به گزارش خبرگزاری بینالمللی اهلبیت(ع) ـ ابنا ـ با تشدید جنگ ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران، پیامدهای اقتصادی این جنگ بهوضوح در داخل اقتصاد آمریکا نمایان شده است. افزون بر هزینههای مستقیم نظامی، اقتصاد آمریکا با مجموعهای از فشارهای مستقیم و غیرمستقیم روبهروست که از افزایش قیمت جهانی نفت، بالا رفتن هزینه انرژی و حملونقل، و همچنین نگرانی از بازگشت تورم ناشی میشود.
براساس گزارش روزنامه «الاخبار» لبنان، اقتصاد آمریکا به دلیل توسعه تولید نفت «شیل» وابستگی کمتری به نفت خلیج فارس دارد، اما بههمپیوستگی بازارهای جهانی انرژی بهگونهای است که هر شوک نفتی در هر نقطه از جهان، مستقیماً بر قیمتها در داخل آمریکا تأثیر میگذارد.
هزینه مستقیم نظامی
نخستین نشانه تأثیر اقتصادی جنگ، در هزینههای مستقیم نظامی است که دولت آمریکا متحمل میشود. بر اساس گزارشی از خبرگزاری «رویترز» به نقل از مقامات آمریکایی، هزینه عملیات نظامی علیه ایران تنها در روزهای ابتدایی جنگ حدود ۱۱ میلیارد دلار برآورد شده است. این هزینهها شامل استفاده از موشکهای دقیق، حملات هوایی، و استقرار نیروهای دریایی و هوایی در منطقه است.
برآوردها نشان میدهد که نرخ هزینهکرد روزانه نظامی آمریکا در جنگ علیه ایران بهویژه با استفاده از مهمات گرانقیمت و استقرار سامانههای دفاع هوایی و موشکی اضافی در خاورمیانه ممکن است به حدود یک میلیارد دلار برسد. در گزارشی دیگر، روزنامه «واشنگتن پست» اعلام کرده که آمریکا تنها در روزهای نخست جنگ حدود ۵.۶ میلیارد دلار برای مهمات نظامی هزینه کرده است.
این ارقام طبیعتاً اولیه هستند و فقط هزینههای مستقیم جنگ را شامل میشوند. هزینه نهایی جنگ بهشدت به مدت زمان و گستردگی عملیات نظامی بستگی دارد. در صورت طولانی شدن جنگ، دولت آمریکا ممکن است ناچار به درخواست بودجه اضافی از کنگره شود؛ موضوعی که بر توان هزینهکرد عمومی و سطح بدهی عمومی که هماکنون نیز بالاست، تأثیر خواهد گذاشت. در حال حاضر، بدهی عمومی آمریکا به حدود ۳۸.۸ تریلیون دلار رسیده که معادل حدود ۱۲۵ درصد تولید ناخالص داخلی این کشور است.
هزینه شوک نفتی
بزرگترین تأثیر جنگ بر اقتصاد آمریکا نه از هزینههای مستقیم نظامی، بلکه از اثر آن بر بازارهای جهانی انرژی ناشی میشود. تنش نظامی در خلیج فارس، تنگه هرمز از مهمترین شریانهای انرژی جهان را تهدید میکند که حدود ۲۰ درصد از عرضه جهانی نفت از آن عبور میکند.
با تشدید درگیریها و بسته شدن این تنگه توسط ایران، قیمت نفت بهطور چشمگیری افزایش یافته و در برخی مقاطع از مرز ۱۰۰ دلار در هر بشکه عبور کرده است.
این افزایش قیمت تنها به کشورهای واردکننده نفت محدود نمیشود، بلکه به سایر اقتصادها از جمله آمریکا نیز سرایت میکند، حتی با وجود اینکه آمریکا در سالهای اخیر به یکی از بزرگترین تولیدکنندگان نفت تبدیل شده است. دلیل آن، ارتباط مستقیم قیمتهای داخلی با بازار جهانی است.
این تأثیرات در بازار آمریکا نیز آشکار شده است. طبق گزارش شبکه «فاکس بیزنس»، قیمت بنزین در آمریکا طی مدت کوتاهی افزایش قابلتوجهی داشته و میانگین قیمت هر گالن از حدود ۲.۹ دلار به بیش از ۳.۹ دلار رسیده است. این افزایش نهتنها هزینه سوخت مصرفکنندگان آمریکایی را بالا میبرد، بلکه بر بخشهای گستردهای از اقتصاد آمریکا نیز اثر میگذارد. افزایش قیمت سوخت، هزینه حملونقل و لجستیک را افزایش داده و در نهایت موجب رشد قیمت کالاها و خدمات میشود.
گزارشها نشان میدهد که بخش حملونقل دریایی و زمینی از حساسترین بخشها نسبت به قیمت نفت است. طبق تحلیلی از شبکه «PBS»، سوخت در برخی موارد میتواند تا نیمی از هزینه حملونقل دریایی را تشکیل دهد، به این معنا که هر افزایش قیمت نفت، به سرعت در قیمت کالاها منعکس میشود.
افزایش قیمت انرژی همچنین شاخصهای کلان اقتصادی آمریکا را تحت تأثیر قرار میدهد. ادامه جنگ میتواند فشارهای تورمی را دوباره شعلهور کند؛ مشابه آنچه پس از شوک نفت و گاز در پی جنگ روسیه و اوکراین در فوریه ۲۰۲۲ رخ داد. در حالی که بانک مرکزی آمریکا طی سالهای اخیر تلاش کرده با افزایش نرخ بهره تورم را مهار کند و با وجود اینکه تورم هنوز بالاتر از هدف ۲ درصدی این نهاد است، افزایش قیمت نفت میتواند فشارهای تورمی را دوباره تشدید کند.
برآوردهای «بارکلیز» نشان میدهد که افزایش ۱۰ درصدی قیمت نفت میتواند نرخ تورم در آمریکا را طی یک تا دو ماه حدود ۰.۲ درصد افزایش دهد. اگر قیمت نفت برای چند ماه در سطح ۱۰۰ دلار یا بالاتر باقی بماند، ممکن است تورم سالانه در تابستان به حدود ۳.۵ درصد برسد و در پایان سال کمی بالاتر از ۳ درصد تثبیت شود؛ در حالی که پیش از جنگ، این رقم حدود ۲.۷ درصد پیشبینی شده بود. این وضعیت میتواند بانک مرکزی آمریکا را در برابر یک دوراهی دشوار میان کنترل تورم و حفظ رشد اقتصادی قرار دهد.
علاوه بر تورم، جنگ میتواند رشد اقتصادی را نیز تحت تأثیر قرار دهد. افزایش قیمت انرژی معمولاً قدرت خرید مصرفکنندگان را کاهش داده و هزینه تولید شرکتها را افزایش میدهد. به گزارش روزنامه «گاردین»، برخی اقتصاددانان هشدار دادهاند که تداوم جنگ ممکن است رشد اقتصاد جهانی، بهویژه اقتصاد آمریکا را در صورت تداوم قیمتهای بالای نفت، کند کند.
برندگان و بازندگان
بازارهای مالی آمریکا نیز تحت تأثیر جنگ قرار گرفتهاند. شاخص «S&P 500» از آغاز جنگ حدود ۴.۲ درصد کاهش یافته است. با این حال، تأثیرات جنگ در میان بخشهای مختلف اقتصادی آمریکا یکسان نیست. در حالی که بخشهایی مانند حملونقل هوایی، حملونقل کالا و صنایع وابسته به انرژی از افزایش قیمت نفت آسیب دیدهاند، برخی دیگر از این شرایط سود میبرند.
برای مثال، سهام شرکتهای بزرگ نفتی آمریکا همزمان با افزایش قیمت جهانی نفت رشد قابلتوجهی داشته است. به گزارش «گاردین»، ارزش بازار این شرکتها طی مدت کوتاهی صدها میلیارد دلار افزایش یافته است. همچنین صنایع نظامی نیز از افزایش تقاضا برای تسلیحات و تجهیزات نظامی بهرهمند میشوند، بهطوری که برخی بخشها در زمان جنگ از نظر مالی در زمره برندگان قرار میگیرند.
..............................
پایان پیام/ ۲۶۸
نظر شما