنعت فناوری با وجود ظاهر پیشرفتهاش همچنان بهشدت به مواد خام، مسیرهای حملونقل و مجتمعهای پتروشیمی محدود در نقاط خاص جغرافیایی وابسته است؛ بهگونهای که هرگونه اختلال در منطقه خلیج فارس میتواند هزینهها را در سطح جهانی افزایش داده و روند تولید را کند کند.
در این میان، بردهای مدار چاپی یا همان PCB در کانون این شوک قرار دارند؛ قطعاتی که نقش سیستم عصبی الکترونیک مدرن را ایفا میکنند و ارتباط میان تراشهها و اجزای داخلی دستگاهها را برقرار کرده و امکان انتقال سیگنالهای الکتریکی را فراهم میسازند.
شوک مواد اولیه
بحران زمانی ابعاد گستردهتری پیدا کرد که مجتمع پتروشیمی الجبیل در عربستان هدف قرار گرفت؛ اتفاقی که به توقف تولید رزین با خلوص بالا که مادهای حیاتی برای ساخت لایههای عایق در بردهای مدار چاپی است، انجامید.
بر اساس گزارشها، شرکت سابک که حدود ۷۰ درصد از عرضه جهانی این ماده را در اختیار دارد، هنوز نتوانسته تولید خود را از سر بگیرد. این مسئله در شرایطی رخ داده که صنعت فناوری از پیش نیز با تقاضای بالایی، بهویژه در حوزه سرورهای هوش مصنوعی، مواجه بوده است.
طبق برآوردها، قیمت بردهای مدار چاپی تنها در ماه آوریل تا ۴۰ درصد نسبت به ماه مارس افزایش یافته و قیمت ورقهای مسی نیز از ابتدای سال تا ۳۰ درصد رشد داشته است؛ در حالی که مس حدود ۶۰ درصد هزینه مواد اولیه این صنعت را تشکیل میدهد.
همچنین زمان انتظار برای دریافت مواد شیمیایی مانند رزین اپوکسی از ۳ هفته به حدود ۱۵ هفته افزایش یافته که نشان میدهد بحران تنها به افزایش قیمت محدود نیست، بلکه به گلوگاه واقعی در زنجیره تأمین تبدیل شده است.
فشار مضاعف بر صنعت
این بحران در شرایطی رخ داده که صنعت فناوری پیشتر نیز با تقاضای بیسابقه برای قطعات مرتبط با هوش مصنوعی از جمله سرورهای ابری و تراشههای پیشرفته، مواجه بوده است.
شرکتهای بزرگ فناوری توانایی بیشتری برای تحمل افزایش هزینهها دارند، اما در نهایت این فشارها به مصرفکننده نهایی نیز منتقل خواهد شد. افزایش هزینه تولید ممکن است به شکل افزایش قیمت، کاهش تخفیفها یا حتی کمبود برخی محصولات در بازار ظاهر شود.
کارشناسان معتقدند این بحران از سال ۲۰۲۰ و با ناهماهنگی میان عرضه و تقاضا در صنعت تراشه آغاز شده و اکنون با جنگ علیه ایران، ابعاد پیچیدهتری یافته است. اختلال در حملونقل، افزایش هزینهها و محدودیتهای ژئوپلیتیکی، همه به تشدید این وضعیت کمک کردهاند.
افزایش هزینه تولید
این شوک از سه مسیر اصلی انرژی، مواد اولیه و حملونقل به صنعت فناوری منتقل میشود.
صنعت نیمههادیها بهشدت انرژیبر است و هرگونه افزایش قیمت نفت و گاز مستقیماً هزینه تولید را بالا میبرد. همچنین اختلال در مسیرهای حملونقل و افزایش هزینه سوخت، زمان تحویل قطعات را طولانیتر و هزینهها را بیشتر کرده است.
مواد حیاتی در خطر
جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، نشان داده که تولید تراشهها به موادی مانند هلیوم، بروم و اسید سولفوریک وابسته است که کمتر مورد توجه عمومی قرار دارند.
اختلال در تأمین این مواد بهویژه هلیوم که در خنکسازی تجهیزات و فرآیند تولید تراشهها نقش کلیدی دارد، فشار مضاعفی بر صنعت وارد کرده است. در کنار آن، افزایش قیمت فلزاتی مانند آلومینیوم، تنگستن و مس، بحران را پیچیدهتر کرده است.
آسیبپذیری آسیا
کشورهای آسیایی بیش از دیگر مناطق در معرض این بحران قرار دارند؛ زیرا هم وابستگی بالایی به انرژی وارداتی از خاورمیانه دارند و هم مرکز اصلی تولید تراشه و حافظه در جهان هستند.
برای مثال، کره جنوبی بیش از ۷۰ درصد نفت خود را از خاورمیانه وارد میکند و شرکتهایی مانند سامسونگ و SK Hynix سهم بزرگی از بازار جهانی را در اختیار دارند. همچنین تایوان نیز بهعنوان قطب تولید تراشههای پیشرفته بهشدت نسبت به اختلالات حساس است.
تغییر نقشه فناوری جهان
این جنگ تنها به افزایش هزینهها محدود نمیشود، بلکه باعث بازنگری در نقشه جهانی تولید فناوری شده است. شرکتها و دولتها اکنون به دنبال تنوعبخشی به منابع تأمین، انتقال بخشی از تولید به آمریکا، هند و جنوب شرق آسیا و تقویت زیرساختهای انرژی هستند.
در عین حال، فناوری بیش از گذشته به بخشی از امنیت ملی کشورها تبدیل شده و رقابت بر سر تراشهها، دیگر صرفاً اقتصادی نیست، بلکه ابعاد نظامی و سیاسی نیز پیدا کرده است.
پیامد برای مصرفکننده
کارشناسان پیشبینی میکنند این بحران بهصورت تدریجی در قالبهایی مانند افزایش قیمت گوشیها و لپتاپها، کاهش تخفیفها و کمبود برخی محصولات در دورههای پرتقاضا در قیمت کالاها ظاهر شود.
همچنین احتمال دارد منابع به سمت تولید تجهیزات سودآورتر مانند سرورهای هوش مصنوعی هدایت شود که این موضوع فشار بیشتری بر بازار محصولات مصرفی وارد خواهد کرد.
..............................
پایان پیام/ ۲۶۸
نظر شما